İshal Nedir ve Nasıl Tedavi Edilir?

Akut gastroenterit nedir?

Akut gastroenterit mide ve bağırsakların enflamasyonudur (iltihabıdır). Bu illette ishal ana bulgu olup, ishale bulantı, kusma, ateş ve karın ağrısı eşlik edebilir. Akut ishal 14 günden kısa süren ishaldir.

Akut gastroenteritlerin etkenleri ve bulaşma yolları nedir?

Akut gastroenterit çoklukla bir virus yahut bakteri, daha nadir olarak da bir parazit tarafından oluşturulur. Gastroenterit, etkeni içeren dışkı ile bulaşmış olan yiyeceklerin yenilmesi yahut su-içeceklerin içilmesiyle, etkenle temas etmiş kirli ellerin ağıza götürülmesi ile gelişir. 

Illetin belirtileri nelerdir? 

Illetin etkeni ne olursa olsun tüm gastroenteritlerde ishal görülür. Viruslar ile gelişen ishalde dışkıda kan görülmez. Birtakım bakteriler kanlı, sümüksü bir ishale neden olurken, kimileri kansız, sulu yahut su üzere dışkıya yol açar. Akut gastroenteritlerde bulantı, kusma, karın ağrısı ve ateş sık olarak gelişir. Bazen bağırsakta gaz toplanması, baş ağrısı, halsizlik de görülür. 

Dehidratasyon nedir? 

Dehidratasyon, vücuttan su-sıvı kaybı olmasıdır. Dehidratasyon, bebekler ve küçük çocuklarda daha sık görülür. İshal, kusma ve ateş sonucu gelişen likit kaybı vücudun elektrolit (tuz ve mineral) istikrarını de bozabilir. Hafif dehidratasyon geliştiğini gösteren belirti hastanın susamış olmasıdır. Vücuttan su kaybı arttıkça susuzluğa ek olarak dudak ve ağız kuruluğu, uykuya meyil, gözyaşında azalma yahut gözyaşının gelmeyişi, gözkürelerinde çökme, nabızda hızlanma, el ve ayaklarda soğukluk, derin yahut süratli teneffüs, idrar ölçüsünde azalma olabilir. Ağır dehidratasyonda bunlara ek olarak dalgınlık, kan basıncında düşme, hiç idrar çıkarmama ve şok görülebilir. 

Akut gastroenterit tanısı nasıl konulur? 

Hasta hikayesi ve muayene bulguları ekseriyetle akut gastroenterit tanısı için kafidir. Birtakım bakteri ve parazitlerin oluşturduğu ishallerin tedavisinde antimikrobiyal ilaçların kullanılması gerektiğinden, hastalık etkeninin bu mikroplardan biri olabileceği düşünüldüğünde bunlara yönelik dışkı tetkikleri ve gayri tetkikler yapılabilir. Kanda tuz ve minerallerin seviyesine bakılması gerekebilir. 

Tedavide neler yapılır? 

Akut gastroenteritlerin birden fazla resen düzelir. Tedavi ekseriyetle destekleyici tedavidir. Ateş varsa ateş düşürücü ilaçlar kullanılabilir. Kimi gastroenteritlerin tedavisi için antibiyotik tedavisi yahut antiparaziter tedavi gerekir. Bakteriel gastroenteritlerde illetin ağırlaşmasını önlemek ve mühletini kısaltmak hedefiyle antibiotik tedavisi gerekir,dışkının kanlı olması antibiotik tedavisi gerektiren bir bakteriel gastroenteriti düşündürür.İshal tedavisinin temel prensiplerinde şayet ishal kanlı değil ve viral ishal düşünülüyorsa yalnızca  hastanın likit ve elektrolit istikrarının korunması ve beslenmesinin sürdürülmesi kafidir. Evlat susuzluk bulguları açısından izlenmelidir. Bebeklerde ve bir yaşından küçük çocuklarda birkaç saat içerisinde vücuttan haddinden fazla likit kaybı olabilir. İshal ve kusma ile kaybedilen likit ve elektrolitler mümkünse ağız yoluyla yanına konmalıdır. Hafif yahut orta kademede dehidratasyon bulguları olan evlatlara ve çok kusması olmayanlarda oral yoldan kâfi likit ve elektrolit takviyesi alması sağlanmalıdır içerisinde .Ağır dehidratasyonda yahut ağızdan likit tedavisinin uygulanamadığı durumlarda hastanede damardan likit tedavisinin uygulanması gerekir.Uzun mühletten beri devam eden bilhassa kanlı ve pis kokulu ishallerde laboratuar tetkikleri bakteriel enfeksiyonu destekliyorsa kesinlikle antibiotik tedavisi verilmelidir verilmediği taktirde marazın kan yolu ile vücuda yayılması(sepsis) ve barsak düğümlenmesi yapma riski vardır,ishaller bu durumda vefatla sonuçlanabilir.

Hastalık nasıl sonuçlanabilir? 

Akut gastroenteritli hastalar ekseriyetle 10 günden kısa vadede külliyen güzelleşir. Lakin bağırsakta hastalık oluşturan mikrop bazen kan yoluyla sair organ ve dokulara yayılabilir. Elektrolit değişiklikleri konvülsiyonlara (havale geçirme), bağırsak hareketlerinin durmasına 

yolaçabilir. İshal sırasında şiddetli bağırsak hareketleri bağırsak düğümlenmesine neden olabilir. Bunlar makul halde tedavi edilebilecek durumlardır. Uzun süren elektrolit bozuklukları küçük bebeklerde dimağ hasarı oluşturabilir. Bilhassa viral ishallerde oluşan şiddetli likit ve elektrolit kaybı bölgesine konulmadığında yahut bakteriel ishallerde(özellikle kusma ile seyreden kanlı ishallerde) gereken antibiotik tedavisi verilmediğinde  mikrobun kan yoluyla bağırsak dışı organlara yayılması şok ve vefatla sonuçlanabilir. 

BENZER KONULAR

Report

What do you think?

Bir cevap yazın