CRP yüksekliği, vücutta iltihap veya enfeksiyon olduğu anlamına gelir. Bakteri veya virüslerden kaynaklanan enfeksiyonlar, inflamatuar bağırsak hastalığı, crohn hastalığı ve ülseratif koliti içeren bağırsak bozuklukları, lupus ve romatoid artrit gibi otoimmün bozukluklar, kalp krizi ve kanser türleri CRP yükselmesinin nedenleridir.
Genel olarak CRP yüksekliğine neden olan durumlar şöyledir:
- Kanda oluşan enfeksiyon ve iltihaplanma
- Kalp krizi riski
- Otoimmün hastalıklar
- Doku hasarları
- Diyabet
- Yaralanma ve travma
- Obezite
- Tüberküloz
- Kanser
- Sigara tüketimi
- Diş eti iltihabı
- Hamilelik
- Uykusuzluk
- Depresyon
Kanda oluşan enfeksiyon ve iltihaplanma
Kanda enfeksiyon ve iltihaplanma meydana geldiği bağışıklık sistemi devreye girer ve bir reaksiyon gösterir. Bu reaksiyona bağlı olarak C reaktik protein seviyelerinde bir yükselme meydana gelir. Bu bağlamda enfeksiyon ve iltihaplanma en yaygın CRP yüksekliği nedenidir.
Kalp krizi riski
Kalp krizi ve bazı kalp hastalıkları da CRP seviyelerini artıran faktörler arasında yer alır. Özellikle damar iltihaplanması, kalp krizi riskini artırırken, CRP seviyelerini de yükseltir.
Otoimmün hastalıklara bağlı CRP değerinin yükselmesi
Otoimmün hastalıklar, bağışıklık sisteminin kendi vücut dokularına saldırması sonucunda iltihaplanmaya, enfeksiyona ve dolayısıyla CRP yüksekliğine neden olabilir. Otoimmün hastalıklara örnek olarak romatoid artrit ve lupus verilebilir.
Diyabet ve CRP ilişkisi
Kronik hastalıklar da CRP seviyelerini yükselten faktörlerden biridir. Özellikle diyabet, kalp hastalıkları, böbrek hastalıkları ve inflamatuvar bağırsak hastalıkları gibi hastalıklar vücutta sürekli olarak bir iltihaplanmaya yol açarak CRP seviyelerinin yüksek olmasına sebebiyet verebilir. Bu hastalıkların tedavisi veya kontrol altına alınması CRP seviyelerinin de akabinde düşmesini sağlar.
Kanser ve CRP yüksekliği
Ayrıca, bazı kanser türlerinde tümörlerin oluşturduğu iltihaplanma nedeniyle CRP seviyelerini artırabilir. Ancak tek başına CRP yüksekliği kanser tanısı için yeterli değildir. Bazı çok yüksek CRP değerlerinin kanser olmadığı da görülür. Kanser tanısı için daha detayli tetkiklere ihtiyaç vardır.
Yaşam tarzı faktörlerinin CRP yüksekliğine etkisi
Stres, sigara tüketimi, sağlıksız beslenmek ve hareketsiz bir yaşam... Yaşam tarzı faktörleri de CRP yüksekliğinin altında yatan önemli faktörler olarak değerlendirilir. Örneğin stres, vücutta inflamasyonu tetikleyerek CRP'nin yükselmesine yol açabilir. Sigara kullanımı ve obezite, iltihaplanma süreçlerini olumsuz destekleyerek CRP seviyelerinin yükselmesine katkıda bulunabilir. Sağlıksız beslenme alışkanlıkları, hareketsiz bir yaşamla birlikte fiziksel aktivite eksikliği ve alkol tüketimi gibi faktörler de CRP seviyelerinin yükselmesine yol açarak başta enfeksiyok olmak üzere birçok hastalığa sebebiyet verebilir. CRP seviyelerinin yüksek olması, altta yatan bir sağlık sorununun habercisi olabileceğinden, mutlaka bir doktora danışılması gerekir.
