Alım satım akdinde taraflarca belli bir miktarda ciro primi istenmesi caiz midir?
İşletmeler ticari ilişki içerisinde bulundukları kişilerle yaptıkları anlaşma çerçevesinde, belirlenen şartların gerçekleşmesine bağlı olarak prim ödemektedirler. İskonto uygulaması olarak da değerlendirilebilen ciro primindeki amaç pazar payını arttırmaktır.İslam hukukunda taraflarca öne sürülen şartlar akdin sıhhati açısından ele alınmıştır. Bu bağlamda Hanefilere göre alım-satım akdinde taraflardan birine fayda sağlayan şartlar akdi fasit kılar (Merğinani, el-Hidaye, V, 123; Kasani, Bedai‘, VI, 117).
Maliki ve Hanbelilere göre ise, akdin gereği olmayan, ancak akdin gereklerine de aykırı düşmeyen bir şeyin şart koşulması caizdir (İbn Rüşd, Bidayetü’l-müctehid, III, 178-179; İbn Kudame, el-Muğni, VI, 166).
Bununla birlikte fukahanın çoğunluğuna göre satış akdinin amacına uygun olan, tarafları anlaşmazlığa götürmeyen ve ticari örf haline gelen şartlar sahih kabul edilmiştir (Mevsıli, el-İhtiyar, II, 57; İbn Nüceym, el-Bahru’r-Raik, VI, 195; İbn Maze, el-Muhitu’l-Burhani, VI, 389).
Netice itibariyle ciro primi; satış akdinin amacına uygun olması, ticari örfte yaygın olarak kullanılması ve tarafları anlaşmazlığa götürmemesi durumunda caizdir.
