Domates Yetiştiriciliğinde Görülen Hastalık ve Zararlılar
Domateste yetiştiricilikte görülen hastalık ve zararlılar savaş son derece önemlidir. Domatesin üretiminin yaygın olduğu yörelerimizdeki hastalık ve zararlılar farklı olabildiği gibi bütün bölgelerimizde yaygın olarak görülen hastalık ve zararlılarda mevcuttur.
Hastalık ve zararlılarla savaş, domates tohumu yetiştirme alanın seçiminde başlar. Uzun süre sulu tarım yapılan tarlalarda kök hastalıklarının zarar yapması ihtimali daha fazladır. Aynı kültür bitkisinin aynı tarlada üst üste yetiştirilmesi o bitkide zarara yol açan hastalık etmenlerinin topraktaki yoğunluğunu arttırır.
Yabancı otlar pek çok hastalık ve zararlıya yataklık yapar. Sonra bu hastalık ve zararlılar kültür bitkisine geçerek zarar oluştururlar. Bu yüzden iyi bir zirai mücadele yabancı ot mücadelesi ile başlamalıdır.
Domates tarımında zirai mücadele, maliyetin çok önemli bir bölümünü oluşturur. Bazı tedbirler önceden alınarak bu yüksek mücadele masrafının düşmesi sağlanabilmektedir.
Domateste önemli zararlara neden olan kırmızı örümcekler ve yaprak bitleri tarlalar arasındaki sınırlarda bulunan yabancı otlarda kışlarlar. Bu nedenle zararlılarla yapılan mücadelede çevre ilaçlaması yapmak, yabancı otlarla savaşmak büyük tasarruf ve başarı sağlar. Mücadeledeki ana hedeflerden birisi zararlıyı tarlaya sokmamak olmalıdır.
Domates mildiyösü hastalığı: Kışı, çürüyen bitkilerde geçiren hastalık etmeni seralarda sadece domateste zararlı olur. Yapraklar üzerinde önce küçük, soluk yeşil ve sarımsı renkte lekeler oluşur. Daha sonra kahverengi ve siyah renge döner. 19-22°C ve %80 nemin üstünde salgın oluşur. Hastalık dal ve meyvede de zarar yapabilir. Ayrıca meyve kızardığı zaman yeşil bir çizgi ile ayrılan esmer lekeler kırmızı kısımdan ayırt edilir.
Domates kurşuni küfü: 20-25°C sıcaklık ve %90-95 oranında nemde özellikle havalandırması iyi olmayan örtü altı yetiştiriciliğinde fungus problem oluşturur. Sporları renksizdir, konukçu bulamayan sporlar kurak şartlarda 2 saatten fazla yaşayamaz.
Domates tohumunda erken yaprak yanıklığı hastalığı: Topraktaki bitki artıkları üzerinde kışı geçirir. Funguslar tohumla da bulaşabilir. Hastalık 6-30°C’ ler arasında gelişir. En uygun gelişme sıcaklığı ise 28-30°C ‘dir. Nemli havada yaprak üzerindeki lekelerde koyu füme veya koyu yeşil renkli kadifemsi görünüşte olan miseller oluşur. Ayrıca meyve ve sapta iç içe halkalar şeklinde zamanla kuruyan lekeler oluşturur.
