Hamileliğe ilişkin herkes tarafından bilinen belirtilerden biridir bulantı. Hamileliğin ilk belirtileri arasında yer alan bulantıları ilk üç ayda hissedecekseniz ancak bu bulantılar 12.-14. haftalarda kaybolur. Ayrıca her anne adayında bulantı olması da şart değildir.
Bulantılara sabah bulantıları adı verilmesinin nedeni, genellikle sabah kalktıktan hemen sonra görülmeleridir.
Bulantılar iştahınızı kaçırsa ve zaman zaman canınızı sıksa da ufak beslenme tüyoları ile bulantılarınızı hafifletebilirsiniz. Sadece sabahları hafif bulantı ve kusma problemi yaşıyorsanız, bunun için rutin önlemler almanız yeterli olacaktır.
Hamilelik bulantısı neden olur?
Özellikle ikiz gebeliklerde daha sık görülen gebelik bulantılarının sebebi hormonların yüksek olması. Bu nedenle bulantı sorunu yaşayanların gebelikleri çok daha iyi sonuçlanıyor. 11. haftadan sonra bulantıları geçmeyen gebelerde altta yatan gastrit, ülser, tiroid, karaciğer fonksiyon bozukluğu, safra tıkanması gibi sorunlar olabiliyor. Bu tarz hastalıkların mutlaka kontrol edilmesi gerekiyor.
Bulantıya karşı yeme tüyoları
Günün her saatinde ortaya çıkabilen “sabah” bulantısına karşı işe yarayabilecek şu önerileri denemeye ne dersiniz?
- Özellikle sabah yataktan kalkmadan öne galeta, kraker gibi yiyecekler ve meyve suyu içebilirsiniz. Bunları aldıktan sonra 10-15 dakika yataktan kalkmayın. Daha sonra hafif bir kahvaltı yapın.
- Gün boyunca protein içeren küçük öğünlerle yiyin. Boş mide ve düşük kan şekeri mide bulantınızı arttırabilir.
- Ara öğünler için yanınızda atıştırmalıklar taşıyın. Kraker, muz, kuruyemiş gibi. Sık atıştırmak bulantınızı kontrol altına alabilir.
- Kuru yiyecekleri yemeyi, yağlı yiyeceklerden uzak durmayı, yemek esnasında aşırı sıvı tüketiminden kaçınmayı unutmayın.
- Kokusu hoşunuza gitmeyen yiyeceklerden uzak durun. Çok baharatlı, acılı veya fazla yağlı yemekleri almayın.
Bulantıyı uyaran nedenlerden uzak durun
Bulantılarınızı ve kusmanızı engellemek için öncelikle bulantıyı uyaran nedenlerden uzak durun. Bunlar sigara kokusu, parfüm ve yemek kokuları olabilir. Hatta bazen kendi evinizden bile uzaklaşmanız gerekebilir.
Ayrıca gün içerisinde az ve sık yemek bulantılarınızı hafifletebilir. Günlük öğün sayınızı 5–6’ya çıkartmanız uygun olur. Sıvıları yemek arasında ve azar azar tüketmelisiniz. Yemek esnasında fazla sıvı içmemeniz size biraz rahatlık sağlayabilir.
Fazla kusmalar, sıvı ve kilo kaybına neden olur
Hamileliğinizde yaşadığınız kusmalarınız sırasında biraz dikkatli olmanızda fayda var. Eğer sadece sabahları hafif bulantı ve kusma problemi yaşıyorsanız, bunun için rutin önlemler almanız yeterli olacaktır, ancak aşırı kusmanız varsa, yeterli sıvı alamıyorsanız, bu durumda fazla kilo, sıvı ve elektrolit kaybınız söz konusu olacaktır. Eğer bu belirtileriniz olursa, en kısa sürede bir doktora başvurmalısınız.
Hamilelikte mide bulantısı ve kusmanın bebeğe zararı var mı?
Gebelik bulantıları ve kusmalarının bebeğe hiçbir zararı yok. Bu bulantılar özellikle sabah saatlerinde sıklıkla görülüyor. Ancak yüzde 2-3’ünde bu durum çok şiddetlenebiliyor. Hatta anne adayları yemek yiyemez hale gelebiliyor. Bu durumdan uzman hekimler tarafından yapılan müdahaleler (serum tedavisi) bulantı ve kusmalar kontrol altına alınıyor.
Bulantılarınız geçmiyorsa
Bebeğin yeterince beslenemeyeceği endişesiyle, hamileleri istemediği şeyleri yemeye zorlamak doğru değildir.
Bazı anne adaylarında bulantı ve kusmalar uzun sürebilir. Öncelikle doktorunuz tarafından bulantı ve kusmaya sebep olan diğer nedenler (mide, karaciğer hastalıkları gibi) araştırılmalıdır. Bulantı ve kusmalar hamileliğe bağlı ise, bu konuda oldukça etkin ilaçlar ile tedavi edilebilir. Bu konuda anne adayı doktorundan yardım istemeli ve verilen tedavileri uygulamaktan kaçınmamalıdır. Özellikle kusmaya bağlı kilo kaybı varsa, destekleyici tedavi alınması gerekli olabilir.
Şiddetli kusmaların bebeğe etkisi
Hamileliğinizde yaşayacağınız şiddetli bulantı ve kusmalar, ilk üç ayınızda görülür ve daha sonra geçer. Hamileliğinizin 3. ayından sonra normal besleneme düzeninize dönmeye başlarsınız, ancak yapılan bazı çalışmalarda şiddetli bulantı ve kusması olan annelerin bebeklerinin, hamileliği normal seyreden ve kusması olmayan annelerin bebeklerinden daha küçük olduğunu göstermiştir. Yani şiddetli kusması olan annelerden doğan bebeklerde gelişme geriliği görülebilir.
Bulantıya karşı genel öneriler
- Bulantıyı uyaran madde ve ortamlardan uzak durun.
- Az ve sık yemek yiyin.
- Sabah saatlerinde kuru yiyecekler tüketin.
- Bulantıya hamileliğiniz dışında neden olabilecek diğer hastalıklarınızı tedavisi için doktorunuza başvurun.
- Bulantı giderici ilaç ve B vitaminleri kulanın.
- Aşırı bulantı ve kusmalarda hastaneye başvurun.
