Hemolitik anemi tedavisinde sonra da hafif hemolitik anemi semptomları yaşanabilir. Bunların zamanla geçmesi mümkündür. Ancak hemolitik anemi tedavi edilmediği takdirde, ciddi kalp sorunlarına meydana gelebilir.

Hemolitik anemi teşhisi için uygulanan başlıca tanı yöntemi kan tahlilidir. Kan tahlilinde kırmızı kan hücrelerinin durumuna bakılır ve hemolitik anemi tanısı koyulabilir.

Hemolitik anemi kalıtsal hemolitik anemi ve edinilmiş olarak ikiye ayrılır. Kalıtsal hemolitik anemi, ebeveynlerin bu hastalığa neden olan geni çocuklarına aktarması demektir. Edinilmiş hemolitik anemi ise doğuştan gelmez. Bu durumu kırmızı kan hücrelerin daha sonradan meydana gelir.

Hemolitik anemi, kemik iliğinin yok edilen kırmızı kan hücrelerinin yerine yeterli sayıda kırmızı kan hücresi üretememesi durumunda ortaya çıkan bir kan bozukluğudur.

Hemolitik anemi tedavisi, nedene bağlı olarak doktor tarafından karar verilir ve uygulanır. Tedavi seçenekleri arasında ise kan nakli, kortikosteroid ilaçlar, bağışıklık sisteminizi güçlendirmeye yönelik tedavi (intravenöz immün globulin kullanımı) yer alır.

Daha ciddi vakalarda ise dalak zarar gördüyse dalağı çıkarma operasyonu yapılabilir.

Hemolitik anemi tanısı için öncelikle doktor tarafından fiziki muayene yapılır. Fiziki muayene ile birlikte belirti ve şikayetlerle ilgili hastadan bilgi alınır. Hemolitik aneminin varlığını işaret eden bir şüphe söz konusuysa tam kan sayımı ve idrar tahlili istenir.

Tam kan sayımının dışında direkt antiglobulin testi, retikülosit sayısı, haptoglobin testi, Laktat dehidrogenaz, periferik kan testi ve hemoglobin elektroforezi testi de istenebilir. Bunlar tam kan sayımına ek olarak doktorun inisiyatine bağlı olarak istenebilecek testlerdir.

Hemolitik anemide ortaya çıkan belirtiler sarılık, yorgunluk, idrar renginde koyulaşma veya kanama, ateş, baş dönmesi, bilinç bulanıklığı, kalp atışının hızlanması, nefes darlığı ve düşük tansiyondur. Hemolitik aneminin şiddetine veya kişiye bağlı olarak belirtilerin görülme durumu değişebilir.

Hemolitik anemide görülen belirtiler şöyle sıralanabilir:

• Sarılık veya cilt renginde soluklaşma
• İdrar renginde koyulaşma veya kanama
• Kalp atışının hızlanması
• Nefes darlığı
• Düşük tansiyon
• Ateş
• Baş dönemi
• Bilinç bulanıklığı
• Dalak büyümesi

Hemolitik anemi kimi zaman herhangi bir belirti göstermeyebilir veya belirtiler geç dönemde ortaya çıkabilir. Aynı zamanda kişinin sağlık durumuna göre veya aneminin şiddetine göre de semptomların ortaya çıkma durumu ile birlikte şiddeti de değişkenlik gösterebilir. Belirtilerin ciddi ve şiddetli yaşandığı durumlarda doktora başvurmak gerekir. Doktor belirti ve şikayetleri dikkate alarak öncelikle kan testi isteyecektir.

Hemolitik anemi, kırmızı kan hücrelerinin olması gereken üretimi yapamayıp daha hızlı bir şekilde yok olup parçalanmasıyla meydana gelir. Buna neden olan faktörler arasında genetik, enfeksiyonlar, talasemi, otoimmün hastalıklar, kemik iliği yetmezliği ve bağışıklık düşüklüğü yer alır. Bu listeyi daha da genişletmek mümkündür.

Hemolitik anemiye neden olan faktörler şöyledir:

• Genetik faktör
• Sıtma ve HIV gibi enfeksiyonlar
• Orak hücreli anemi ve talasemi
• Otoimmün hastalıklar
• Kemik iliği yetmezliği
• Lösemi
• Penisilin, sıtma ilaçları, sülfa ilaçları veya parasetamol gibi ilaçlar
• Dalağın aktif çalışması

Hemolitik anemi, eritrositlerin erken yıkılması ve kemik iliğinin bu yok edilen kırmızı kan hücrelerinin yerini alacak kadar kırmızı kan hücresi üretemediği kan bozukluğudur.

Eritrosit olarak bilinen kırmızı kan hücreleri normalde yaklaşık 120 gün yaşar. Bundan daha erken parçalandıklarında veya yok edildiğinde, kemik iliği yeterli sayıda yeni kırmızı kan hücresi üretemez, bu durumda hemolitik anemi olarak adlandırılır.

Genellikle genetik faktör, enfeksiyonlar ve bazı ilaçların kullanımından doğan hemolitik anemi her yaş grubu ve cinsiyetten bireyi etkileyebilir. Nefes darlığı, sarılık, yorgunluk, kalp atışının hızlanması ve tansiyon düşüklüğü hemolitik anemide görülebilecek belirtiler arasındadır. Bu belirtiler kişiden kişiye değişebilir veya şiddeti az ya da çok olabilir.

Hemolitik aneminin tedavisi ise altta yatan nedenin belirlenip kontrol altına alınmasıyla yapılmaya çalışılır.

Hemokromatozis teşhis ve tedavisi için Gastroenteroloji veya Dahiliye bölümü doktorlarından randevu alabilirsiniz.

Eğer anne veya babada hatalı HFE geni mevcutsa çocuklarda da hemokromatozis görülebilir.

Demir yüklenmesi olan hemokromatoz önlenemez ancak demir seviyeleri kontrol altına alındığında semptomları hafifletilebilir.

Hemokromatozis, karaciğer, kalp, pankreas, endokrin bezleri ve eklemler dahil olmak üzere vücudun birçok bölümüne zarar verebilecek bir demir birikimi olan demir yüklenmesidir.

Hemokromatoz, vücutta zararlı seviyelere ulaşan fazla demir birikimiyle oluşan bir rahatsızlıktır. Bu nedenle demir yüklenmesi olarak da ifade edilir.

Hemokromatozis tedavisinde amaç vücutta fazla olan demir seviyesinin azaltılmasıdır. Düzenli olarak vücuttan kan alınması (flebotomi) demir miktarının azaltılmasına yardımcı olur.

Hemokromatozis vakalarında yaygın olarak uygulanan bu tedavi yorgunluk, mide ağrısı ve cilt koyulaşması semptomlarını hafifletmeye yardımcı olabilmekle birlikte karaciğer hastalığı, kalp hastalığı ve diyabet gibi ciddi komplikasyonları önleme konusunda olumlu etki sunabilir. Bu rahatsızlıklardan birine sahip olunması sonucunda uygulanan flebotomi hastalığın ilerlemesini yavaşlatabilir. Ancak flebotomi sirozu veya eklem ağrısını gideremez ancak ilerlemesini yavaşlatabilir.

Kan alma tedavisinin dışında kişinin yaşam tarzında yapacağı değişiklikler de hemokromatozis için fayda sağlayabilir.

Bu değişiklikler şunları içermelidir:

• Demir seviyesinin artmaması için demir takviyelerinden kaçının
• Besinlerden bağımsız C vitamini takviyesi almamaya çalışın
• Alkolden uzak durun

Kan alma tedavisi gören kişilerde genellikle ek diyet değişikliklerine gerek duyulmaz. Bu kişilerin demir seviyesi tedavi ile birlikte normal düzeye indirilmiş olur.

Hemokromatozis vakalarının teşhisi için öncelikle kişinin şikayetleri baz alınır ve fiziksel bir muayene yapılır. Daha sonrasında ise doktor tarafından kan testi, ferritin miktarının ölçülmesi, karaciğer biyopsisi veya MR yöntemine başvurulabilir.

Demir seviyesi yüksek olan kişilerde bazen herhangi bir semptom görülmezken bazı vakalarda ise yorgunluk, kalp çarpıntısı, işaret ve orta parmak eklemlerinde ağrı, karın ağrısı ve kilo kaybı görülebilir. Ayrıca hemokromatizisin meydana getirebileceği komplikasyonlardan biri de diyabet hastalığıdır.

Hemokromatozis belirtileri şu şekildedir:

• Yorgunluk, halsizlik
• Kalp çarpıntısı
• Eklem ağrısı
• Karın ağrısı
• Kilo kaybı
• Cinsel istekte azalma
• Vücut kıllarında dökülme

Hemokromatozis, ebeveynleri tarafından çocuğa aktarılan HFE genindeki hatalı değişimden kaynaklanır ve genellikle genetik kökenli bir şekilde meydana gelir.

Hatalı bu gen vücudun besinlerden emdiği demir miktarını kontrol eder ve gendeki hata besinlerin emiliminde de soruna yol açar ve demir miktarı artar. Değiştirilen gen de ebeveynlerden çocuklara geçer. Bu tip hemokromatozis birincil hemokromatozis olarak bilinir ve görülen en yaygın tür kabul edilir.

Birincil hemokromatozis tamamen gen kaynaklı iken sekonder hemokromatozis vakaları bazı tıbbi faktörlere dayanır. Bu nedenler şöyle sıralanabilir:

• Anemi
• Kan nakli
• Demir hapları veya iğneleri
• Uzun süren böbrek diyalizi
• Hepatit C enfeksiyonu, siroz veya karaciğer yağlanması
• Alkol bağımlılığı

Hemokromatozi; primer ve sekonder olmak üzere iki farklı türe ayrılır. Primer hemokromatozis genetik kaynaklı meydana gelirken sekonder hemokromatiz ise anemi ve kan nakli gibi tıbbi nedenlere dayanır.

Primer hemokromatozis​

Primer hemokromatiz vakalarının altında yatan neden kalıtsaldır ve bu durum otozomal resesiftir. Özetle hemokromatozise sahip olmak için buna neden olan genlerden ikisini almanız gerekir. Genlerin biri anneden diğeri de babadan geçer.

Sekonder hemokromatozis​

Sekonder (ikincil hemokromatozis) ise kişinin beslenmesin çok fazla demir içeren besin bulunması kan nakli gerektiren bir rahatsızlığının olması veya karaciğer hastalıklarına sahip olması gibi başka nedenlerle ortaya çıkabilir.

Hemokromatozis, vücudun tükettiği besinlerden çok fazla demir emmesi sonucu vücutta olması gerekenden daha çok demir bulunmasıdır. Vücuttaki aşırı demir oranı özellikle karaciğer, kalp ve pankreasta depolanır. Çok fazla demir, karaciğer hastalığı, kalp sorunları ve diyabet gibi yaşamı tehdit eden durumlara neden olabilir.

Hemokromatozisin birincil ve sekonder olmak üzere iki türü olduğu değerlendirilir. En yaygın tür olan birincil hemokromatozis genellikle genetik kökenlidir ve ebeveynler aracılığıyla kişiye aktarılır. ailelerden geçen bir gen değişikliğinden kaynaklanır. Genlere sahip olan sadece birkaç kişi ciddi sorunlar geliştirir. Semptomlar genellikle orta yaşta ortaya çıkar.

Hemokromatizisin kişiye en çok fayda sağlayan tedavisi vücuttan düzenli olarak kan alınmasıdır. Vücudun demirinin çoğu kırmızı kan hücrelerinde bulunduğu için bu tedavi demir seviyelerini düşürür.

Stres, sağlıksız beslenme, sigara kullanımı, uyku bozukluğu, diyabet, kilo, kolesterol yüksekliği hemiplejide olumsuz sonuçlara neden olabilir.

Düzenli uyku, egzersiz, sağlıklı beslenme, kilo verme hemipleji için olumlu adımlar olabilir.

Genellikle 55 yaş üstünde risk yükselir. Hemiplejide erkeklerde kadınlara göre daha fazla risk olabilir. Ailesinde inme öyküsü olanlarda hemipleji riski artmış olabilmektedir. Hipertansiyon, diyabet, sigara, atriyal fibrilasyon, şah damar darlığı, obezite gibi sorunları olanlarda risk biraz daha yüksek olabilmektedir.

Evet, örneğin bir taraf bacak ve kolda bir etkilenme varsa buna hemipleji, sadece bacaklarda sorun varsa parapleji, her iki kol ve bacakta etkilenme varsa tetraplaji denilir.

Hemipleji sabır gerektiren bir süreçtir. Ne kadar erken tedavi başlanırsa tedavi de o kadar hızlı olur. Pek çok hastada hemipleji başlayınca erken teşhis edildiyse 3 ayda iyileşme gözlenebilmektedir. Ancak bazı durumlarda tedavi senelerce sürebilir.