Trigeminal nevralji teşhisi konduğunda ilaçla tedavi yöntemi denenmelidir. Tipik trigeminal nevralji tedavisinde genellikle karbamazepin gibi epilepsi ilaçları ve gabapentin gibi nöropatik ağrı ilaçları tercih edilmektedir. İlaç tedavileri trigeminal nevralji belirtilerini azaltmak için kullanılır.

Günümüzde ilaç tedavileri bazı durumlarda etkin olarak hastalığı baskılayabilmektedir. Ancak bazı hastalarda ilaç tedavileri yeterli faydayı sağlayamayabilir. Bu ilaçlar sadece belirtileri baskıladıkları için hastalık ilaç tedavisi altında ilerleyebilir ve ilaçların dozunu artırmak gerekebilir. Hastadan hastaya değişmekle birlikte bu ilaçların uyku ve halsizlik gibi yan etkileri mevcuttur.

Radyofrekans rizotomi: Lokal anestezi eşliğinde uygulanır. Balon kompresyon işlemindekine benzer bir yöntemle bu sefer sinirde bir miktar ısı hasarı yaratılır. Etkinliği balon kompresyon ile benzerdir ancak sinirde oluşan kalıcı hasar nedeniyle komplikasyon oranları daha yüksektir.

Trigeminal nevralji hastalığının tedavisinde farklı yöntemler kullanılabilmektedir. İlaç, trigeminal cerrahi ameliyatı, sinir blokajı veya radyo cerrahi gibi tedavi yöntemleri bulunmaktadır. Tedavi seçeneği hastaya ve hastalığın durumuna göre şekillendirilebilir.

Bazen bu ağrılar kendiliğinden geçer ancak ağrı sürecinde ağrı atakları insan hayatını olumsuz etkilediğinden tedavi edilmelidir.

Trigeminal Nevralji tedavi edilmediğinde ve hastalık tedavisiz kaldığında ağrı ataklarının süresi ve sıklığı artabilir.

Trigeminal nevralji belirtileri özellikle diş ağrısı başta olmak üzere farklı hastalıklarla karıştırılabilmektedir. Trigeminal nevralji ağrısı yüzünden birçok dişini gereksiz yere çektiren hastalar bulunmaktadır. Trigeminal nevralji belirtilerini ayırt etmek için Beyin, Sinir ve Omurilik Cerrahisi veya Nöroloji bölümü doktorlarının muayenesi önemlidir. Trigeminal nevralji tedavisinde ilk olarak ilaç kullanılmaktadır.

Zira hastanın ağrısını bir an önce kesmek doktorun birinci önceliği olmalıdır. İlaç kullanılarak bazı olgularda bu hızlıca sağlanabilir. İlaç tedavisinin yeterli olmadığı durumlarda cerrahi yöntemler kullanılabilmektedir.

Trigeminal nevralji, trigeminal sinirin hasar görmesi sonucu yüz bölgesinde, genelde tek tarafta çene, alın veya yanaklarda, şiddetli, elektrik çarpmasına benzeyen, ani ağrı ataklarının yaşandığı sinir sistemi kaynaklı kronik ağrı bozukluğudur.

Trigeminal nevraljide öncelikle ağrının dindirilmesi için ilaç tedavisi yapılır. Etkili olan ilaçlar epilepsi ilaçları olabilir. Pek çok hastanın ağrısı bu ilaçlarla yatışmaktadır. İlaç tedavisi ile hasta rahatlıyorsa, bu ilaçlar hayat boyu da kullanılabilir. Ancak trigeminal nevralji ağrı ataklarının geçtiği dönemlerde ilaçlara ara verilmekle birlikte ataklar başladığında ilaçlar yeniden kullanılmaktadır. İlaç kullanıldığı süre içerisinde olası yan etkiler uzman doktor kontrolünde periyodik olarak değerlendirilmelidir.

Zaman içerisinde birçok hastada ilaç etkinliği giderek azalır ve ilaca rağmen şiddetli ağrı olur. Cerrahi tedavi gerekliliği burada devreye girer. Cerrahi tedavi seçenekleri arasında mikrovasküler dekompresyon, foramen ovale ponksiyonu ile balon kompresyon, radyofrekans veya alkol uygulamaları bulunur. Mikrovasküler dekompresyon özellikle genç ve radyolojik olarak trigeminal sinire damar basısı gösterilmiş hastalarda öncelikle tercih edilmelidir. Yapılan cerrahi ile ömür boyu ağrısız bir yaşam söz konusudur. Bu yöntemde Trigeminal sinir mikro cerrahi teknikle ortaya konur ve siniri sıkıştıran damar yapıları özel bir materyal ile sinirden uzaklaştırılır ve bu sayede olguların hemen tamamında ömür boyu ağrısız dönem elde edilebilir.

Diğer cerrahi tedavi yöntemi ise foromen ovale fonksiyonudur. Ağız kenarından girilerek yanak içinden ilerlendikten sonra kafa tabanındaki foramenovale ismindeki anatomik yapıdan geçilerek kafa tabanına ulaşılır ve sinir gangliyonu komşuluğa katater yerleştirilir. Daha sonrasında balon ile komprese edilerek veya radyofrekans uygulayarak ya da alkol kullanarak sinir ablasyonu sağlanır. Bu mikro cerrahi yönteme göre çok daha kısa süreli süren daha hızlıca yapılabilen cerrahi riskleri daha düşük olan ama ağrısız dönemin daha kısa olabildiği bir tekniktir.

Migren, gerilim baş ağrısı, çene eklem rahatsızlığı gibi birçok hastalık tek taraflı yüz ağrısına sebep olabilir. Trigeminal nevraljinin diğer yüz ve baş ağrısına yol açan sebeplerden ayrılması uzman bir doktor muayenesinde hastanın şikayetlerinin ve belirtilerinin değerlendirilmesi ile yapılır. Trigeminal sinire yönelik yapılan MR görüntülemeleri ile tanı doğrulanabilir. Bu özellikli MR görüntülemelerinde trigeminal sinire baskı yapan damar oluşumları görüntülenebilmektedir.

Yüzde elektrik çarpmasına benzer şiddetli, saplanır hissi veren veya zonklama tarzında ağrı atakları trigeminal nevraljinin en yaygın görülen belirtisidir. Bu ağrılar yüze dokunma, çiğneme, konuşma veya diş fırçalama ile tetiklenen ani ağrı ataklarıdır. Ağrı ile birlikte batma, yanma, acı ve yüz spazmları da belirtiler arasındadır.

Trigeminal nevralji belirtisi genellikle birkaç saniye süren, yüzün bir yarımında hissedilen ani ve şiddetli elektrik çarpması şeklinde bir ağrıdır. Trigeminal nevralji belirtileri arasında sayılan bu tür ağrıların ardından dakikalara yayılan zonklamalar hissedilebilir.

Trigeminal nevralji belirtileri şöyledir:

• Yüzün bir yarısında elektrik çarpmasına benzer ağrı atakları
• Yüze dokunma, çiğneme, konuşma veya diş fırçalama ile tetiklenen ani ağrı atakları
• Yüz spazmlarıyla birlikte ortaya çıkan ağrı
• Yüzün bir bölgesinde karıncalanma ve uyuşma

Bu ağrı atakları hiçbir uyaran yokken oluşabildiği gibi;

• Hafif dokunma
• Yemek yeme
• Diş fırçalama
• Tıraş olma ya da makyaj yapma
• Hatta rüzgar esmesiyle bile ortaya çıkabilir.

Ağrının çene, burun ve yanakta görülmesi tipik trigeminal nevralji belirtileri arasındadır. Ancak bazı durumlarda ağrı tüm yüzü kapsayabilir. Ağrıların sıklığı belirgin bir biçimde değişkenlik göstermektedir. Bazı hastalarda ağrı atakları her 10 dakikada bir tekrarlayabilirken bazı hastaların günler süren ağrısız dönemleri olabilir.

Trigeminal nevralji, kafatasının içerisindeki yüz siniri olan trigeminal sinire beyincik sapı tarafından baskı yapılması sonucunda meydana gelir. Bu baskı aynı zamanda vasküler kompresyon olarak da ifade edilir. Multipl skleroz veya belirli sinirleri koruyan miyelin kılıfına zarar veren benzer bir durum trigeminal nevraljiye neden olabilir. Ayrıca trigeminal sinire baskı yapan bir tümör de trigeminal nevraljiye yol açabilir.

Trigeminal nevraljiye yol açan faktörler şöyledir:

• MS hastalığı
• Miyelin kılıfının zarar görmesi
• Trigeminal sinire baskı yapan tümör
• Felç veya yüz travması
• Sigara tüketimi
• Yüksek tansiyon
• Yaşlılık
• Genetik faktör

Trigeminal nevralji, trigeminal sinirin beyin sapına bağlandığı yerin çevresinde yaşanan baskıdan kaynaklanan, yüzde ani ve şiddetli ağrılara yol açan sinirsel bir hastalık ve kronik bir ağrı bozukluğudur. Ağrı yüzün bir yarısında, ani, şiddetli ve elektrik çarpmasına benzer ataklar halinde kısa sürelidir. Bu ağrı atakları aynı zamanda acı, batma ve yan hissi de yaşatır. Ağrı ataklarının süresi birkaç saniyeden birkaç dakikaya kadar değişmekle beraber bu atakların sıklığı da hastadan hastaya değişkenlik gösterir.

Trigeminal nevraljinin çok şiddetli ağrılara yol açması ve rastgele ataklarla seyretmesi, bu hastalığı yaşam kalitesini etkileyen büyük bir rahatsızlık haline getirir. Genellikle diş ağrısıyla karıştırılan trigeminal nevralji yüzünden hastaların dişlerini gereksiz yere çektirdiği görülür.

Ağrı kesici ilaçlar hastalığın şiddetli ağrılarını dindirse de ağrıların geçmediği vakalarda cerrahi seçenekler de denenebilir.

El titremesi için Nöroloji bölümüne gitmek gerekir.

Titreme genellikle stres, anksiyete, panik, heyecan, üşütme, enfeksiyon hastalıkları, ateş ve soğuk hava nedeniyle yaşanan bir durumdur. Daha nadir görülen nedenleri kas seyirmesine, travmatik beyin hasarı gibi nörolojik sorunlar, böbrek yetmezliği ve hipertiroidizm gibi hastalıklardır.

Yaşam tarzı değişiklikleri ve sağlıklı beslenme ile birlikte tremorun yarattığı titreme hafifletilebilir.

Titreme hastalığını geçirmenin yolları şöyle sıralanır:

• Fiziksel, konuşma ve mesleki terapi alın
• Kafeini ortadan kaldırın ya da azaltın
• Tabak, kaşık ya da daha ağır gereçler gibi özel yardımcı araçlardan yararlanın
• İlaçları zamanında alın
• Titremeyi şiddetlendirebilecek stresi veya stresli durumları azaltın
• Düğme yerine giyinmeyi kolaylaştıran giysiler giyin
• Bağcıksız ayakkabılar tercih edin
• Yeterli uyku alın
• Fiziksel aktiviteye önem verin

Birçok tremor türünün tedavisi olmamasına rağmen, semptomları yönetmeye yardımcı olacak tedaviler bulunur. Bunun yanında altta yatan hastalığı ya da problemi teşhis edip tedavi etmek de titremenin azalmasına yardımcı olur.

Titreme hastalığına karşı şu tedavi yöntemlerinden yararlanılır:

• Bazı beta bloke edici, anti-nöbet, sakinleştirici ilaçlar titremenin yavaşlamasını sağlayabilir.
• Titreme ilaçlara cevap vermediğinde ya da günlük hayatı etkilediğinde cerrahi işlemler yapılabilir.
• Derin beyin stimülasyonu yani halk arasında beyin pili, tremorun cerrahi tedavisinin en yaygın şeklidir. Beynin bazı istemsiz hareketleri koordine eden talamusa frekanslı elektrik sinyalleri gönderilir. Beyin pili, parkinson tremoru, esansiyel tremor ve distoniyi tedavi etmek için kullanılır.
• Botoks enjeksiyonları, titreminin yüz ya da kafada olması durumunda uygulanabilir.
• Fizik tedavi ile birlikte kas spazmı sonucunda oluşan titreminin kontrolü için kasların güçlendirilmesi hedeflenir.

Titreme hastalığını teşhis etmek için uzman doktor fiziki muayene yaparak ve kişinin tıbbi geçmişini gözden geçirir. Nörolojik muayenenin de ardından kas yapısı, gücü, refleksleri, dengesi ve konuşması test edilir. Bu testlerle titremenin kaslar dinlenirken mi yoksa hareket halindeyken mi meydana geldiği, titremenin vücuttaki yeri, tremorun görünümü ortaya çıkarılır.

Uzman doktor, titremenin neden olduğu faktörleri belirlemek için kan veya idrar örnekleri talep edebilir. Teşhis ile birlikte titremenin beyindeki hasarın sonucu olup olmadığını belirlemeye yardımcı olabilir. Ek testlerle, el yazısı ile ilgili zorluk, çatal ve bardak tutma becerisi gibi herhangi bir işlevsel sınırlamanın belirlenmesi teşhise yardımcı olur.

Titreme hastalığının en yaygın belirtileri şöyle sıralanır:

• Eller, kollar, başın, bacakların ya da gövdenin ritmik sallanması
• Titrek ses
• Yazma ya da çizme zorluğu
• Araç, gereçleri ya da diğer öğeleri tutmada ve kontrol etmede zorluk

Bazı durumlarda stres, güçlü duygular, fiziksel yorgunluk, belirli hareketler yapma sonucunda titreme tetiklenebilir.

Titreme hastalığı olarak da bilinen tremorun en yaygın nedenleri, genetik yatkınlık, multipl skleroz, parkinson hastalığı, inme, travmatik beyin hasarı gibi nörolojik sorunlar, böbrek yetmezliği ve hipertiroidizm gibi hastalıklar yanı sıra alkol yoksunluğu, anksiyete ve paniktir.

Titreme hastalığına sebep olan diğer nedenler şu şekilde listelenebilir:

• Astım, kemoterapi, kortikosteroidler, bazı psikiyatrik ve nörolojik bozukluklar için kullanılan ilaçlar
• Cıva, manganez, kurşun, arsenik gibi ağır metaller, diğer nörotoksinler ve böcek ilaçlarına maruz kalmak
• Aşırı kafein tüketimi
• Tiroid bozukluğu
• Karaciğer veya böbrek yetmezliği
• Diyabet
• Stres, kaygı veya yorgunluk titremeye neden olur.

Titreme hastalığı, istirahat ve aksiyon tremoru olarak ikiye ayrılır. İstirahat tremoru, uzun süre hareketsiz kalındığında ya da uzanıldığında oluşur. Bu çeşitte kişi hareket ettiği zaman titreme yok olur. Genel olarak el ve parmakların etkilendiği bilinir. Kollar yatay şekilde tutarken ya da hareket sırasında ortaya çıkan çeşit ise aksiyon tremoru olarak isimlendirilir. Aksiyon tremoru aynı zaman şu alt kategorileri barındırır:

İntansiyonel Tremor​

Amaçlı olarak yapılan hareketler sırasında meydana gelen titreme intansiyonel tremor olarak adlandırılır.

Postural Tremor​

Heyecan, gerginlik ve korku durumlarında bir uzvun yer çekimine karşı belli bir pozisyonun korunması ile ortaya çıkan tremor türüdür.

Göreve Özgü Tremor​

Belli bir etkinlik esnasında görülen ve ortaya çıkan titreme göreve özgü tremor olarak isimlendirilir.

İzometrik Tremor​

Bir objenin ya da ağır bir ürünün aynı pozisyonda uzun süre tutulması durumunda ortaya çıkan titreme izometrik tremordur.

Titreme hastalığı aynı zamanda görünüm ve nedenlerine göre şu şekilde sınıflandırılır:

Esansiyel Tremor​

Esansiyel tremor, kas koordinasyonunu kontrol eden beyinciğin beyin ilgili bölümleri ile doğru iletişim kuramamasına bağlı olarak, istemsiz titreme ve ritmik sallanmaya neden olan nörolojik bir durumdur. En yaygın hareket bozukluklarından biri olarak bilinir. Nörolojik belirtiler olmadan hareket esnasında hem ellerde hem de kollarda oluşan titreme esansiyel tremor belirtisidir. Aynı zamanda kişinin kafasını, sesini ya da alt uzuvlarını da etkileyebilmektedir. Titreme her yaşta başlasa da, ilk olarak ergenlik döneminde ya da orta yaşta (40-50 yaş arası) ortaya çıkar. Esansiyel titreme, nedeni kesin olarak bilinmese de kalıtsal olabilmektedir. Bu durum hafif olarak kalabilir ya da faktörlere bağlı olarak zamanla kötüleşebilir.

Distonik Titreme​

Distonik tremor, beyinden gelen mesajların yanlış olması sonucunda kasların aşırı aktif olmasına neden olarak anormal duruşlara ya da istenmeyen hareketlere sebep olduğu bir hareket bozukluğudur. Distonik tremor genellikle genç ya da orta yaşlı kişilerde görülür ve vücuttaki herhangi bir kası etkileyebilir.

Serebellar Titreme​

Serebellar tremor, yazı yazma gibi amaçlı bir hareketin sonunda kötüleşerek kollar, bacaklar, eller veya ayakların titremesidir. İnme, tümör, hastalık ya da kalıtsal bir bozukluktan kaynaklanır.

Fonksiyonel Titreme​

Psikojenik tremor olarak da bilinen fonksiyonel tremor herhangi bir tremor şeklinde ortaya çıkabilir. Semptomları farklılık gösterse de aniden başlar ve zamanla artabilir. Titreme durumu dikkat ile artabilir ya da kişinin dikkati dağıldığında azalıp kaybolabilir.

Geliştirilmiş Fizyolojik Titreme​

Artmış fizyolojik tremor tipik olarak bilinen bu titreme türü, hem el hem de parmaklarda ortaya çıkar. Nörolojik bir sorundan değil, kullanılan ilaçlara, alkol yoksunluğuna ya da aşırı aktif tiroid, hipoglisemi gibi tıbbi problemler sonucunda görülür.

Parkinson Titremesi​

Parkinson titremesi, Parkinson hastalığının ilk belirtisi olarak ortaya çıkar. Tüm Parkinson hastalarında görülmeyebilir. En çok elleri etkileyen Parkinson titremesi, çene, dudak, yüz ve bacakları da içerir. Bu titreme stres durumlarında ve duygusal anlarda daha da kötüleşebilir.

Ortostatik Titreme​

Ortostatik tremor, kas kasılması sonucunda ortaya çıkan bu titreme ayağa kalkıldığında bacaklarda meydana gelir. Bu titreme durumu genellikle kişiler oturduğunda ya da yürüdüğünde durma eğilimindedir.

Titreme hastalığı olarak da geçen tremor, en yaygın olarak ellerde görülen ama kol, bacak, kafa ve ses tellerini de etkileyerek istemsiz ve kontrol edilemeyen sallanma veya titreme hareketlerine neden olan nörolojik bozukluktur.

Tremor, yaşamı tehdit etmese de zorluklara neden olarak sakatlıklara yol açabilir. Bunun yanında titreme, yazma, yemek yeme, tıraş olma ve giyinme gibi günlük yaşam görevlerini zorlaştırabilir.

Travma sonrası stres bozukluğu olan kişilerin durumu, tedavi olmaması durumda zamanla kötüleşebilmektedir. Travmatik olay yıllar önce olsa bile, tedavi yardımcı olabilmektedir.

Travma sonrası stres bozukluğunun öncelikli tedavisi travma odaklı terapidir. Ancak bazı hastalarda ilaç ve terapi birleştirilerek tedaviye devam edilir. Burada, olay ve olayın kişi için anlamı incelenir. Uygulanan en etkili terapi yöntemleri şunlardır:

BDT (Bilişsel Davranışçı Terapi)​

Kişinin var olan şemaları ile tehdit edici olay sırasındaki algısını örtüştürme ve travmayla gelişen uyarılma ile kişinin bunu normal düzeyde tutma isteği arasındaki çatışmadan kaynaklanan sorun çözülmeye çalışılır. Travmatik deneyim, bireyin önceden var olan, dünyaya ve kendilik algısına ait mevcut bilişsel şemalarını bozduğundan, kişinin hayata uyumunu bozacak nitelikte yeni şemalar oluşturmuştur.

Burada yöntem olarak, kaygı yatışıncaya kadar travma ile ilgili endişe veren uyaranlarla yüzleştirilme yapılmaktadır. Sonra da bu olumsuz deneyim sonucunda yerleşmiş olan sorunlu bilişsel süreçlerin yerini, daha adaptif bilişsel süreçlerin alması sağlanmaktadır.

Maruz bırakma, genelde bireyin travmayla bağlantılı anılarını gözünde yeniden canlandırarak anlatması veya yazmasının sağlanması şeklinde gerçekleştirilir.

EMDR​

İlk olarak 1987 yılında Francine Shapiro adlı bir klinik psikolog tarafından travmatik yaşantıların tedavisinde kullanılan yöntem, olayla ilgili ilk algının ve çarpıtılmış düşüncelerin de depolandığı varsayımıyla, göz hareketleri ve diğer iki yönlü ses ya da dokunma uyaranı eklenerek, bilgi işlemeyi uyarıp, donmuş bilginin duyarsızlaştırılmasını amaçlar. Böylece, olumsuz etki nötrlenerek, olumlu düşünce yeniden konumlanır.

Travma sonrası stres bozukluğu travmatik bir olaydan sonra kesin önlenebilir diyemeyiz. Ancak bazı araştırmalar, alınacak bazı önlemlerin daha sonra travmaya bağlı stres bozukluğunu önlemeye yardımcı olduğunu göstermiştir. Bu önlemler şunlardır;

• Bir uzman desteği alın
• Duygularınızı yönetebileceğinize inanın
• Travmadan hayata dair dersler çıkartmaya çalışın
• Olayın geçmişte kaldığını kendinize hatırladın
• Olumlu duygulara odaklanın
• Duygularınızı yakın dostlarınızla paylaşın
• Hayatınızdaki önemli insanlarla sürekli iletişim halinde kalın
• Kendinizi bir kurban olarak değil, hayatta kalan biri olarak düşünmeye çalışın

Travmatik bir olay yaşayan ya da çevresindeki sevdiklerinin yaşadığına şahit olan kişiler psikoloji uzmanından yardım almalıdır. Alanında yetkin psikoloji/ psikiyatri uzmanı, hasta ile yaptığı sözlü terapiler sonrası tanı koyabilir. Travma sonrası stres bozukluğu teşhisi konulması için belirtilerin bir aydan uzun sürmesi ve kişinin yaşamını etkilemesi gerekir.

Travma sonrası stres bozukluğu belirtileri, yaşanan olaydan sonraki ilk bir ay içinde de yıllar sonra da ortaya çıkmayabilir. Travma sonrası stres bozukluğu belirtileri, kişinin sosyal veya iş durumlarında ve ilişkilerde önemli sorunlara neden olur. Travma sonrası stres bozukluğunun belirtileri kişiden kişiye göre farklılıklar gösterir.

TSSB yaşayan bireylerde, hipokampus ( beynin hafıza merkezi) boyut olarak daha küçük görünerek, bu kısmında meydana gelen değişikliklerin korku ve endişe, hafıza sorunları ve geri dönüşlerle ilişkili olabileceği düşünülmektedir. Arızalı hipokampus, geri dönüşlerin ve kâbusların düzgün bir şekilde işlenmesini engelleyebilir, böylece ürettikleri kaygının zamanla azalması engellenebilir.

• Travma öncesinde bulunmayan sıkıntı ve huzursuzluk duyguları: Tahammülsüzlük, öfke patlamaları, uyku ve konsantrasyon sorunları, aşırı tetikte olma şeklinde gözlemlenebilmektedir.
• Travmatik olayı yeniden yaşama: Geceleri kâbus olarak ya da gündüz olayı düşünme şeklinde ayrıntıların hatırlanmasıdır. Bu sırada gerçeklik duygusu kaybolabilir. Bir koku, nesne, ses vb. sebebiyle, kaygı ve başka şiddetli duygular oluşabilir.
• Kaçınma: Yaşanan olumsuz deneyimi hatırlatabilecek durumlardan uzak durma isteğidir.
• Duygusal kısıtlılık belirtileri: Eskiden yapılan faaliyetlere ya da diğer insanlara, geleceğe ilişkin ilginin azalmasıdır. Depresyona benzeyen yabancılaşma, uzaklaşma duyguları oluşabilir.

Ayrıca sıkça suçluluk hissi ile bastırılmış öfke söz konusu olabilmektedir.