Mide bulantısı veya kusmaya eşlik eden bir baş ağrınız varsa ve sebebini bilmiyorsanız hemen bir doktora başvurmanız gerekir.

Alınan bazı önleyici tedbirlerle papilödem riski en aza irdirilebilir. Bu önlemler şunlardır;

• Yüksek tansiyonu kontrol altında tutmak için ilaçların doktor kontrolünde aksatılmadan kullanılması gerekir.
• Fazla kilolardan kaçınılmalı, düşük yağlı diyetler uygulanmalıdır
• Düzenli fiziksel aktiviteye önem verilmelidir

Papilödemin tedavisi, bu rahatsızlığın nedenleri belirlenerek yapılır. Papilödeme sebep olan bir beyin tümörü ise tedaviye ilk adım olarak biyopsi yapılarak başlanır. Beyin tümörleri bazen bir tür lazer tedavisi ya da radyasyonla tedavi edilebilir ve sıklıkla ameliyat gerektirir

Yüksek tansiyon, papilödem ile sonuçlanırsa, hastanede acil olarak yönetilmelidir. İdiyopatik intrakraniyal hipertansiyon, fazla omurilik sıvısını çıkarmak için ilaçla tedavi edilebilir. Bu ilaç vücudun daha az beyin omurilik sıvısı üretmesine neden olur ve merkezi sinir sisteminin basıncını normale döndürür. Kilo kaybı konusunda hasta teşvik edilir.

Tedavide başarılı olunamadığı takdirde, ekstra omurilik sıvısı tahliyesine yardımcı olmak için ameliyat gerektirecektir. İdiyopatik intrakraniyal hipertansiyon genellikle görmeye zarar verme potansiyeline sahip uzun süreli bir durum olduğundan, bir göz doktorunun izlemesi tedavinin önemli bir parçasıdır.

Papilödemin nedeni belirlenip tedavi edildikten ve omurilik sıvısındaki basınç artışı normale döndükten sonra, optik disk şişmesi altı ila sekiz hafta içinde yavaş yavaş kaybolacaktır. Bir basınç artışı, idiyopatik intrakraniyal hipertansiyonda olduğu gibi daha uzun tedavi gerektirdiğinde, semptomların giderilmesi daha uzun sürebilir.

Papilödem şikayeti olan hasta, göz doktoru tarafından muayene edilir. Oftalmoskop ile gözbebeğine bakıldıktan sonra optik sinirin ön ucu gözün arkasında görünür. Yuvarlak ön ucun boyutu 1,5 milimetrenin biraz üzerindedir.

Normalde, optik disk adı verilen sinirin ucu keskin bir dış hatlara sahiptir ve hafifçe girintilidir. Optik disk yükselmiş görünüyorsa ve dış kenarı bulanıksa, papilödem teşhisi konulabilir. Sinir içindeki basınç, gözünüzdeki akan damarların tıkanmasına neden olabilir. Ayrıca, normalde göz damarlarında görülen çok küçük titreşimler de kaybolma eğilimindedir.

Papilödem şiddetli olduğunda, lokal kanamadan kaynaklanan küçük kırmızı noktalar veya birikmiş kalıntılardan ya da hasarlı retina hücrelerinden retinada lekeli renk değişiklikleri görülebilir.

Artmış kafa içi basıncına bağlı papilödem genellikle iki taraflıdır. Papilödem, her gözün burnun yakınında daha geniş bir kör noktaya sahip olmasına neden olur ve çevresel (kenar) görüşü daraltır.

Görme alanınızı kontrol etmek için doktorunuz, karşınıza oturarak ve parmaklarınızı görüş alanınıza girip çıkararak görme yeteneklerinizi kendisininkiyle karşılaştırabilir. Görme alanları, görme ızgaraları kullanılarak bir göz doktoru tarafından daha resmi olarak test edilebilir.

Artmış beyin basıncından kaynaklanan papilödem, uzun süre yüksek basınçta olduğu durumlar dışında, genellikle optik sinire zarar vermez. Endişe, beyne verilen zarardır; beyin şişmesi bazen hayatı tehdit edici olabilir. Beyin görüntüleme Bilgisayarlı Tomografi (BT) veya Manyetik Rezonans görüntüleme (MRI) ile acilen yapılmalıdır.

Beyin taramasında herhangi bir anormallik yoksa, beyin omurilik sıvısının basıncının ölçülebilmesi için çoğunlukla hastaya lomber ponksiyon (spinal tap) yapılması gerekmektedir. İdiyopatik intrakraniyal hipertansiyon (psödotümör serebri), beyin taraması normal olduğunda papilödemin yaygın bir nedenidir.

Papilödemin en yaygın ve en erken belirti hasanın görme duyusunda kısa süreli meydana gelen bulanıklık, çift görme, flaşlar görme, birkaç saniye süren görme kaybı ile başlayan rahatsızlıklardır.

Tipik olarak, görsel değişiklikler, görüşün griye veya siyaha döndüğü, bazen gözlerin üzerine bir perde düşmüş gibi tanımlanan, 30 saniyeden az süren tekrarlayan kısa bölümlerdir.

Semptomlar genellikle aynı anda her iki gözü de etkiler. Görsel baygınlıklar genellikle aniden ayağa kalkmak gibi pozisyon değişikliği ile tetiklenir.

Papilödemli kişiler, genellikle bir yay şeklinde, yanıp sönen ışıklar gördüklerini ifade edebilmektedir. Daha büyük bir kör nokta ile daha küçük bir görüş alanı da dahil olmak üzere zamanla diğer görsel değişiklikler meydana gelir. Beyinden kaynaklanan basıncın devam etmesi bu değişikliklerin dakikalarca sürmesine neden olabilir, bazı durumlarda ise kalıcı olabilir.

Papilödemi diğer göz rahatsızlıklarından ayıran belirtiler şunlardır;

• Mide bulantısı
• Kusma
• Anormal baş ağrıları
• Kulaklarda çınlama

Beyinde ve omurilikte olan sıvı, beyin omurilik sıvısı veya BOS olarak adlandırılır. Optik sinir şişmesi, optik sinirin ve merkezi retinal damarın beyinle göz siniri arasında hareket ettiği yerde beyin omurilik sıvısı yani BOS biriktiğinde meydana gelir.

Bu alanda meydana gelen şişlik ya da ödem sinir ve damara baskı uyguladığı için kan ve sıvı gözü normal hızda terk edemez. Bu durum da papilödeme neden olur.

Papilödeme neden olan şişliklerin başlıca nedenleri şunlardır;

• Kafa travmaları
• Anemi (yeterli kırmızı kan hücresi veya hemoglobine sahip olmamak)
• Beyinde beyin omurilik sıvı-BOS birikmesi (hidrosefali)
• Beyin kanaması
• Beyin iltihabı
• Beyin dokusu iltihabı (menenjit)
• Yüksek kan basıncı
• Beyin apseleri
• Beyin tümörü
• Obezite
• Hipertansiyon

Papilödem, beyin içinde veya çevresinde artan basıncın göz içindeki optik sinirin bir kısmının şişmesine neden olan bir göz rahatsızlığıdır.

Artan kafa içi basınç optik sinirin gözün arkasına girerken şişmesine neden olur. Beyni çevreleyen sıvı, sürekli olarak üretilir ve yeniden emilir, künt kafa travması varsa beyni korumaya yardımcı olmak için yeterli kafa içi basıncı korur.

Optik sinirin anatomisi, onu beyindeki problemler için hassas bir belirteç yapar. Bu sinir, her bir göz küresinin arkasını ve retinasını beyne bağlar. Beyin ve göz arasındaki kısa mesafede, optik sinirin tüm yüzeyi beyin omurilik sıvısı ile yıkanır. Bu sıvı siniri ani hareketlerden korur.

Bununla birlikte, bu sıvının basıncında beynin şişmesinden kaynaklanan hafif artışlar bile, optik siniri tüm çevresine "boğucu" bir şekilde sıkıştırabilir. Bu sinir yüksek basınca maruz kaldığında veya kendi kendine iltihaplanma geliştirdiğinde, göz küresinin arka duvarına doğru şişerek papilödeme neden olabilir.

Pankreas kanseri tedavisinde çok önemli bir seçenek olan Whipple ameliyatı sonrası yaklaşık 6 aylık süre içinde hastan iyileşerek normal yaşantısına dönebilir. Geçen 10 yıllık süreçte pankreas kanseri teşhisi konulmuş hastalarda bir seçenek olarak düşünülmeyen cerrahi, günümüz koşullarında pek çok farklı yöntem ile hastalar için önemli bir alternatif durumundadır.

İleri görüntüleme yöntemleri sayesinde, hastanın ameliyat şansının olup olmadığı önceden belirlenerek uygun tedavi yapılmaktadır. Yine, açık olarak uygulanan ve vücutta büyük kesilere yol açan cerrahiler nedeniyle uzayan iyileşme süreleri de laparoskopik (kapalı) ve robotik cerrahiler sayesinde yerini, estetik kaygıların ortadan kalktığı normal yaşama daha hızlı dönüşe bırakmıştır. Cerrahi sonrası iyileşmenin hızlı olması, hastaların gerekli olabilecek ek tedavileri de daha çabuk alabilmesine olarak tanımaktadır.

Bu sayede, pankreas kanserinin varlığına işaret ve en çok görülen on belirti; yoğun bulantı, iştahsızlık, istemsiz kilo kaybı, idrar renginde koyulaşma, mide çıkışında tıkanıklık, yavaş gelişen sarılık, sırta vuran ağrı, ishal, diyabet ve depresyon gibi belirtiler de tedavi sonrasında ortadan kalkmaktadır.

Pankreas kanseri, erken evrede oluşan ilk belirtileri, sırt ağrısı, karında ağrı, sarılık, hızlı kilo kaybı ve iştahsızlık şeklindedir. Bunun yanında hazımsızlık sorunları, şişkinlik ve kusma görülebilir.

Pankreas kanseri ameliyatı, genel cerrahinin en büyük ameliyatlarından biridir. Bu ameliyatlar sonrasında bazı kişilerin şeker tüketimini azaltması gerekebilir. Ameliyat sonrası hastanın doktorun tavsiyelerine uyması gerekir. Tedavi hastanın durumuna, hastalığın evresine göre değişir. Tedavide kemoterapi, radyoterapi de gerekebilir.

Tedavi bitiminde hekimler belirli aralıklarla hastayı görmek isteyecektir. Bu randevulara sadık kalınmalıdır. Doktorlara, mutlaka nasıl rahatsızlıklar yaşandığı ayrıntılı şekilde anlatılmalıdır.

Kontrollerde çeşitli tetkikler istenebilir. Bazen tedavi bittikten sonra yan etkiler görülebilir. Bazen kansere bağlı olarak kilo verme durumu ortaya çıkabilir. Bu nedenle hekimler çeşitli besin takviyeleri veya yeni beslenme alışkanlıkları edinmeyi isteyebilir.

Pankreas kanseri tedavisinde en sık kullanılan radyoterapi türü external-beam radyoterapidir. Genellikle kemoterapi ile radyasyon tedavisi daha etkili olacağı için aynı anda uygulanır. Kemoterapi ve radyoterapinin aynı anda uygulanması pankreas tümörlerimim küçülmesine ve yok olmasına yardımcı olabilir.

Pankreas kanserinde Whipple ameliyatı, pankreas başı, safra yolları ve 12 parmak bağırsağı tümörlerinde hayat kurtarıcı bir ameliyattır. Whipple ameliyatı birbirine yakın ve bağlı olan 3 organda meydana gelen tümörlerde o bölgeyi komple temizlemek için idealdir.

Pankreas kanseri erken teşhis edildiğinde, tedavi edilebilir bir hastalıktır.

Pankreas kanseri, genelde geç fark edildiği için en tehlikeli kanser türleri arasında yer alır. Erken teşhis hastaların yaşam ömrünü uzatır.

Pankreas kanseri riski sigara içenlerde, diyabet hastalarında, pankreasın kronik iltihabı, aile öyküsü, obezite, ileri yaş, kötü beslenmesi olan kişilerde daha sık görülebilir.

Pankreas kanserinde evre 4'te uzak organlara metastaz yapabilir. Kanser öncelikle karnın içinde ve karaciğerde yayılabilir. Sonra akciğer ve kemiklere sıçrayabilir.

Pankreas kanseri karın ultrasonu, MRI, BT, PET taraması gibi yöntemlerle saptanabilir.

Pankreas kanserinin 1. evresinde genelde belirti yoktur ancak hafifte olsa üst karın ve sırt bölgesinde ağrı, bulantı, iştahsızlık, halsiz ve yorgun hissetme ve hazımsızlık gibi şikayetler görülebilir.

Pankreas kanseri 1. evresinde görülebilecek belirtiler şunlardır:

• Üst karın ve sırtta ağrı
• Bulantı
• İştahsızlık
• Kilo kaybı
• Yorgunluk
• Hazımsızlık ve şişkinlik
• Dışkı renginin açık renkli, idrarın koyu renkli olması

Pankreas, karında bulunan, mide, bağırsaklar ve diğer organlarla çevrili olan, sindirimi destekleyen enzimler salgılayan, kandaki glikoz seviyesini düzenleyen insülin ve glukagon hormonlarını üreten yaklaşık 15 cm uzunluğunda sivri bir bez organdır.

Koyu renkli idrar, açık renkte ya da gri renkli yağlı dışkı, ciltte kaşıntı, iştahsızlık ve kilo kaybı, karın ya da sırt ağrısı, mide bulantısı, kusma ve şekerin yükselmesi pankreas kanseri evrelerinde görülen belirtilerdir. Bu belirtiler bulunuyorsa tetkiklerin yapılması için tıbbi kurumlara başvurulmalıdır.

Pankreas, midenin arkasında ve ince bağırsağın yanında yer alan 15 santimetre uzunluğunda bir bezdir. Pankreasın kuyruğu vücudun sol tarafına, dalağa yakın bir yere kadar uzanır. Pankreas bezi, kan şekerini kontrol ederek hormonları ve sindirime yardımcı olan enzimleri üretilmesine yardımcı olur.

Pankreas kanserinin tedavisi genellikle whipple ameliyatı ya da pankreatektomi olarak bilinen pankreasın bir kısmının veya tamamının çıkarılmasını içeren cerrahi işlem, radyasyon tedavisi, kemoterapi, hedefli tedavi ve kemoradyasyon tedavisi yöntemlerini içerir.

Pankreas kanseri tedavisi gastroenteroloji, cerrahi, tıbbi onkoloji, radyasyon onkolojisi, girişimsel radyoloji ve birçok diğer alanda uzmanlaşmış doktorların tümü ile birlikte uygulanır.

Pankreas kanserli hastaların çoğu uzak organlara erken kanser yayılımı veya yaygın lokal tutulum nedeni ile tedavi edici cerrahiye aday değildir. Bu hastalara, sarılık gibi tıkayıcı semptomları ve ağrıyı giderici, yaşam süresini uzatmayan ancak daha rahat bir dönem geçirtmeyi amaçlayan cerrahi girişimler yapılır.

Kanser yayılmışsa ve çıkarılamıyorsa yaşam kalitesini artırmak ve semptomları azaltmak için safra yolu ve mide bypass'ı ile endoskopik stent yöntemleri ile palyatif cerrahi de uygulanabilmektedir.

Pankreas kanseri ameliyatı​

Pankreas kanseri tedavisinde cerrahi olarak yararlanılan yöntemler pankreasın tamamını, midenin bir kısmını, ince bağırsağın bir kısmını, safra kanalı ve safra kesesini ve yakındaki lenf düğümlerini çıkarmak için total pankreatektomi ya da pankreasın gövdesi ve kuyruğunun çıkarıldığı distal pankreatektomi yöntemi kullanılmaktadır.

Ayrıca whipple ameliyatı oalrak bilinen safra kesesi, midenin bir kısmı, ince bağırsağın bir kısmı ve pankreasın başını çıkarmakta yine pankreas kanserinde uygulanan cerrahi yöntemlerdendir.

Pankreas kanserinde radyoterapi​

Pankreas kanseri tedavisinde en sık kullanılan radyoterapi türü external-beam radyoterapidir. Genellikle kemoterapi ile radyasyon tedavisi daha etkili olacağı için aynı anda uygulanır. Kemoterapi ve radyoterapinin aynı anda uygulanması pankreas tümörlerimim küçülmesine ve yok olmasına yardımcı olabilir.

Pankreas kanserinde kemoterapi​

Pankreas kanseri hücrelerinin büyümesini ve bölünmesini durdurmak amacıyla kemoterapi yani ilaç tedavisi yapılmaktadır.

Pankreas kanserinde hedefe yönelik tedavi​

Pankreas kanserinde hedefe yönelik tedavi; kanserin belirli genleri, proteinler ya da kanserin büyüme ve hayatta kalmasına katkıda bulunan doku ortamını hedefleyen bir tedavi yöntemidir.

Pankreas kanserinde nanoknife tedavisi​

Pankreas kanserinde ameliyat şansı olmayan hastalar için önemli bir seçenek nanoknife ablasyon tedavisidir. Damar, sinir ve bağırsak gibi dokularda hasar bırakmadan tümörün yok edilmesine yönelik bir işlemdir. Yöntemin en önemli kullanım alanlarından biri olan pankreas kanserinde en uygun hasta grubu, uzak metastazı olmayan ancak çevredeki damarlar tutulduğu için ameliyat olamayan hastalardır.

Lokal-ileri evre olarak adlandırılan bu grup hastalarda nanoknife, tutulan damarlara zarar vermeden çevredeki tümör dokusunu öldürebilir ve hastaları yeniden ameliyata uygun hale getirebilir, ya da tümörü küçülterek sağ kalım süresini artırabilir.

Pankreas kanserinin tedavi şeklinin belirlenmesinde, hastalığın evresi çok önemli bir yer tutmaktadır.

Rezektabl (cerrahi müdahaleye uygun, ameliyat edilebilir): Pankreas kanserinde tümör alınabilir durumda ise, pankreas kanserini iyileştirmek için tek çözüm yöntemi olan cerrahi yöntem uygulanmalıdır. Cerrahi yöntem ile tümör alınsa da çoğu zaman pankreas kanseri tekrarlayabilir. Pankreas ameliyatı sonrasında gemcitabine (gemzar) veya 5-FU ile birlikte uygulanan kemoterapi tedavisi ise kanserin tekrar etmesini 6 ay kadar geciktirebilmektedir.

Bölgesel olarak ilerlemiş: Pankreas kanseri bölgesel olarak ilerlemiş ancak uzak organlara sıçramamıştır. Eğer hasta cerrahi müdahaleye uygun değilse hastanın kliniğine göre müdahaleler yapılır. Safra kanalı tıkanıklığı var ise stent yerleştirilebilir. Kanserin tıkadığı bağırsak alanı var ise bypass ile mide ile ince bağırsak arasında yeni bir yol açılır.

Metastatik (geniş alana yayılmış): Pankreas kanseri karın içine, karaciğere, akciğere, kemiklere ve beyne sıçramış ise tek başına radyoterapi veya cerrahi müdahale yeterli olmaz. Yayılmış pankreas kanseri için standart tedavi yöntemlerinden birisi, kemoterapi tedavisidir. Bu tedavi, kanseri küçülterek hastanın yaşam süresini uzatır.

Nüks (tekrarlayan) Pankreas Kanseri: Pankreas kanseri ameliyatı sonrası aynı bölgede yakında ya da yakınında tekrarlayan kansere nüks denir. Eğer kanser uzakta bir bölgede nüks edecekse bu öncelikle karaciğerde ortaya çıkar. Ekzokrin pankreas kanseri tekrarladığında, metastatik kanserde uygulanan tedavinin aynısı planlanır ve hastaya, kemoterapi tedavisi uygulanır.

Nöroendokrin Pankreas Kanseri (Pnet)

Rezektabl (cerrahi müdahaleye uygun): Ameliyat yapılabiliyorsa tümörün türüne, büyüklüğüne ve pankreasta bulunduğu yere göre uygun görülen ameliyat tekniği belirlenerek opere edilir. Tümörün evresinin ve tam yerinin tespiti için ameliyat öncesi laparoskopi uygulaması yapılabilir.

Anrezektabl (cerrahi müdahaleye uygun olmayan): Nöroendokrin pankreas tümörleri genellikle yavaş büyür. Bu tümörlerde endokrin kanseri görüntülemesi denilen moleküler görüntüleme yöntemlerinden olan Galyum 68 DOTATOC yöntemi kullanılır ve tümör incelenebilir. Tedavide iki yöntem bir arada uygulanır.

Tümörden salgılanan hormonun yol açtığı sorunları yok etmek için hastaya proton pompa inhibitörü isimli asit salgısı azaltıcı mide ilaçları verilir. Sonrasında ise tümörü geriletmeye yönelik kemoterapi, akıllı ilaç uygulaması ve/veya hedeflenmiş radyoizotopların uygulaması uygulanır.

Pankreas kanserinde tanının erken konulması, çok kolay olmayabilir. Çünkü pankreas kanserinin erken evrelerinde herhangi bir belirti ve bulguya rastlanmaz.

Pankreas kanseri belirtilerinin pek çok hastalık belirtisine benzemesi ve pankreasın mide, ince bağırsak, karaciğer gibi organların arkasında saklanmış olması da erken tanı konulamamasında etkilidir.

Pankreas kanseri tanısı genellikle çeşitli testler yardımı ile pankreas ve etrafının detaylı görüntülenmesi ile konur. Kanser hücrelerinin pankreas içine ve dışına ne derece yayıldığını belirlenmesine (kanserin yayılma durumu) evreleme denir.

Evreleme için radyolojik görüntüleme yöntemleri kullanılır. Pankreas kanserinde doğru bir tedavi planı için erken teşhisle beraber kanser evresi çok önemlidir.

Pankreas kanseri tanısı koyabilmek için uygulanan testleri aşağıdaki şekilde sıralayabiliriz;

• Hastanın sağlık geçmişi ve fiziksel muayenesi: Pankreas kanseri risk faktörlerinden olan diyabet ve pankreatit gibi hastalıkları varsa incelenir.
• Kan testi: Kan testi yapılarak bilirubin gibi bazı maddelerin miktarı ölçülür. Normalden yüksek veya düşük çıkan ölçümler, o maddeyi salgılayan organ veya dokularda oluşan hastalığın belirtisi olarak değerlendirilir.
• Tümör belirteçleri: Kan veya dokuda bulunan kanserin varlığının saptanması için doku, idrar veya kan örneği alınır ve bazı ölçümler yapılır. Bu ölçümler sırasında CA 19. 9 ve CEA ismindeki iki tümör belirteci pankreas kanseri için yardımcı bilgiler verebilir. Bu testler tanı koymaktan ziyade pankreas kanseri tanısı konmuş hastaların takibinde yol göstericidir. Sağlıklı bireylere bu tip testler yapılmaz.
• Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRI): MRI, tüm kanserlerde olduğu gibi pankreas kanseri için de önemli görüntüleme yöntemlerinden biridir. Özellikle pankreasın çevresindeki dokular ile olan ilişkisiniz ve karaciğer iç, bulguları anlamak için oldukça etkilidir.
• Bilgisayarlı Tomografi (BT): Kanser tanısında en yol gösterici görüntüleme yöntemlerinden biridir. Bilgisayarlı tomografi ya da bilgisayarlı aksial tomografi de denilen BT uygulamasında görüntülerin daha ne olması için hastaya damar ya da ağızdan kontrast madde verilebilir.
• Pozitron Emisyon Tomografisi (PET Taraması): PET taraması da tümörün yerini ve yaylımını tespit etmek için kullanılır. Hastaya az miktarda radyonüklid madde ile işaretli glikoz enjekte edilir ve glikozun biriktiği yerler tespit edilir. Kanserli hücreler daha çok glikoz topladığından daha koyu renkte görünür ve tespit edilirler.
• Karın ultrasonu: Karın ultrasonu ile karın içine yüksek enerji ses dalgaları gönderilir. Bu ses dalgaları dokulara çarpar ve eko yapar. Böylece karın içinin ve organların görüntülenmesi sağlanır.
• Endoskopik Ultrason (EUS): Genellikte makattan ya da ağızdan içeriye ucunda ışık ve görüntüleme merceği bulunan endoskopi cihazı sokularak yapılan bir tanı yöntemidir. Yüksek frekanslı ses dalgalarının oluşturduğu ekolar cihaz tarafından algılanarak organların sonogram adı verilen detaylı görüntüsü elde edilir ve gerekirse şüpheli alanlardan biyopsi alınabilmesine olanak sağlar.
• Endoskopik Retrograd Kolanjiopankretikografi (ERCP): Bu yöntem ile on iki parmak bağırsağından pankreatik kanal ve ana safra yolu ve safra kanallarının görüntülenebilir. Küçük tüp şeklindeki kateter, endoskop içerisinden pankreatik kanallara sokulur ve kontrast madde enjekte edilerek safra kanallarının detaylı görüntüsü alınır.
• Perkütan Transhepatik Kolanjiyografi (PTC): Safra yollarına ulaşmak için ciltten ultrasonografi yardımıyla bir kateter girilir ve yerleştirilir. Kateterden verilen kontrast madde yardımı ile röntgen kullanarak safra kanalları görüntülenir. Gerekli ise safrayı drene etmek için kateter yerinde bırakılır. Bu uygulamaya, sadece ERCP yapılamadığı durumlarda söz başvurulur.
• Laparoskopi: Karın ve iç organlara içerden bakılarak, hastalık belirtilerini kontrol eden cerrahi bir yöntemdir. Karın duvarından açılan milimetrik kesilerden port dediğimiz boru şeklinde aletler yerleştirilir. Bu portlardan girilen kamera ve aletler ile karın içine bakılır. Tümörün yeri, karın zarına veya diğer organlara yayılım olup olmadığı görüntülenebilir. Tanı koymak için biyopsi alınabilir.
• Biyopsi: Doku içerisindeki kanser bulgularının detaylı araştırılması için hücre veya doku örneğinin alınması işlemidir. Pankreas kanseri için birkaç farklı biyopsi yöntemi vardır. Röntgen veya ultrason sırasında ince bir iğne ile pankreastan hücre örneği alınabildiği gibi aynı işlemin laparoskopi sırasında yapılması da mümkün

Pankreas kanseri risk faktörleri arasında aşırı kilo, yüksek kolesterol, diyabet, kronik pankreas iltihabı ve enfeksiyonlar yer alır. Sigara ve genetik faktörler kanser oluşumunda en önemli risk faktörleri olarak kabul edilmektedir.

Pankreas kanserinin bilinen en risk faktörleri şöyle sıralanabilmektedir;

• Pankreas kanserlerinin %30’u sigara kaynaklı ortaya çıkmaktadır.
• İleri yaş pankreas kanseri için önemli bir risk faktörüdür.
• Daha çok protein ağırlıklı, meyve ve sebzeden yoksun beslenmek kanser riskini artırmaktadır.
• Vücut kitle indeksi (BMI) yüksek olan kişilerde pankreas kanserine yakalanma olasılığı daha yüksektir.
• Petrol ve kimyasal maddelere maruz kalan kişilerde pankreas kanseri daha fazla görülmektedir.
• Uzun süre tedavi edilmeyen kronik pankreas iltihabı, pankreas kanserine yakalanma riskini artırmaktadır.
• Diyabet pankreas kanserine yakalanma oranını sağlıklı bireylere göre iki kat artırmaktadır.

Üst karın ve sırt ağrısı, şişkinlik, hazımsızlık, iştahsızlık, kilo kaybı, göz akı veya cilt renginde sararma, mide bulantısı, kusma, idrar renginde koyulaşma, dışkı renginde açıklık ve cilt kaşıntısı pankreas kanserinin sık görülen belirtileridir.

Pankreas kanseri seyri sırasında görülen belirtiler şunlardır:

• Üst karın ağrısı
• Tükenmişlik
• Mide şişkinliği, hazımsızlık ve gaz
• Açık renkli, yağlı dışkı
• Koyu renkli idrar
• Kilo kaybı
• Mide bulantısı ve kusma
• Sarılık (göz akı veya cilt renginde sararma)
• Cilt kaşıntısı
• Sırtın ortasında ağrı
• Bacakta kan pıhtısı oluşumu (derin ve trombozu)
• Diyabet başlangıcı
• Safra kesesi ve karaciğer büyümesi

Pankreas kanseri ilk evrelerinde belirti vermeden ilerleyebilir. Belirti vermeye başladığında, cildin sararması, idrarda anormal koyu renk, dışkının açık renkli, solgun görünmesi, üst karın bölgesinde ve sırta da vurabilen ağrı, bulantı, kusma, gaz sıkışması, yorgun ve kilo kaybı şikayetleri pankreas kanserinde görülen belirtilerdir.