Omfalosel gebelik sırasında ultrason ile belirlenebilmektedir. Genellikle gebeliğin 9. haftasından sonra yapılan ultrason tetkikleriyle omfalosel belli olabilmektedir.

Gastroşizis de omfalosel gibi doğumsal bir karın duvarı defektidir. Bağırsaklar karın duvarının dışında yer almaktadır. Ancak gastroşiziste karın duvarı kapalıdır umblikal kordun kenarındaki bir açıklıktan bağırsaklar dışarı çıkar. Gastroşiziste anne karnında bebeğin bağırsakları amnion sıvısı ile temas halindedir. Omfaloselde ise karın duvarındaki defekt amnion kesesi ile örtülüdür.

Omfalosel ameliyatı sonrası genel olarak dikkat edilmesi gereken şu şekilde sıralanabilir;

• Genellikle majör omfalosel olgularında yoğun bakım desteği gerekir.
• Bu bebeklerde kalp gibi ek anomaliler varsa tedavi süreci uzayabilmektedir.
• Bebeğin akciğer fonksiyonu, omfalosel boyutuna göre hastanede kalma süresi değişebilmektedir.
• Bebekler, beslenme güçlükleri, bağırsak tıkanıklığı ve gastroözofageal reflü gibi omfaloselin yaygın komplikasyonları açısından izlenmektedir.
• Omfaloselli bebeklerde sıklıkla cerrahi onarım gerektiren kasık fıtığı gibi başka bir durum olabilmektedir.
• Sonrasında bebek kaka yapar, gaz çıkışı olursa beslenmeye başlanır.
• Bebeğin ağırlığına göre 3 gün ile 15 gün arası hastane süreci olabilir.

Omfalosel ameliyatının süresi defektin büyüklüğüne ve bebekte görülen ek anomalilere göre değişebilmektedir. Ancak genel olarak omfalosel ameliyatı yaklaşık 1 – 3 saat arasında sürmektedir.

Omfalosel teşhisi bebek anne karnındayken konulabilmektedir. Rutin gebelik takiplerinde yapılan ultrasonografi görüntülemesiyle omfalosel teşhis edilebilmektedir. Aynı zamanda yapılan kan tetkiklerinde bazı değerler normal aralıkların üzerinde çıkabilmektedir.

Omfalosel teşhisi alan çocuklarda ek anomalilerin olabileceği de ön görülerek kardiyolojik kontroller gibi bazı ek tetkiklerin yapılması da gerekebilmektedir.

Omfalosel bazen gastroşizis gibi farklı karın duvarı defektleriyle karıştırılabilmektedir. Tedavinin doğru planlanabilmesi için karın duvarı defekti tipini ve derecesini belirlemek önemlidir. Anne karnında omfalosel teşhisi konulan bebeklerin çocuk cerrahisi olan uygun hastanelerde doğumunun yaptırılması da önemlidir.

Omfaloselli bir bebek dış görünüşünden rahatlıkla anlaşılabilmektedir. Bebeğin karnının üzerinde cilt değil, içinde karın içi organların olduğu bir kese bulunmaktadır. Omfaloselli doğan bebeklerin karın duvarı normal gelişmiştir ancak bebeğin karın için hacmi daha düşüktür.

Göbek kordonu kese içinde seyreder ve karnın dışında oluşan kesenin tepesinde yer almaktadır. Kese saydamdır ve içindeki organlar görülebilmektedir.

Kesenin içinde genellikle bağırsağın bir bölümü ya da tamamı olurken mide, karaciğer, dalak hatta pankreas ve mesanene de yer alabilmektedir.

Omfalosel doğumsal bir anomalidir. Omfalosel nedeni kesin olarak bilinmemekle birlikte risk faktörleri bulunabilmektedir.

Omfalosel risk faktörleri şu şekilde sıralanabilir;

• Genetik nedenler
• Alkol tüketen veya çok sigara içen kadınların omfaloselli bir bebeğe sahip olma olasılığı altol ve tütün kullanmayanlara oranlara daha yüksek olabilmektedir.
• Hamilelik sırasında kullanılan bazı ilaçlar omfalosel riskini artırabilmektedir.
• Çeşitli dış etkenler

Omfalosel doğumsal bir karın duvarı defektidir. Karın duvarı açık kalmış ve bağırsak ve karın içi organların üzerini amniyon kesesi örtmüştür. Anne karnındaki bebek hamileliğin 6 -10. haftaları arasındaki gelişimi sırasında bağırsaklar uzayarak göbek kordonuna doğru itilir.

Genellikle gebeliğin 11. haftasında, bağırsaklar tekrar geri döner. Bağırsakların geri dönmediği durumda omfalosel oluşmaktadır. Omfalosel hastalığında bebeğin bağırsakların bir kısmı göbeğin dışında kalabildiği gibi karın dışına bağırsaklarla beraber diğer iç organlarda çıkabilmektedir.

Sperm sayısı çocuk sahibi olmak konusunda önemli bir değerdir. Oligosperminin hafif mi, orta mı ağır mı olup olmadığına bakılmaktadır. Aslında sperm sayısı düşüklüğü tablosu çok ağır olan erkekler dahi bilimsel olarak çocuk asla olmayacak denemez.

Ancak bu durumda doğal yollarla çocuk sahibi olmakta güçlük çekilebilir ve zaman kaybediliyordur. Bu nedenle çiftlere tüp bebek tedavisine bir an önce başlanmalıdır önerisinde bulunulmaktadır.

Sperm sayısı az ise çocuk sahibi olmada zorluk yaşanabilir. Aslında bu kişilerde cinsel aktivitelerde bir sorun olmamaktadır. Ancak sperm sayısı düşük olabilmektedir.

Sigarayı ve alkolü bırakmak, dengeli beslenmek, spor yapmak gibi önlemler iyi gelebilmektedir. Bunlara ek olarak testisleri sıkan kıyafetler giyilmemesi, uzun süreler oturulmaması da önemlidir. Ancak sağlıklı bir yaşam tarzına sahip olup sperm sayısı düşük olan kişiler de olduğu unutulmamalıdır.

Öncelikle sperm sayısını azaltacak faktörlerin düzeltilmesi önemlidir. Kilo var ise verilmesi, varikosel var ise operasyon geçirmesi gibi önlemler alınmalıdır.

Kimyasallara maruz kalınmış ise onlardan uzak durulması, sigara, alkol, hormonal ilaçların kullanımına bağlı oluşan durumların düzeltilmesi faydalı olacaktır. Bunun yanında Koenzim Q, folik asit, L-karnitin, çinko, ginseng kullanması sperm sayısının artırılmasında faydalı olmaktadır.

Oligosperminin öncelikle nedenini araştırmak gerekmektedir. Örneğin kişi kimyasallara mı maruz kalıyor, kilosu mu var, varikoseli mi var ya da sebepsiz şekilde mi bu tablo ortaya çıkıyor tüm bunların araştırılması gerekmektedir.

Sorunun altında yatan neden belirlendikten sonra tedavisi gerçekleştirilir. Eğer altta yatan hiçbir neden yokken oligospermi görülüyorsa tüp bebek seçeneğine başvurulmalıdır ya da alternatif yardımcı üreme teknikleri tercih edilmektedir.

Örneğin sperm sayısı 5 milyonun altında olan hastalara direkt olarak tüp bebek tedavisi önerilmektedir. Eğer hasta kiloluysa Beslenme ve Diyet Bölümü’ne yönlendirilerek kilo vermesi, gerekli görülürse Endokrinoloji uzmanı tarafından ilaç tedavileriyle desteklenmesi ya da obezite cerrahisine yönlendirilerek kilo vermesi sağlanmaktadır.

Kişinin varikoseli varsa ameliyat olabilir, ameliyattan sonra sperm sayısı kontrol edilir ve düzelme varsa iyileşme sağlanmış olur. Düzelme yoksa yine tüp bebek tedavisine yönlendirilmektedir. Bireylerin sigarayı, alkolü bırakması önerilmektedir.

Ancak bunlara karşın eğer oligospermi seviyesi ağırsa tüm bu yaşam değişiklikleri sperm sayısından kayda değer miktarda bir artışa neden olamamaktadır. Genellikle tüp bebek tedavisine yönlenilmektedir. Bu nedenle hastanın durumu önemlidir. Bunlara ek olarak ne kadar süredir evli olduğu, hastanın eşinin yaşı gibi kişiye göre değişen parametreler de baz alınmaktadır.

Oligosperminin tanısı için spermiyogram testi ile konulmaktadır. Spermiyogram testinde 3 günlük perhizden sonra yani 3 gün bekledikten sonra boşalarak verilen sperme bakılarak spermiyogram testi sonucu alınmaktadır.

Yani 10 gün önceki ya da 1 gün önceki sperme bakılması doğru sonuç vermiyor. Kesinlikle erkek boşaldıktan sonra 3 gün beklemeli ve ardından vereceği sperme bakılmalıdır.

Oligosperminin çok sayıda sebebi olabilmektedir. Erkeklerde en sık görülme nedenlerinden biri varikosel hastalığıdır. Varikosel varlığında oligospermi görülebilmektedir. Varikosel ameliyatından sonra düzelebilir ancak bazen düzelmediği ya da daha kötüye gittiği de görülebilmektedir.

Varikosel dışında çeşitli enfeksiyonlar, erken boşalma, sık sık boşalma ya da uzun süre boşalamama gibi boşalma sorunları oligospermiye yol açabilmektedir. İnmemiş testis sorunu olan bebekler eğer ameliyatı 2 yaşından sonra olurlarsa, bu çocuklarda oligospermi sorunu genellikle görülebilmektedir. Bu konuya anne babaların çok dikkat etmesi gerekmektedir.

İnmemiş testis sorunu yaşayan bebekler mutlaka 2 yaşından önce vakit kaybetmeden ameliyat ettirilmelidir. Bunların dışında kromozom hataları sonucu oligospermi olabilmektedir, Çölyak hastalığı olanlarda oligospermi görülebilmektedir.

Geçirilmiş fıtık ameliyatı gibi bazı ameliyatlar sonucu oligospermi oluşabilmektedir. Boya, tarım ilacı, kurşun gibi bazı kimyasal maddelere uzun süre maruziyet sonucu oligospermi görülebilmektedir. Tütün kullanımı, aşırı kilo, depresyon ve aşırı alkol kullanımı da oligospermiye neden olabilmektedir.

Hafif, orta ve ağır oligospermi olarak 3 çeşidi vardır. 10-15 milyon arasında sperm sayısına hafif, 5-10 milyon sperm sayısına orta ve 5 milyonun altındaki sperm sayısına ağır oligospermi denilmektedir. Hiç sperm olmamasına ise azospermi denilmektedir.

Oligosperminin ana belirtisi çocuk sahibi olamamaktır. Genellikle hastalar çocuk sahibi olamadıkları için başvurmaktadır. Bunun dışında herhangi bir belirtisi yoktur. Ancak kesin tanı spermiyogram testi yapıldığında ortaya çıkar. Aksi halde herhangi bir şekilde anlaşılacak bir sorun değildir.

Erkeklerde sperm sayısı düşüklüğüne oligospermi adı veriliyor. Dünya Sağlık Örgütü’nün 2010 yılından itibaren yayınlamış olduğu sperm parametrelerine göre, sperm sayısının 15 milyonun altında olması oligospermi olarak ifade ediliyor.

Erkeklerde kısırlığın önemli nedenleri arasında oligospermi yani sperm sayısı düşüklüğü öne çıkıyor.

Varikosel, çeşitli enfeksiyonlar, kimyasal maddelere maruziyet gibi faktörler oligospermiye neden olabilirken, tedavisi altta yatan sebebe yönelik olarak planlanıyor.

"Bir Garip Aşk" dizisi, Hindistan'da 406 bölüm sürdü. Türkiye'de ise 102 bölüm olarak yayınlandı.

"0 Kilometre" (Sıfır Kilometre) filmi, Beyza Alkoç'un "3391 Kilometre" adlı romanının devamı olarak çekilmiştir.
Filmde, İzmir ve Ege'nin Paris'te kurdukları hayat, İzmir'e gelen bir telefon aramasıyla yeniden altüst olur.

Telefonun diğer ucundaki kişi, İzmir'in недавно vefat eden annesi olduğunu iddia etmektedir .
Artık aralarında "Sıfır Kilometre" kalan İzmir ve Ege, hayatın acı-tatlı sürprizlerine birlikte göğüs germek zorunda kalacaklardır.

"Ters Yüz 2" filmi, 6 yaş ve üzeri izleyici kitlesi için uygundur.

"3391 Kilometre" filmini Amazon Prime Video platformundan izleyebilirsiniz.

Game of Thrones dizisinin Türkçe dublajlı bölümleri, HBO platformunda izlenebilir.