Uygulamayı yükle
How to install the app on iOS

Follow along with the video below to see how to install our site as a web app on your home screen.

Not: This feature may not be available in some browsers.

  • Soru Soru
Sarkoidoz Neden Olur?

Genetik ya da çevresel faktörlerden dolayı sarkoidoz meydana gelme ihtimali olsa da kesin olarak neden bilinmemektedir. Bazı kişilerin bağışıklık sistemi bakteri ve virüsler gibi belirli tetikleyicilere karşı aşırı tepki verme olasılığı yüksek olmaktadır. Bu durum da sarkoidoza neden olabilir. Yine de hangi gen ve tetikleyici kombinasyonunun sarkoidoza neden olduğunu kesin olarak bilinmemektedir.

  • Soru Soru
Sarkoidoz Belirtileri Nelerdir?

Sarkoidoz belirtileri, vücudun granülomlarını nerede oluştuğuna bağlı olarak farklılık gösterir. Sarkoidoz hastalığı olan çoğu insanda akciğer semptomları meydana gelir fakat ciltte, gözlerde, eklemlerde ve vücudun hemen hemen her yerinde sarkoidoz belirtileri olabilir. ​

Sarkoidoz belirtileri şöyle sıralanır:​

  • Eklem ağrısı
  • Ateş
  • Yorgunluk
  • Kas ağrıları
  • Kaslarda zayıflık
  • Gece terlemeleri
  • Şişmiş lenf düğümleri
  • Açıklanamayan kilo kaybı
  • Böbrek taşı
Akciğerlerde sarkoidoz belirtileri;
  • Kuru öksürük
  • Nefes darlığı
  • Göğüs ağrısı
  • Göğüste hırıltı
Gözde sarkoidoz belirtileri;
  • Bulanık görme
  • Görme kaybı
  • Göz ağrısı
  • Kırmızı veya şişmiş gözler (üveit veya konjonktivit)
  • Işığa duyarlılık
Ciltte sarkoidoz belirtileri;
  • Yara izleri ya da dövmelerin etrafındaki ciltte büyümeler
  • Açık veya koyu cilt lekeleri
  • Burunda ya da yanaklarda kabarık, kırmızımsı-mor yaralar ya da döküntüler
  • Kaval kemiğinde kırmızı, hassas şişlikler
Kalpte sarkoidoz belirtileri;
  • Göğüs ağrısı
  • Düzensiz kalp atışı
  • Kalp yetmezliği
  • Nefes darlığı
Sinir sisteminde sarkoidoz belirtileri;
  • Artan susuzluk
  • İdrar miktarının artması
  • Zayıf ya da felçli yüz kasları
  • Baş ağrıları
  • Nöbetler

  • Soru Soru
Pulmoner Sarkoidoz Nedir?

Pulmoner sarkoidoz, akciğerleri etkisi altına alan akciğer sarkoidozu olarak bilinir. Bunun yanında pulmoner sarkoidoz aşamalarla tanımlanır.

Akciğer sarkoidozu olan bir kişi için aşamalar arasında geçiş yapabilir ya da granülomlar tamamen yok olabilir. Ciddi olan tek aşama, kalıcı akciğer hasarına neden olan dördüncü aşamadır.
  • Aşama 0: Bu aşamada sarkoidoz görüntülenmeyebilir. Akciğerler ve lenf düğümleri röntgende normal olarak görünür.
  • Aşama 1: Lenf düğümlerindeki granülomlar
  • Aşama 2: Lenf düğümleri ve akciğerlerdeki granülomlar
  • Aşama 3: Yalnızca akciğerlerdeki granülomlar
  • Aşama 4: Bu aşamada pulmoner fibrozisi ya da akciğerlerde kalıcı yara izi ortaya çıkar

  • Soru Soru
Granülom Nedir?

Granülom, bağışıklık sisteminin sebep olduğu bir iltihaplanma olarak tanımlanır. Bağışıklık sisteminin zararlı olduğunu düşündüğü bir şeyden korumaya çalışmak için vücudunuzun geri kalanından ayıran beyaz kan hücresinden oluşur. Granülomlar fibröz yani yoğun doku ile çevrelenir ve bu da onları sert ya da topak topal hissettirir.

Granülom, vücudun hemen hemen her yerinde meydana gelebilir fakat en sık akciğerlerde ya da lenf düğümlerinde bulunur. Ayrıca ciltte, gözlerde veya kaslarda belirgin granülom belirtileri olabilir.

  • Soru Soru
Sarkoidoz Nedir?

Sarkoidoz, akciğer ve lenf düğümleri başta olmak üzere göz, cilt ve kalp gibi vücudun herhangi bir yerinde bağışıklık sistemindeki küçük inflamatuar hücre kümelerinin büyümesiyle karakterize edilen inflamatuar bir hastalıktır. Oluştuğu yere ve boyutuna bağlı olarak granülomlar hafif ve şiddetli semptomlara neden olabilir. Hiç semptom göstermediği durumların da olduğu sarkoidoz, fibrozise dönüşerek kalıcı akciğer yara izi oluşturabilmektedir.

  • Soru Soru
Sarı nokta hastalığı körlük yapar mı?

Bu hastalık maalesef ciddi görme kayıplarına sebep olabilmektedir. Hastalığın tipine, evresine ve makulada etkilediği alana göre görme problemleri oluşturur. Kuru tipin 4. evresinde ve yaş tipte merkezi görme neredeyse tamamen kaybolmaktadır. Hastalar sadece yanlardan bir miktar görmektedir. Bu da çok şükür ki birçok hasta için günlük işlerini yapabilecek bir görme yetisi yine de sağlayabilmektedir.

  • Soru Soru
Sarı nokta hastalığı (makula dejenerasyonu) nasıl belli olur?

Hastalığın erken döneminde hiçbir şikayet oluşturmayacağı için rutin göz muayenesi dışında anlaşılması oldukça güçtür. Göz bebeği büyütülerek yapılan göz dibi muayenesi ve gerekirse göz tomografisi (optik koherens tomografi) ile detaylı inceleme sonucunda bu hastalığın teşhisi konmaktadır.

Ailesinde bu hastalık olanların daha dikkatli olması erken tanı için önemlidir. Hastalık her iki gözde de eş zamanlı olarak başlayabilir. Fakat sıklıkla tek bir gözde başlar, bir süre sonra maalesef diğer gözde de hastalık görülür. Evde erken tanı için yapılacak bazı yöntemler vardır. Gözleri tek tek kapatıp diğer gözle düz çizgilere bakmak pratik bir tarama yöntemi olarak kullanılabilir.

  • Soru Soru
Sarı nokta hastalığının (makula dejenerasyonu) tedavisi var mıdır?

Hastalığın türüne göre yapılacak tedaviler farklılık gösterir. Kuru tip sarı nokta hastalığında hastalık 4 evrede incelenir. Bu konuda yapılan çok merkezli çalışmalara göre ilk evrede tedavi etkili değildir. Fakat 2. ve 3. evrede tedavi başlandığında 4. evreye geçiş azaltılabilir. Kuru tip için sarı noktaya özgü lutein ve zeaksantin içeren multivitamin takviyeleri hekim kontrolünde verilmektedir. Yaş tipte ise damar geçirgenliğini azaltmak için göz (intravitreal) içine iğne (Anti-VEGF) tedavileri yapılmaktadır.

  • Soru Soru
Sarı nokta hastalığının (makula dejenerasyonu) teşhisi nasıl konulur?

İleri yaş gurubu kişilerin hiçbir şikayeti olmasa bile yılda en az bir kez rutin göz muayenesi olması erken teşhis ve tanı için önemlidir. Sarı nokta hastalığından şüphelenilen hastanın muayenesinde görme keskinliği ve biyomikroskop muayenesi yapılmaktadır.

Sarı nokta hastalığı açısından göz bebeklerinin damla ile büyütülmesinin ardından mercek yardımı ile göz dibi muayenesi ile retinanın değerlendirilmesi yapılır. Retina konusunda tecrübeli bir hekim tarafından retina incelendiğinde şüphe oluşur ise göz tomografisi ve göz anjiyosu yardımı ile sarı nokta teşhisi yapılır.

  • Soru Soru
Sarı nokta hastalığının (makula dejenerasyonu) belirtileri nelerdir?

Hastalık ilerleyici yapıda olduğu için erken dönemde daha hafif, belli belirsiz şikayetler olabilirken, ileri evrelerde şikayetler artmaktadır. Çizgilerin eğik görülmesi, cisimlerin olduğundan daha büyük veya küçük görülmesi hastalığın erken görülen şikayetleri arasındadır.

Görme bulanıklığı, bakılan yerin merkezini net göremezken kıyıları seçebilmek daha ileri aşamada görülen tablolardır. Glokom (göz tansiyonu) hastalarında hasara bağlı görme alanın kıyılarda daralma görülürken sarı nokta hastalığında bunun tam tersi olmaktadır. Yani hastalar kıyıları görebilirken merkezi görmekte güçlük çekmektedir.

  • Soru Soru
Sarı nokta hastalığı (makula dejenerasyonu) kimlerde görülür?

Bu hastalık bir ileri yaş hastalığıdır. Yaş ilerledikçe yapabildiğimiz birçok şeyi eskisi gibi yapamıyorsak, görme fonksiyonu da yaşlanmayla azalmaktadır. Gözün en fazla çalışan bölgesi olan sarı nokta da yaşlanma ile eski performans kaybolmaktadır. Bu hastalık özellikle 60 yaş ve üzerindeki insanlarda daha fazla görülür. Genetik yatkınlık, güneş ışığına maruziyet, sigara kullanmak risk faktörleri arasındadır.

  • Soru Soru
Sarı nokta hastalığının çeşitleri Nelerdir?

Sarı nokta hastalığının, ‘kuru tip’ ve ‘yaş tip’ olarak adlandırılan iki farklı çeşidi vardır. Kuru tip en sık görülen sarı nokta hastalığıdır. Kuru tip olarak çok şükür ki yavaş ilerleme göstermektedir. Hastalık başlangıcı ile görmeyi çok ciddi etkileyecek ileri aşamaya gelmesi birçok hastada 10 yıldan daha fazla bir süre almaktadır. Kuru tipte sarı nokta altında temizlenemeyen metabolik artıkların birikmesi ile ‘druzen’ adlı beyaz-sarı renkli noktasal odaklar oluşur.

Bunların artması ile sinir hücre tahribatı artar ve görme azalır. Hastalığın yaş tipi ise maalesef ciddi ve ani görme kaybına neden olmaktadır. Ortaya çıkan görme kaybı ağrısızdır. Yaş tip, sarı nokta bölgesinin beslenme bozukluğu sonucu salgıladığı damar büyüme faktörleri (VEGF) nedeniyle kontrolsüz anormal damarlar ve bu damarlardan kanama ve sızıntılar şeklinde gerçekleşmektedir.

  • Soru Soru
Sarı nokta hastalığı (makula dejenerasyonu) nedir?

Gözün keskin görmesini sağlayan yaklaşık bir mercimek tanesi büyüklüğünde olan sinir tabakasında ortaya çıkan hastalığa sarı nokta hastalığı adı verilmektedir. Gözün en arka kısmında yer alan retina (sinir hücre) tabakasında sinir hücreleri her yerde eşit yoğunlukta değildir. Göze gelen ışıkların odaklandığı merkez ‘makula’ olarak adlandırılan ve keskin görmemizi sağlayan yerdir.

Makulayı, lutein ve zeaksantin adlı göze özgü sarı pigmentler fazla ışık hasarından korumaktadır. Bu pigmentlerin rengi nedeniyle burası sarı nokta olarak adlandırılır. Bu bölge alan olarak retinanın neredeyse % 5’ini kapsamaktadır fakat görme işlevinin neredeyse % 95’inden sorumludur. Özetle küçük bir alanda çok yüksek metabolik aktivite vardır.

Ömür boyu yoğun metabolik aktivite sonucu makula (sarı nokta) artık toksik artıklarını temizleyemez hale gelmekte ve retina hücrelerinin beslenmesi bozulmaktadır. Beslenemeyen sinir hücrelerinin fonksiyonlarını kaybetmesi ve ölmesine sarı nokta hastalığı denilmektedir.

  • Soru Soru
Saman nezlesi ile karıştırılan hastalıklar var mı?

Bazı durumlarda alerjik rinite çok benzer şikayetler ile seyreden, yine geniz akıntısı, burun akıntısı hatta hapşırık oluşturabilen, bir mikrobik ajana bağlı olmayan burun iltihapları da vardır. Bunlara genel olarak vazomotor rinitlerdenir. Burundaki inflamatuar reaksiyon değişen solunum havasının fiziksel koşullarına cevaben oluşur. Havada keskin tahriş edici bir kokunun bulunması, havanın nem oranının değişmesi, hava sıcaklığındaki ani değişimler bu tür reaksiyonları tetikleyebilir. Sıklıkla alerjik rinit ile karıştırılabilir, ancak tedavi yaklaşımları oldukça benzerdir. Vazomotor rinit olgularının bir bölümünde daha sonra alerjik rinit tablolarının ortaya çıkması da sık görülen bir durumdur.

Çocuklarda saman nezlesi

Kişide alerjiye karşı bir genetik yatkınlık varsa, henüz bebeklik çağından itibaren alerjiye neden olabilecek maddelerle, diğer adıyla “alerjenlerle” aynı ortamda bulunması, bebekte bir duyarlılığın oluşmasına neden olur. Oluşan bu duyarlılık nedeniyle harekete geçen bağışıklık sistemi, bu alerjenlerle her karşılaştığında tepki vermeye başlar. Vücudun bu reaksiyonları farklı şekillerde ortaya çıkabilmektedir.

Saman nezlesi, çocuklarda bu tür alerjenlere karşı gelişen en tipik reaksiyonlardan biridir. Sıklıkla bahar aylarında özellikle bitkilerdeki tozlaşma döneminin başlamasıyla, üst solunum yollarını etkileyen alerjik nezlenin temel belirtileri; kaşıntılı ve sulu burun akıntısı, hapşırma krizleri, burunda yanma şeklindedir. Ancak, hastanın şikayetleri çoğu zaman bu belirtilerle sınırlı kalmaz. Gözlerde de kızarıklık ve yanma, hatta kaşıntı ve sulanma alerjik nezlenin diğer bulgularıdır.

  • Soru Soru
Saman nezlesi astıma neden olur mu?

Alerjik rinit tablosunun astım hastalığına dönüşüp dönüşmeyeceği merak konusudur. Genel olarak astım hastalığı da alt solunum yollarının bir tür alerjik reaksiyonudur. Alerji aslında vücudun genel bir karakteridir. Bir kişide alerjisinin olup olmaması o kişinin genetik kodlarıyla belirlenmiştir. Alerjik bir bünyeye sahip kişilerde alerjik reaksiyon ciltte döküntüler, burunda alerjik rinit, akciğerlerde astım olarak ortaya çıkabilir.

Bu tür reaksiyonların birbiriyle yakın ilişkileri de söz konusudur. Bu nedenle alerjik riniti olan bir hastada hayatının başka bir döneminde astım reaksiyonu görülebilir. Bu tür değişimlerin oluşabilmesi için pek çok hazırlayıcı faktör de göz ardı edilemez. Hastanın tütün kullanma alışkanlığı, diğer kronik ve metabolik hastalıkları, kalp ve dolaşım sistemindeki hastalıklar tolerans sınırlarını değiştirebilir.

  • Soru Soru
Saman nezlesi için nelere dikkat edilmelidir?

  • Yağmursuz kuru havalarda rüzgar varsa dışarıya çıkılmamalıdır. Dışarı çıkmak için havadaki polenleri temizleyen yağmur sonrası tercih edilmelidir.
  • Alerjenlerin havaya karışımına neden olan çim biçme, yabani ot temizleme gibi bahçe işlerinden uzak durulmalıdır.
  • Dışarıda giyilen kıyafetler eve dönünce değiştirilmeli ve duş alarak derideki ve saçlardaki alerjenler de temizlenmelidir.
  • Bahar aylarında çamaşırlar, havlu ve çarşaflar polenlerin yapışmasını engellemek için dışarıda kurutulmamalıdır.
  • Dışarı çıkarken geniş kenarlı gözlükler kullanılmadır. Çok alerjik yapıya sahip kişiler ve astım hastaları alerji maskeleri de kullanabilirler.
  • Polen miktarının fazla olduğu dönemlerde şikâyetler başlamadan alerji ilaçları alınmalıdır.
  • Polen miktarının fazla olduğu günün ilk saatlerinde dış aktivitelerden uzak durulmalıdır.
  • Evde ve arabada cam açmak yerine bakımları düzenli olarak yapılan ve polen filtreli klimalar kullanılmalıdır.
  • Yaşam alanlarının nem oranını düşük tutulmalıdır.
  • Ev temizliği HEPA filtresi içeren vakumlu bir süpürge ile yapılmalıdır.

  • Soru Soru
Saman nezlesinde cerrahi uygulanır mı?

Uygulanan tedavilerin yeterli olmadığı, burun tıkanıklığının fazla olduğu ve giderilemediği hastalarda, konka denilen burun içi etlerinin küçültülme operasyonları düşünülebilir. Konka alerjiye bağlı olarak, şişerek burun pasajını kapatır ve hastanın daha zor nefes almasına neden olur. Burun tıkanıklığına bağlı gelişen uyku sorunları ve gün içinde de yine tıkanıklığa bağlı baş ağrısı ortaya çıkmaktadır.

Hasta yaşantısını olumsuz etkileyen bu sorunun çözümü için konkalara kanamasız ve ağrısız bir yöntem olan radyofrekans ile küçültme uygulanmaktadır. Aynı gün hasta taburcu edilmekte ve ertesi gün işine başlayabilmektedir. Konka küçüldüğü zaman alerjenlere daha az tepki verir yani daha az şişer ve göreceli olarak burun pasajını daha az kapattığından hastanın solunumu daha az etkilenir, hayat konforu artar.

  • Soru Soru
Saman nezlesi tedavisi nasıl planlanır?

Hastaların henüz şikayetleri artmadan; alerjenlere maruziyeti engelleyecek tedbirler ile başlanacak basit antialerjik tedavi, insanların yaşam konforuna ve sağlık kondisyonuna olumlu katkı sağlayıp olası enfeksiyonların önüne geçmektedir. Alerjenler ev içi ve dışı günlük hayatın her alanında bulunabilmektedir. Alerjik hastalıklar kontrol altında olmadığında bundan en çok bireyin günlük hayatı; eğitim, iş ve sosyal hayatı olumsuz etkilenmektedir.

Alerjen ev tozu yani mite denilen gözle görülemeyen böcekler ise, evde bunları yok etmek amacıyla ortamdaki pamuk ve yünlü eşyaların azaltılması, kıyafetlerin 60 dereceden yüksek ısıda yıkanması, peluş oyuncakların, halı ve benzeri ortam sağlayan eşyaların kaldırılması, ıslak temizlik yapılması, özel filtreli elektrik süpürgeleri kullanılması gerekir. Bunların yanında mite öldüren ilaçlar da kullanılabilir. Polen alerjisi tespit edilmesi durumunda bahar aylarında sabah dışarı çıkılmaması, pencereler açıkken uyunmaması ve küf alerjisi halinde de rutubetli ortamların azaltılması gibi önlemler almak gerekir. Doktor kontrolünde antihistaminik denilen alerji önleyici ilaçlar ve kortizonlu burun spreyleriyle medikal tedavi olarak uygulanabilir.

İlaç kullanımı dışında farklı alerji iğneleri, immünoterapi gibi uygulamalardan da faydalanılabilmektedir.

  • Soru Soru
Saman nezlesinin tanısı nasıl konulur?

Hastalığın tanısında hasta öyküsü ve muayene büyük önem taşır. Tekrarlayan şikayetler olması, muayenede de alerjik riniti destekleyen bulguların saptanması tanıyı güçlendirir. Beraberinde birtakım laboratuvar tetkiklerine de başvurulabilir.

Bunların başında alerji testleri gelir. Bu tetkikler kanda yapılabileceği gibi, deri üzerinde de uygulanabilir. Doğada çok sayıda alerjen bulunduğundan dolayı yapılan testler, bu maddelerin en sık karşılaşılanlarının saptanmasını sağlar. Dolayısıyla testlerin negatif çıkması alerji olmadığını göstermez. Ancak alerjik maddenin hangi tip olduğu mutlaka saptanmalıdır. Beraberinde eşlik edebilecek sinüzit varlığını göstermek içinse gerekli hallerde tomografik incelemeler de yapılabilir.

  • Soru Soru
Saman nezlesine neler neden olur?

Bazen tüm yıl boyunca görülen saman nezlesi, alerjik rinit türleri vardır. Sıklıkla etken ev tozu olarak bilinen mite olarak isimlendirilen gözle görülemeyecek kadar küçük, eklem bacaklı, havada asılı kalabilen organizmalardır. İyi havalandırılmayan evlerde, nemli ortamlarda, toz tutabilen her türlü yerde kolayca barınır ve çoğalırlar. Evlerin iyi havalandırılması, toz tutmayan eşyaların tercihi, nem ile mücadele ev tozu alerjisi ile mücadele için önemlidir.

Saman nezlesi bunlara neden olabilmektedir;

Yaşam kalitesinin azalması:
İş ve okul başarısını ve üretkenliği ciddi oranda azaltır.

Uykusuzluk: Uykuya dalmada ve devam ettirmekte sıkıntı yaşanmasına buna bağlı olarak yorgunluğa ve bitkinliğe neden olur.

Astım belirtilerinin artması: Öksürük ve nefes alıp verirken dışarıdan duyulan ıslık sesi gibi sesin artmasına yol açar.

Sinüzit: Uzun süre devam eden burun tıkanıklığı, sinüs enfeksiyonlarını tetikleyebilir.

Kulak enfeksiyonları: Özellikle çocuklarda orta kulak iltihaplanmasına neden olabilir.

  • Soru Soru
Saman nezlesi nedir?

Alerjik burun iltihaplarına genel olarak saman nezlesi, alerjik rinit denir. Bunların görüldüğü mevsimsel dönemlere göre farklı sınıflamaları ve adlandırılmaları söz konusudur. Genel özellikleri oldukça benzerdir. Asıl farkları tetikleyici alerjen ile karşılaşılabilecek dönemlerin farklı olmasıdır. İlkbahar aylarında görülenler genellikle polenlere karşı oluşan reaksiyonlardır ve en sık görülen formudur. Sonbahar aylarında ise alerjen genellikle küfler, mantarlar veya saman tozu benzeri maddeler olabilir, saman nezlesi olarak adlandırılabilir.

Saman nezlesi, alerjik rinit yaşamsal öneme sahip olan bir hastalık olmadığı için yeteri kadar önemsenmeyen ancak özellikle çocukların ve genç erişkinlerin yaşam konforunu ve sağlık kondisyonunu bozduğu için mutlaka önlem alınması gereken bir hastalıktır. Özellikle çocuklarda üst solunum yollarında meydana gelen enfeksiyona bağlı olmayan bu iltihabi durum, ortamda bulunan enfeksiyon etkenlerinin (bakteri, virüs) kolaylıkla hastalık (sekonder enfeksiyon) yapmasına neden olmaktadır. Bu durum çocuklarda ve gençlerde sık tekrarlayan enfeksiyon hastalıkları ve uzun, masraflı tedavi süreçlerini de beraberinde getirmektedir.

Filtrele

Geri