Hastalığın kesin bir tedavi yöntemi bulunmamaktadır. Ataklarının tedavisinde steroid kullanılmaktadır. Tek doz steroid uygulaması ateş ve faranjit bulgularını düzeltse de, bir sonraki ateş atağını önlemez. Tedavide kullanılan diğer ilaç grupları kolşisin ve simetidindir. Bazı olgularda bademciklerin alınması da atakları önleyebilmektedir.

Ateş atağının steroid tedavisine yanıt vermesi bir tanı kriteri olarak kabul edilmektedir. Bu hastaların boğaz kültürlerinde genellikle beta-hemolitik streptokok mikrobu üremesi olmaz, üreme varlığı ise bu sendromun olmadığı anlamına gelmemelidir.

En az 3 ateş atağı (7 günden kısa, düzenli ve periyodik), faranjit ve ağrılı boğaz şişliği ya da ağız içinde aftöz ülser, normal büyüme ve gelişmesi olan, ateş atakları arasında sağlıklı görünen çocuk varlığı ile tek doz steroid tedavisi sonucu semptomların düzelmesi gibi durumların varlığında PFAPA’nın düşünülmesi gerekir.

Ateş atakları ortalama 4-8 yıl sürmekle birlikte çocuk büyüdükçe sıklığı azalır ve daha sonra kendiliğinden düzelmektedir.

Üç ile altı gün arasında görülen 38.9-41 derece ateş, 28 günde bir olabilmektedir. Çocukta yılda 11-12 kez bu şekilde ateş atağı görülürse periyodik ateş sendromu düşünülmelidir. Kesin bir laboratuvar tanısı bulunmamaktadır. Teşhisi çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanı tarafından hasta öyküsü alınarak ve ayrıntılı muayene ile konulmaktadır.

Periyodik ateş sendromunun etiyolojisi yani nedeni bilinmemektedir. Tek bilinen sık ateşli hastalık geçiren çocuklarda görülmesidir.

Bu sendromun en belirgin özelliği döngüsel ateş ataklarıdır. Çocukta ateş aniden başlamakta, 38.9-41 derece arasında seyretmekte, 3-6 gün arasında görülen ateş genellikle 7 günden uzun sürmemekte ve kimi zaman aniden düzelmektedir. Ateş döngüsü 26-30 gün arasında değişmekle birlikte ortalama 28 gün de bir olmakta ve yılda ortalama 11-12 ateş atağı gözlenmektedir.

Bu tabloda çocuk sağlıklı görünmesinin yanı sıra normal büyüme ve gelişimini de sürdürmektedir. Ateşle birlikte çocuklarda ağız içinde aftöz ülserler görülebilmektedir. Kesin bir laboratuvar tanısı olmasa da, klinik olarak teşhis konulmakta ve en az üç ateş atağının tanımlanması gerekmektedir.

Özellikle ilkokul çağına gelene kadar çocuklarda birçok hastalık görülebilmektedir. Çocuklar yılda ortalama 9 kez üst solunum yolu enfeksiyonu geçirebilmekte ve bunların büyük çoğunluğu viral kaynaklı olmaktadır.

Bunun yanında sık ateşli hastalık geçiren çocuklarda, özellikle ateş döngüselse periyodik ateş sendromları akla gelmelidir. Çocuklarda gerçek anlamda döngüsel ateş yapan sendromlar içinde en sık görülenlerden biri olan PFAPA sendromu; yani periyodik ateş, aftöz stomatit, farenjit ve adenit olarak tanımlanmaktadır.

Perikardiyal efüzyon ilerlemediği durumda kendiliğinden geçebilen bir hastalıktır. Kronik hale gelmesi durumunda ise yaklaşık olarak 3 ay sürebilir.

Perikardiyal efüzyon, perikard yani kalp zarında sıvı birikmesinden dolayı kalbi zorlayabilir. Bu da kalbin çalışmasına etki eder. Tedavi edilmediği ve ilerlediği durumda ise kalp yetmezliği görülebilir.

Perikardiyal efüzyon tedavisi şiddetine ve nedenine bağlı olarak farklılık gösterir. Efüzyon ilerlediği durumda sıvının boşaltılması gerekebilir. Perikardiyal efüzyona yönelik uygulanabilecek tedaviler şöyle sıralanır:

Perikardiyosentez (fazla sıvının bir iğne ile çekilmesi)​

Perikard boşlukta biriken fazla sıvının boşaltılması için kişiye perikardiyosentez uygulanabilir. Gerekirse uzman doktor sıvının tamamen boşaltılması için birkaç gün göğüste bir tüp (perikardiyal drenaj) bırakabilir.

Fazla sıvının alınması için cerrahi müdahale​

Cerrahi müdahale edilmesi durumu uzman doktorun efüzyonun nedenine bağlı olarak karar vermesi üzerine gerçekleşir. Buna yönelik perikardiyal efüzyon ameliyatı yapılabilir.

Perkütan balon perikardiyotomi​

Uzman doktor, ucunda küçük bir balon bulunan uzun, ince bir tüpü perikardına yerleştirirken X ışınlarından yararlanır. İçerisinde küçük bir delik açarak fazla sıvının dışarı akabilmesi için deliği büyütür ve balonu şişirebilir.

Acil servis torakotomisi​

Uzman doktorun uyguladığı sıvı boşaltma işe yaramadığı durumda, kalbe ulaşabilmek için göğüs açılır. Perikardında kesim yapılarak ve sıvı dışarı boşaltılır.

Belirti göstermeyen kişilerde nedenine bağlı olarak cerrahi müdahale ya da tedavi gerekmeyebilir. Uzman doktor oluşan efüzyonu ekokardiyogram kullanarak izler. Böylece boyutunun değişip değişmediğini veya doğrudan tedaviye ihtiyaç duyup duymadığını gözlemleyebilir.

Perikardiyal efüzyonu teşhis etmek için uzman doktor kişiye tıbbi geçmişi hakkında sorular sorduktan sonra fiziki muayene yapabilir. Kontrollerde kişide düşük tansiyon, hızlı kalp atışı ve boyundaki kan damarlarında şişlik görülebilir.

Uzman doktor perikardiyal efüzyonu teşhis etmesine yardımcı olabilecek bazı testler şunları içerir:

• Kalbinizdeki elektriksel aktiviteyi ölçmek için EKG
• Çok miktarda sıvınız varsa, kalbi gösterebilen göğüs röntgeni
• Göğsün bilgisayarlı tomografisi
• Kalp MR (emar)
• Efüzyonun boyutunu gösterebilen kalbin ultrasonu (ekokardiyogram)

Uzman doktor perikardiyal efüzyonu belirledikten sonra buna neyin sebep olduğunu anlamak için başka testler de isteyebilir:

• Enfeksiyonu ortaya çıkarabilecek tam kan sayımı
• Kalp kası hasarın olup olmadığını görmek için troponin düzeyi
• Otoimmün bir rahatsızlığın olup olmadığını gösterebilen bağışıklık sistemi testleri

Perikardiyal efüzyon, enfeksiyoni kalp yetmezliği, böbrek yetmezliği, romatoid artrit ya da hormonal durumlara bağlı olarak ortaya çıkabilir. Perikardiyal efüzyon, bir hastalık veya yaralanma sonrasında perikardın iltihaplanmasından bağlı olarak görülebilir.

Perikard sıvılarının tıkanması veya perikard içinde kan toplanması da bu duruma yol açabilir.

Perikardiyal efüzyonun olası nedenleri şöyle açıklanabilir:

• Enfeksiyon
• Kanser
• Bağışıklık sistemi koşulları veya inflamatuar bozukluklar
• Hormonal bozukluklar
• Travma
• Kalp veya dolaşım problemleri
• Tıbbi nedenler
• Kronik hastalıklar

Enfeksiyon​

Perikardiyal efüzyon, genellikle HIV virüsü, tüberküloz, viral ve bakteriyel enfeksiyonlar nedeniyle meydana gelir. Aynı zamanda mantar enfeksiyonları ve parazitler de perikardiyal efüzyon oluşmasına sebep olabilir.

Kanser​

Kalbi etkileyen ya da vücuda yayılan herhangi tümörler perikarda zarar vererek perikardiyal efüzyon oluşmasına neden olabilir.

Bağışıklık sistemi koşulları veya inflamatuar bozukluklar​

Lupus, romatoid artrit ya da sjögren sendromu gibi bağışıklık sisteminin düşüklüğü ve inflamatuar bozukluklardan kaynaklı olarak perikard yani kalp zarında sıvı birikmesi görülerek perikardiyal efüzyona sebep olur.

Hormonal bozukluklar​

Hormonal bozukluklar ve tiroid bezinizin yeterli tiroid hormonu üretmediği durumlar görülen hipotiroidizm, perikardiyal efüzyon oluşmasına sebebiyet verebilir.

Travma​

Travmalar, yaralanmalar ve göğse alınan darbeler kalbi etkileyerek perikardiyal efüzyona neden olan durumlar arasında yer alır.

Kalp veya dolaşım problemleri​

Kalp krizi, kalp kapak hastalığı veya aort diseksiyonu durumlarında da kişilerde perikardiyal efüzyon görülebilir.

Tıbbi nedenler​

Perikardiyal efüzyon, özellikle kalp ameliyatlarından sonra, kanser için radyasyon tedavisi sonrası veya bazı ilaçların yan etkisi olarak ortaya çıkabilir.

Kronik hastalıklar​

Perikardiyal efüzyon aynı zamanda kronik olarak görülen kalp yetmezliği, böbrek hastalığı, böbrek yetmezliği veya karaciğer sirozu ile de görülebilir.

Perikardiyal efüzyon belirtileri, kalbin etkilenmesine bağlı olarak nefes darlığı, hızlı kalp atışı, göğüs ağrısı, kusma ve ishal şeklinde görülür.

Bunun yanında baş dönmesi, tükenmişlik hissi, anksiyete ve ateş de perikardiyal efüzyon belirtileri arasında yer alır. Hafif vakalarda perikardiyal efüzyon semptomu görülmeyebilir.

Perikardiyal efüzyonun ana belirtileri şöyle sıralanabilir:

• Nefes darlığı
• Göğüste baskı veya ağrı
• Hızlı ve ani kalp atışı
• Kalp çarpıntısı
• Baş dönmesi
• Bayılma hissi
• Tükenmişlik
• Ateş
• Kusma ve ishal
• Anksiyete
• Siyanoz (kandaki oksijen düzeyi düşük olduğunda dudaklarda veya tırnakların altında oluşan mavi veya gri renk)

Perikardiyal efüzyon sıvı birikmesi yeterince büyükse çevredeki dokulara veya sinirlere baskı yapabilir. Bu da yutma güçlüğü, hıçkırık ve öksürük gibi belirtileri beraberinde getirir.

Perikardiyal efüzyon, kalbin etrafında yer alan perikard boşlukta enfeksiyon, yaralanma ve kronik hastalıklar nedeniyle sıvı birikmesidir. Sıvı birikmesi şiddetli ve aniden meydana geldiyse kalbe baskı yaparak yaşamı tehdit edebilir.

Kalbin odacıklarının genişlemesine neden olan sıvı birikmesi nedeniyle kalp daha az kan pompalayarak organlara kan akışının gitmesini engeller.

Perikardiyal efüzyonu yaşayan kişilerde perikardında yüzlerce mililitre sıvı birikebilir. Bu durumun ciddiliği ise buna neyin sebep olduğuna, ne kadar sıvı toplandığına ve perikardınızı ne kadar hızlı doldurduğuna bağlı olarak değişiklik gösterir.

Geçmeyen uyuşma ciddi sağlık sorunlarına neden olabileceği için tehlikeli olabilir. Özellikle uzuvlarda uzun süreli uyuşmaya ağrı ve güçsüzlük eşlik ediyorsa doktora başvurulmalıdır.

Periferik nöropati evde zerdeçal, biberiye, adaçayı ve fesleğen gibi iltihap gideri bitkileri tüketerek hafifletilebilir. Bununla birlikte okaliptüs, lavanta ve Hindistan cevizi yağı gibi bitkisel yağları kullanarak semptomları hafifletmek mümkündür.

Periferik nöropati en sık diyabet hastalarında görülür. Bunun nedeni uzun süre yüksek seyreden kan şekeri seviyelerinin sinir hücrelerine zarar vermesidir.

Periferik nöropati kalıcı olma olasılığı yüksek bir nörolojik hastalıktır. Ancak altında yatan neden ve semptomlara bağlı olarak geçici bir hastalık süreci olabilir.

Periferik nöropatiden korunmak için diyabet yönetimi, düzenli B12 takibi, ayak bakımı ve alkol kullanımı sınırlandırma gibi önleyici adımlar uygulanabilir. Özellikle kronik hastalıklarda düzenli kontrol ve erken tanı büyük önem taşır.

Bu noktada periferik nöropatiden korunmak için uygulanması gereken önleyici adımlar şu şekildedir:

• Diyabet hastalarında kan şekerinin kontrol altında tutulması için düzenli doktor takibi yapılmalıdır.
• B12 takibi yaparak eksikliğinde vitamin takviyesi kullanmak sinir hasarının önüne geçer.
• Alkol tüketimini sınırlandırmak ve kimyasal tehlikeli maddelerden uzak durmak büyük önem taşır.
• Periferik nöropati ayaklarda hissizlik ve ağrıya neden olduğu için ayak bakımı yapmak gerekir. Bunun için uygun ayakkabı seçimi, ayakların kuru ve temiz tutulması önemlidir.

Periferik nöropati ileri olgularda denge kaybı, düşme riski ve kalıcı his kaybı görülebilir. Bununla birlikte sinirlerdeki hasar, kas kontrolünü ve vücut koordinasyonunu olumsuz etkileyerek yürümede güçlük yaratabilir. Ayrıca uzun süre tedavi edilmeyen vakalarda ayak yaraları ve ciltte enfeksiyonlar gelişebilir. Tedavisi geciken durumlarda kalıcı his kaybına bağlı olarak uzuv kaybına kadar varan sonuçlar ortaya çıkabilir.

Periferik nöropati tedavisi altta yatan nedenin tespitine ve semptomların şiddetine göre yapılır. Bu kapsamda diyabet, toksin maruziyeti, vitamin eksiklikleri ve otoimmün hastalıklara yönelik özelleştirilmiş tedavi yöntemleri uygulanır.

Egzersiz ve Destekleyici Yöntemler ​

Sinir hasarı tedavisi, sinir fonksiyonlarını geliştirmeye yönelik egzersizlerleri içerir. Dengeyi korumak ve düşmeyi önlemek için fizik tedavi yöntemleri uygulanır.

Bu noktada haftada üç kez düzenli olarak yürümek; ağrının azaltılmasına, kas gücünün iyileştirilmesine ve kan şekerinin kontrol edilmesine katkıda bulunur. Periferik nöropati egzersizleri arasında esneme, yoga ve yüzme gibi sinirleri olumlu şekilde uyaran hareketler yer alır.

Destekleyici yöntemler arasında ise sıcak kompres uygulamaları ve masaj kas spazmlarını hafifletmeyi sağlar. Bununla birlikte akapunktur, ağrı yönetiminde sinir fonksiyonlarının iyileştirilmesinde etkili olabilir.

Medikal ve Destekleyici Yaklaşımlar ​

Periferik nöropati ağrılarını hafiletmek için doktor tarafından reçete edilen ağrı kesici ilaçlar, Kapsaisin içerikli kremler ve antikonvülzanlar kullanılır. Diyabetik periferik nöropati vakalarında kan şekeri kontrolüne yönelik düzenli olarak takip yapılmalıdır.

Vitamin eksikliklerinde ise takviye tedavisi uygulanır. Sinir ağrısını azaltmak için antidepresan gibi farklı ilaçlar reçete edilebilmektedir. Destekleyici yaklaşımlar arasında yer alan ateller, yürüteçler ve bastonlar ise günlük yaşamı kolaylaştırmaya yöneliktir.

Periferik nöropati tanısı; nörolojik muayene, elektromiyografi (EMG), sinir iletim testi, kan testi ve gerekli durumlarda MR görüntüleme yöntemleriyle yapılır.

Teşhis sürecinde başvurulan tıbbi tanı yöntemleri aşağıdaki gibidir:

• Nöroloji alanında yer alan sağlık uzmanı öncelikle hastalık öyküsünü ve belirtileri değerlendirerek nörolojik muayene yapar. Muayene sürecinde sinir fonksiyonları, kas gücü, refleksler ve duyusal algılar detaylı şekilde incelenir.
• Polinöropati şüphelerinde sinirlerin vücuda verdiği tepkiyi ölçmek için elektromiyografi (EMG) yöntemi kullanılır. Bu süreçte cildin üzerine elektrotları yerleştirilir ve kasların dinlenme ve kasılma esnasında ürettiği sinyaller kaydedilir. Periferik nöropati testi olarak uygulanan EMG yönteminde ekranda görülen dalga ve grafikler sinirlerdeki hasarları tespit etmeyi sağlar.
• Periferik nöropatinin altında yatan nedenleri tespit etmek için kan testleri de uygulanır. Özellikle bağışıklık sistemi sorunlarından kaynaklı enfeksiyonlar, diyabet, vitamin eksiklikleri ve tiroid bozukluklarda hastadan kan alınarak laboratuvarda analiz yapılır.
• Kompleks yapıda olan sinir hasarlarını detaylı bir şekilde incelemek için doktor, MRI görüntüleme yöntemine başvurabilir. Sinirlerin ve çevresindeki dokuların üç boyutlu olarak görüntülenmesini sağlayan bu yöntem özellikle sinir sıkışması ve beyin hasarını tespit eder.

Periferik nöropati nedenleri temelde sinirlerin işlevini yitirmesine bağlı olmakla birlikte diyabet, B12 eksikliği ve tiroid bozuklukları gibi metabolik faktörlerin de etkisiyle gelişir.

Bununla birlikte alkol kullanımı, toksin maruziyeti ve kemoterapi gibi toksik ve ilaç kaynaklı meydana gelebilir. Ayrıca travma, otoimmün hastalıklar ve enfeksiyonlar da periferik nöropati için tetikleyici unsurlar arasında yer alır.

Metabolik ve Besinsel Nedenler ​

Merkezi sinir sistemi vücutta vitamin, mineral ve hormon yetersizliğine bağlı olarak anormal şekilde çalışabilir. Metabolik bir hastalık olan diyabet, kan şekerini yükselterek periferik sinire hasar verebilir.

Bununla birlikte B12 eksikliği ve tiroit bozuklukları da nörolojik sistemi olumsuz etkileyerek periferik nöropati hastalığına zemin hazırlayabilir. Ayrıca kronik böbrek hastalığının da nörolojik komplikasyonlara neden olma ihtimali vardır.

Diyabet ​

Diyabet hastalığında kontrolsüz şekilde yükselen kan şeker sinir hücrelerinde hasara yol açarak normal fonksiyonlarını bozar. Özellikle diyabetik nöropati hastalarının ayaklarında ve alt bacaklarında his kaybı belirtisi gözlemlenir.

B12 eksikliği ​

Sinir sağlığı için önemli bir bileşen olan B12 vitamininin vücutta yetersiz olması, sinir hücrelerinin hasar görmesine neden olabilir. B12 eksikliği sinir iletimini yavaşlatan bir faktör olup kol ve bacaklarda uyuşmaya, karıncalanmaya ve güçsüzlüğe sebep olur.

Genellikle yetersiz beslenme ve emilim problemlerinden kaynaklanan B12 eksikliği uzun süre boyunca tedavi edilmediğinde sinirlerin fonksiyonunu bozar.

Tiroit bozuklukları ​

Tiroit bezinin dengesiz şekilde çalışması metabolik dengeleri bozarak sinir sağlığını olumsuz etkiler. Özellikle uzun süre tedavi edilmeyen hipotiroidizm, sinir sistemi üzerinde hasarlara sebep olur. Söz konusu rahatsızlık, şişmiş dokulara yol açan sıvı kopmasına sebebiyet vererek sinirler üzerinde baskı oluşturabilir.

Kronik böbrek hastalığı ​

Kronik böbrek hastalığı, vücutta sıvı ve atık birikmesine neden olur. Biriken toksinler, sinir dokusuna zarar vererek periferik nöropati gelişimine zemin hazırlar. Ayrıca elektrolit dengesizlikleri de sinir fonksiyonlarını olumsuz etkiler ve nöropatik belirtilerin şiddetlenmesine yol açabilir.

Toksik ve İlaç Kaynaklı Nedenler ​

Toksik ve ilaç kaynaklı nedenler, sinir dokusu üzerinde doğrudan hasara yol açarak nörolojik işlev bozukluklarına yol açabilir. Özellikle antibiyotikler, kemoterapi, aritmi ve gut tedavisinde kulanılan ilaçlar sinir sisteminde toksik etki oluşturabilir.

Uzun süreli veya yüksek dozda alınması da çeşitli nörolojik bozukluk belirtilerini ortaya çıkarır. Bunun yanı sıra bazı ağır metaller ve endüstriyel kimyasallara maruz kalan bireyler de periferik nöropati hastalığı için risk grubunda yer alır.

Alkol kullanımı ​

Sürekli alkol kullanımı, sinir hücreleri üzerinde toksik etkiye sahiptir ve sağlıksız beslenme alışkanlıklarına neden olur. Bunun sonucunda vücutta vitamin emilimi azalır ve alkolik nöropati ortaya çıkar. Aşırı alkol tüketiminden kaynaklanan bu durum, otonom ve duyusal sinirleri etkileyerek denge kaybı ve refleks bozukluklarına yol açabilir.

Kemoterapi ​

Kanser ve tümör tedavilerinde uygulanan kemoterapi, hastaların sinir sisteminde toksik bir yan etkiye sebep olabilir. Kemoterapiye bağlı nöropati olarak adlandırılan bu durum, çeşitli duyusal ve motor problemlerle kendini gösterebilir.

Bu tür vakalarda hastalarda el ve ayak parmaklarında uyuşma, yanma, karıncalanma ve ağrı gibi semptomlar ortaya çıkar. Bununla birlikte soğuğa ve sıcağa karşı hassasiyet meydana gelebilir. Ayrıca nesneleri kavrama, yürüme ve dengede durma gibi hareketlerde zorluk yaşayabilirler.

Toksin maruziyeti ​

Toksin maruziyeti çevresel veya mesleki ortamlarda sinir sistemine zarar vererek çeşitli semptomlara yol açar. Özellikle kurşun, cıva ve arsenik gibi ağır metaller periferik nöropati oluşumunu tetikleyebilir.

İlaç yan etkisi ​

İlaç yan etkisi periferik sinir dokusunda toksisiteye neden olabilir. Bu noktada kemoterapi, kardiyovasküler, psikotropik, antimikrobiyaller ve antikonvülsan ilaçlar sinir dokusunda toksisiteye neden olabilir. Özellikle kronik hastalıklarda uzun süre kullanılan ilaçların düzenli olarak nörolojik etkileri kontrol edilmelidir.

Diğer Nedenler ​

Periferik nöropatiye neden olabilen diğer faktörler arasında otoimmün hastalıklar, enfeksiyonlar, genetik bozukluklar ve fiziksel travmalar yer alır. Sinir iletimini bozan bu nedenler, nöropatik ağrıdan kas güçsüzlüğüne kadar çeşitli duyusal, motor ve otonom belirtileri ortaya çıkarabilir.

Otoimmün hastalıklar ​

Otoimmün hastalıklarda bağışıklık sistemi vücudu yabancı bir tehdit olarak algılayarak kendi sinir dokularına saldırabilir. Özellikle Guillain-Barré sendromu, lupus ve kronik inflamatuar demiyelinizan polinöropati (CIDP) sinir hücrelerinde hasara ve çeşitli nörolojik semptomlarla sonuçlanabilir. Bununla birlikte Sjögren sendromu, vaskülit ve romatoid artrit hastalıkları da sinir sisteminde çeşitli komplikasyonlara yol açabilir.

Enfeksiyonlar ​

HIV virüsü veya Borrelia burgdorferi gibi bakteriler, sinir sistemini olumsuz yönde etkileyen enfeksiyonel hastalıklardır. Lyme ve zona hastalığı sinirlerde iltihaplanmaya yol açarak uzun süreli ağrılara sebep olabilir.

Genetik hastalıklar ​

Bazı periferik nöropati vakaları kalıtsal kökenli olabilir ve bir takım genetik hastalıklar etkilidir. Charcot-Marie-Tooth (CMT), amiloidoz ve Fabry hastalığı en yaygın örneklerdir. Genetik geçişli nöropatilerde bireyin sinir yapısında doğuştan gelen bozukluklar bulunur.

Travma ​

Fiziksel travmalar sinirlere doğrudan etki eder ve yaralanmalara sebep olabilir. Baş bölgesinde şişlik ve sinir sıkışması, his kaybı, ağrı ya da hareket kısıtlılığına yol açabilir. Bu hasarlar genellikle sadece tek bir bölgede meydana gelir ve etkisi uzun süreli ya da kalıcı olabilir.

Periferik nöropati belirtileri genellikle el ve ayaklarda uyuşma, yanma, his kaybı ve karıncalanma gibi semptomlar gösterir. Bununla birlikte kas zayıflığı ve denge sorunları gibi motor fonksiyonlarını etkileyen belirtiler de ortaya çıkabilir.

Periferik nöropati semptomları hasar düzeyine ve altta yatan nedene bağlı olarak değişmekle birlikte en yaygın belirtiler aşağıdaki gibidir:

• El ve ayaklarda uyuşma, sinirlerin iletim bozukluklarından kaynaklı olarak ortaya çıkar. Dokunma duyusunu etkileyen bu durum, karıncalanma ve batma hissini beraberinde getirir.
• Sinirlerin aşırı uyarılması sonucunda el ve ayak gibi vücudun farklı noktalarında yanma hissi yaşanabilir.
• Motor sinirlerini etkileyen periferik nöropati kas zayıflığı belirtisini ortaya çıkarır. Buna bağlı olarak el ve ayaklarda güçsüzlük veya hareket kısıtlılığı gözlemlenebilir.
• Kas gücünün azalması zamanla kas atrofisinin gelişmesine zemin hazırlayabilir. Özellikle el, ayak ve bacakların alt kısmında görülen bu durum, günlük hayatta hareket kısıtlılığına neden olur. Bunun yanı sıra kas erimesi sonucunda el ve ayaklarda şekil bozukluklarına sebep olabilir.
• Vücudun hareket ve denge sistemini etkileyen bu rahatsızlık, denge kaybı ve düşme risklerine yol açabilir.
• Sinirlerin anormal şekilde uyarılması el ve ayaklarda özellikle parmak uçlarında zonklama tarzında bir ağrı hissedilebilir.

Periferik nöropati, periferik sinirlerin zarar görmesi sonucunda gelişen bir hastalıktır. Beyin ve omurilik dışında kalan sinir sistemini etkiler. Buna bağlı olarak hastalarda duyusal, motor ve otonom sistemler üzerinde çeşitli nörolojik şikayetler ortaya çıkabilir.

Periferik sinir sistemi hasar şiddetine bağlı olarak el ve ayaklarda uyuşma, karıncalanma ve ağrı gibi duyusal bozukluklara sebep olmaktadır. Motor sistemlerinin etkilenmesi durumunda kas güçsüzlüğü ve koordinasyon bozukluğu gibi semptomlar ortaya çıkabilir.

Otonom sinir sistemi zarar gördüğünde ise kan basıncında dengesizlik, aşırı terleme ve sindirim gibi problemler meydana gelebilir.

Karotis Cerrahisi:
İnme cerrahisi şah damarına bağlı felçlerde uygulanan bir erken cerrahi yöntemidir. Şah damarında darlığın giderilmesi ve olası bir felcin önlenmesi için yapılan ameliyat cerrahiye uygun felçli hastalara da uygulanır. İnme sonrası 7-10 gün geçmiş hastalar bu yöntemle tedavi edilebilir.

Bu hastalar sadece damar sorunları ile değil aynı zamanda şeker hastalığı (DM), hipertansiyon (HT), kalp hastalığı ve ya başka bir büyük damar hastalığı açısından değerlendirilmelidir. Karotis cerrahisinde damarın içi temizlenir ve hızlı bir şekilde kapatılır. Operasyon yaklaşık 1 saat içerisinde tamamlanmış olur.

Periferik Damar Cerrahisi:
Periferik damar cerrahisi kola veya bacağa kan taşıyan ana atardamardaki tıkanıklığa bypass/köprüleme yapılması anlamına gelmektedir. Bypass dokuya daha çok kan akımı sağlar ve ağrıyı geçirir, varolan yaraların iyileşmesine olanak sağlarken ciddi enfeksiyon ve uzuv kaybı risklerini azaltır.

Şikayet olan bölgeye yapılan doppler ultrasonografi sonrasında ya da yapılan ilaçlı bilgisayarlı tomografi veya MR tetkikleri sonrasında tıkanıklık tespit edildikten sonra en uygun tedavi yaklaşımına karar verilir.

Açık cerrahi tekniğinde çoğunlukla spinal (bel bölesinden) anestezi yöntemi kullanılarak tıkalı olan damar bölgesi, bacak toplardamarı (safen ven) veya suni damar (greft) kullanılarak köprüleme (by-pass) ameliyatı yapılır. Yaklaşık bir saatte tamamlanan ameliyat sonrası hasta servise çıkarılır. Ertesi gün yürütüp, 2-3 gün içinde de taburcu edilir.