Uygulamayı yükle
How to install the app on iOS

Follow along with the video below to see how to install our site as a web app on your home screen.

Not: This feature may not be available in some browsers.

  • Soru Soru
Distoni tedavisinde son gelişmeler nelerdir?

Distoni tedavisine yönelik yeni yaklaşımlar arasında gen terapisi ve transkraniyal manyetik stimülasyon yer alır. Gen tedavisinin, belirli bir genin neden olduğu düşünülen kalıtsal distoni formları olan hastalar için gelecekte bir seçenek olabileceği düşünülmektedir, henüz hastalarda test edilmemiş durumdadır.

Transkraniyal manyetik stimülasyon ise beyindeki sinir hücrelerini uyarmak için manyetik alanların kullanıldığı noninvaziv bir yöntemdir. Şimdiye kadar sadece küçük kontrollü çalışmalarda fokal el veya servikal distoni üzerinde çalışılmıştır. Ek araştırmalara ihtiyaç duyulmaktadır.

  • Soru Soru
Distoni teşhisi zor mudur?

Distoni bazen stres, boyun tutulması veya psikolojik bir bozukluk olarak tanımlanabilir. Bozukluğun türü uzmanların psikolojik bir bozukluğun ya birincil neden ya da katkıda bulunan bir faktör olduğu sonucuna varmalarına yol açabilir. Teşhis zordur, çünkü distoni semptomları diğer birçok durumunkine benzerdir ve doğası gereği çok değişkendir.

Distoni, başlangıçta belirli hareketlerden sonra ortaya çıkar, ancak ileri aşamalarda istirahat zamanında da görülebilir. Genellikle aynı kas grubunu etkiler, bu nedenle zaman içinde tekrarlayan bir hareket modeline neden olur. Genellikle, bozukluğun varlığını düşündüren lokalize semptomlarla birlikte yavaş yavaş gelişir. Göz tahrişi, parlak ışığa aşırı duyarlılık ve ışık çakmaları, blefarospazm belirtisi olabilir. Hafif yüz spazmları, çiğneme güçlüğü veya konuşma ritmindeki değişiklikler distoniyi gösterebilir. Yazma sırasında elde yaşanan spazm, yürüme veya diğer manuel aktiviteler sırasında yorgunluk da distoniyi gösterebilir. Distoninin ilerlemesinde de hastadan hastaya değişkenlik görülebilmektedir. Bazı hastalar için hastalık giderek kötüleşir; diğerleri için gerileyebilir. Bazıları için distoni nispeten küçük bir aşamada stabilize olur ve daha fazla ilerlemez. İleri evre, hızlı ve istemsiz ritmik hareketler, bükülme duruşları, gövde bükülmeleri, anormal yürüyüş ve nihayetinde sabit duruş bozuklukları gibi semptomlar ile karakterize olur.

Bozukluk genellikle ağrı ile ilişkili değildir, ancak etkilenen bölgelerde kesinlikle ağrıya neden olabilir. Örneğin, servikal distoni, omurganın dejenerasyonu, sinir köklerinin tahrişi veya sık görülen baş ağrıları nedeniyle özellikle ağrı hissettirebilir. Ekstremite distonisi başlangıçta ağrıya neden olmayabilir, ancak zamanla ağrılı hale gelebilir. Kontrolsüz kas hareketleri eklemlerin bozulmasına ve muhtemelen artritin başlamasına neden olabilir.

  • Soru Soru
Distoni Nasıl Tedavi Edilir?

Nöroloji uzmanı, hastanın kas kasılması ve spazmlarını yönetebilmek için ilaç, terapi veya ameliyat önerebilir. Tedaviler şöyle sıralanabilir:

İlaçlar: Botulinium toksini (botoks) uygulamaları tedavide fayda sağlayabilir. Belirli kaslara yapılan enjeksiyonlar, kas kasılmalarını azaltabilir veya ortadan kaldırabilir ve anormal duruşu iyileştirebilir. Enjeksiyonlar genellikle her üç ila dört ayda bir tekrarlanır. Bunların yan etkileri genelde hafif ve geçicidir. Bazıları ağız kuruluğu, ses değişikliği yapabilir. Bazı ilaç türlerinde beyinde kas hareketlerini etkileyen kimyasallar bulunur. Bunlar da tedavide kullanılabilmektedir.

Terapiler: Semptomların hafiflemesi için bir dizi fizik tedavi ve konuşma terapisi önerilebilir. Kas ağrıları için masaj, germe terapileri yapılabilir.

Bazı durumlarda cerrahi yöntemlere de başvurulabilir. Derin beyin uyarımı yapılabilir. Elektrotlar, beynin belirli bir bölümüne cerrahi olarak implante edilir ve göğüs bölgesine yerleştirilen bir jeneratöre bağlanır. Bu, beyinde kas kasılmalarını kontrol etmeye yarar. Bunun yanında kas spazmlarını kontrol eden sinirlerin kesilmesini içeren seçici denevaryasyon cerrahisi kullanılabilir.

  • Soru Soru
Distoni Nasıl Teşhis Edilir?

Distoni teşhisi için nöroloji uzmanı öncelikle hastanın öyküsünü alarak fiziki muayenesini yapar. Bunun akabinde uzman doktor bir dizi tetkik isteyecektir. Bu tetkikler şöyle sıralanabilir:

  • Kan veya idrar testleri: Bu testler, toksinlerin veya diğer koşulların belirtilerini ortaya çıkarabilir.
  • MRI veya CT taraması: Bu görüntüleme testleri, beyindeki tümörler, lezyonlar veya felç kanıtı gibi anormallikleri tanımlayabilir.
  • Elektromiyografi (EMG): EMG testi, kaslardaki elektriksel aktiviteyi ölçer.
  • Genetik test: Bazı distoni biçimleri belirli genlerle ilişkilidir. Bu genlerin mevcut olup olmadığını bilmek tedaviyi yönlendirmeye yardımcı olabilir.
Bu testler sonucunda, uzman doktorun muayenesiyle eşleştirilir ve distoni teşhisi konulur.

  • Soru Soru
Distoni Neden Olur?

Distoninin kesin nedeni bilinmemekle birlikte beynin çeşitli noktalarında sinir hücrelerindeki bir sorundan da kaynaklanabileceği düşünülebilir. Bazı distoni türleri kalıtsal da olabilir. Distoni farklı hastalıkların belirtisi de olabilir. Bu hastalıklar şöyle sıralanabilir:
  • Parkinson
  • Huntington
  • Wilson
  • Travmatik beyin hasarı
  • Doğum yaralanması
  • İnme
  • Bazı kanserli kişilerde gelişen tümörler veya paraneoplastik sendromlar
  • Oksijen yoksunluğu veya karbonmonoksit zehirlenmesi
  • Tüberküloz veya ensefalit gibi enfeksiyonlar
  • Bazı ilaçlara veya ağır metal zehirlenmesine bağlı gelişen reaksiyonlar
Distoninin tipine bağlı olarak bu durum bazı komplikasyonlara sebep olabilir. Günlük aktiviteler veya bazı işlerde performans engellenir, göz kapaklarını etkileyerek görme sorunu yaratabilir, çene hareketlerinde bozulmaya neden olur, yutma ve konuşma zorluğu yapar, kaslarda ağrı ve yorgunluk yapabilir, depresyona sebep olabilir, sosyal hayattan koparabilir.

  • Soru Soru
Distoni Belirtileri Nelerdir?

Distoni herkesi farklı biçimde etkileyebilir. Genelde belirtiler yavaş ortaya çıkar. Örneğin el yazısında bozulma, ayaklarda kramp, ayakların kontrolünü kaybetmesi, boyun bölgesinde ani kasılma, konuşma zorluğu gibi belirtiler görülebilir. Belirtiler distoninin türüne göre değişebilir ve stres, yorgunluk veya kaygıyla kötüleşebilir, zamanla daha belirgin hale gelebilir.

Distoni vücudun farklı bölgelerinde olabilir. Bunlar şöyle sıralanabilir:

Boyun: Baş ve boyun kaslarında görülebilen distoniye servikal distoni denir. Baş ve boyun spazmları olur. Başın istemsiz hareket etmesi, bir yana eğilmesi gibi semptomları vardır. Bazı durumlarda kişilerin duruşu bozulabilir. Her yaşta görülebilir.

Göz kapakları: Göz kırpma artar. Çoğunlukla iki gözde de olur. Gözlerin kapanmasına neden olarak görmeyi zorlaştırabilir. İstemsiz spazmlar olur ama bu spazmlar ağrılı değildir. Parlak ışıkta, stresliyken, insanlarla etkileşimlerde artabilir, göz kuruluğu yapabilir. Bu duruma blefarospazm denir.

Çene veya dil: Konuşma sorunları, salya akması, çiğneme ve yutma güçlüğü yapabilir. Oromandibular distoni denilen bu durumda bazı kişilerde diş gıcırdatma da yaşanabilir.

Ses telleri: Seste bozulma meydana gelebilir. Seste çatlama, incelme, boğuklaşma olabilir. Bu duruma spazmodik distoni denir. Kadınlarda daha sık rastlanır.

El ve kollar: Yazı yazarken, müzik aleti çalarken ortaya çıkabilir. Yazıda bozulma, çalınmayı bilinen bir müzik aletini çalamama gibi sorunlar yapabilir. Bilek ve omuzda da tutulmalar olabilir.

  • Soru Soru
Distoni Nedir?

Distoni, vücudun tamamı veya bir kısmındaki kasların istemsiz olarak kasıldığı, tekrarlayan bir hareket bozukluğudur. Distoni vücudun bir bölümünü (fokal), birbirine komşu iki bölümü (segmental distoni) ya da vücudun tüm bölümlerini (genel distoni) etkileyebilir. Yaşanan kas spazmları hafif veya şiddetli olabilir. Bu spazmlar acı verici olurken, günlük hayatı da olumsuz etkileyebilmektedir.

Vücudun herhangi bir noktasını etkileyen ve nörolojik bir sendrom olan distoni istem dışı kas hareketlerine neden olduğu için ağrı sebebi olabilir. Genelde yetişkinlerde rastlanabilen distoni bazen çocuk ve gençlerde de görülebilir. Distoni istem dışı kasılma yaptığı için duruş bozukluğuna, ses tellerinde titremeye de neden olabilir. Bazı hastaların yüz kaslarında kasılmalar oluşur, bu durum normalin dışında göz kırpma, mimik hareketlerine yol açabilmektedir. Sebebe bağlı olarak primer ve sekonder distoni olmak üzere iki ayrı grupta incelenebilen distoni istemsiz kasılma ya da seğirmelerle karakterize olan bir durumdur.

  • Soru Soru
Distimi (kronik depresyon) tedavisi nasıldır?

Distimi, kronik depresyon olduğundan, yıllarca sürebilir ve yoğunluğu zaman içinde değişebilir. Çoğu durumda bu tip melankolik bozukluk ilaç tedavisinin uygulanmasını gerektirmez, çünkü belirtileri depresyon belirtileri kadar şiddetli değildir. Kendini aynı zamanda majör depresif ataklarla gösterebilir. Bu rahatsızlık için, bilinen tek bir neden veya tek bir etkili tedavi olmamakla birlikte, geleneksel tedavisi antidepresan ilaçlar ve konuşma terapisidir.

Konunun sahip olduğu sosyal desteğin yanı sıra sosyal, iş ve cinsel yaşamlarındaki zorlukları değerlendirmek gerekecektir. En büyük vurgu, yaşam kalitelerini en çok etkileyen ihtiyaçlar olacaktır. Terapistin temel amacı, hastayı hastalığından haberdar etmek ve ruh halinin dengelenmesinde ona yardımcı olmaktır. Diğer zihinsel sağlık problemleriyle kolayca karıştırabileceğinden, distimiyi kendi kendinize teşhis etmeye veya kendi kendinize tedavi etmeye çalışmamak gerekir.

Herhangi bir depresyonla mücadele ediyorsanız, profesyonel yardım almak çok önemlidir. Tek başına çabalamaya çalışmanıza ve size yardım edecek kimseniz yok gibi hissetmenize gerek yoktur. Bir akıl sağlığı uzmanı, belirtilerinizi, duygularınızı ve hayatınızda sizin için gerçekten neler olduğunu daha iyi anlamak için sizinle birlikte çalışabilir. Böyle bir profesyonel yardım ile hayatınızın kontrolünü tekrar kazanmaya başlayabilirsiniz.

  • Soru Soru
Distimi (kronik depresyon) tanısı nasıl konulur?

Distimi ile majör depresyon belirtileri aynıdır ancak distimide bu belirtiler daha uzun süre ve daha hafif gözükmektedir. Bu nedenle distiminin kişinin kendisi ve çevresi tarafından fark edilmesi majör depresyona göre daha zordur.

Hasta en az iki yıldır; tutku, neşe, ilgi, cinsel istek duymuyorsa, kronik depresyon ihtimalini düşünmek gerekmektedir. Distimi tanısı hasta ile gerçekleştirilen terapilerde kurulan iletişim sayesinde, alınan hastalık öyküsü değerlendirmeleri sonucu konulmaktadır.

  • Soru Soru
Distimi (kronik depresyon) belirtileri nelerdir?

Distimi belirtileri genellikle depresyon belirtilerine benzemektedir. Distimi semptomları şöyle sıralanmaktadır:
  • Gün içinde genelde, çevredeki aktivitelere ilgi duyulmaması,
  • Semptomların yetişkinlerde iki yıl, çocuklarda ve ergenlerde bir yıldan uzun sürmesi,
  • Sinirlilik hali (Çocuklar ve ergenlerde moral bozukluğundan daha belirgin)
Ayrıca, aşağıdaki belirtilerden iki veya daha fazlasına sahip olunabilir:
  1. İştahsızlık veya aşırı yemek yeme
  2. Çok fazla uyku ya da uyku yetmezliği
  3. Fiziksel olarak yorgun hissetme
  4. Kendine güvensizlik, azalan benlik saygısı
  5. Konsantre olmamak
  6. Karar verme sorunu
  7. Umutsuz hissetmek
Ek olarak diğer depresyon çeşitlerindeki gibi; aşırı öfke veya huzursuzluk, sosyal faaliyetlerden kaçınma eğilimi, suçluluk veya endişe duyguları ile üretkenlikte azalma olabilir.

  • Soru Soru
Stres dispepsi yapar mı?

Stres, sindirim sistemi üzerinde doğrudan etkili olabilir çünkü beyin ve bağırsak arasında sıkı bir bağlantı vardır (bu bağlantıya genellikle beyin-bağırsak ekseni adı verilir). Yoğun stres durumlarında, mide asidi üretimi değişebilir, bağırsak hareketleri düzensizleşebilir ve mide kaslarının işleyişi bozulabilir. Bu da yemek sonrası şişkinlik, mide yanması, ağrı, erken doyma gibi tipik dispepsi semptomlarına yol açabilir.

Ayrıca kişinin stresli olduğu dönemlerde beslenme düzeni de bozulabilir; hızlı yemek yeme, sağlıksız atıştırmalar veya öğün atlama gibi davranışlar da dispepsi riskini artırır.

  • Soru Soru
Dispepsi iyileşir mi?

Dispepsi, genellikle ilaca bağlı kalmadan yaşam tarzı değişiklikleri veya gerekli görüldüğü takdirde uygun tedavi yöntemleriyle kontrol altına alınabilir ve iyileştirilebilir bir durumdur. Altta yatan ciddi bir hastalık yoksa, dispepsi semptomları zamanla azalabilir veya tamamen ortadan kalkabilir.

Tedavi sürecinde, beslenme alışkanlıklarının düzenlenmesi, stresin yönetilmesi ve mide asidini azaltan ilaçların kullanımı gibi yöntemler etkili olabilir. Ancak dispepsi belirtileri devam ederse veya şiddetlenirse, altta yatan başka bir sağlık sorunu olabileceğinden, doktora başvurmayı ihmal etmemek gerekir.

  • Soru Soru
Kronik dispepsi nedir?

Dispepsi ile ilgili şikayetlerin uzun süre devam etmesi durumu kronik dispepsi olarak adlandırılır. Bu durumda mutlaka altta yatan başka bir hastalığın olup olmadığı araştırılmalıdır.

Psikolojik sorunlar da dispepsinin önemli nedenlerinden biri olduğu için eğer sorun bundan kaynaklanıyorsa psikiyatrik tedavi uygulanır. Eğer dispepsi için uygulanan tetkiklerde hiçbir sebep bulunmaz ve kişi tedaviye yanıt vermezse psikolojik nedenler akla gelmelidir.

Filtrele

Geri