Böyle bir durumda tek bir analiz ile kesin karar verilmemelidir. Mutlaka 3 hafta kadar sonra 2. bir analiz ile teyit sağlanmalı, aynı veya yakın sonuç alınırsa öncelikle genetik ve hormon testleri ya da testis ultrasonografisi ile araştırma yapılarak gerekli bilgiler edinilmelidir. Sonrasında ise eğer gerek olursa hasta bir androlog-ürolog ile konsülte edilmelidir. Eğer örnekte hiç sperm yok ise Mikro TESE denilen cerrahi yöntemle testisten sperm elde edilmesi mümkündür.

Tercihen kadın eş zamanlı olarak yumurtaları hazır olduğunda öncelikle TESE işlemi planlanmakta, sperm elde edildikten sonra yumurta toplama işlemi yapılarak tüp bebek uygulaması yapılmaktadır. Ancak bazen mikroTESE operasyonu teşhis amaçlı olarak kadın partner hazırlanmadan önce yapılıp, eğer sperm bulunursa dondurulup –saklanıp sonrasında kadın hazırlanabilir.

Tüp bebek tedavisinde ilk adım kadını hazırlamaktır. Kadının hazırlığı iki şekilde olabilir; ilki adetin 21. Günü başlayarak yaklaşık 3-3.5 haftada yumurta toplama işlemi yapılan uzun (long) protokol ya da direkt adetin 2-3. günü başlayarak yaklaşık 10-12 günde yumurta toplama işlemi yapılan kısa (antagonist) protokol.

Bu şekilde elde edilen embriyoların rahim içine transferi ise hastanın özel şartlarına, hekimin alışkanlıklarına bağlı olarak ya taze (yumurta toplama ile aynı dönemde) ya da dondurma –çözme ( embriyoların önce dondurulup saklanıp, sonrasında hekimin uygun gördüğü bir başka dönemde yerleştirilmesi) ile yapılmaktadır.

Bazı hormon testleri(FSH, LH, östrojen, progesteron gibi) adetin belli günlerinde ( 2.- 3. veya 21.gün) yapılması gerekir. Diğerlerinde ise gün kısıtlaması yoktur. Sadece bazıları için açlık gerekebilir.

Gebeliğin kürtaj ile sonlandırılması eğer işlem sırasında ya da sonrasında bir komplikasyon olmadı ise (parça kalması, enfeksiyon, yapışıklık gibi) tekrar gebe kalabilme açısından problem yaratmaz; ancak özellikle erken gebelik kayıplarında bazen yeni bir deneme öncesi çiftin genetik açıdan normal olup olmadığının da araştırılması gerekebilir. Çiftten genetik test istediğinde sonucun 2-3 haftada alınabileceği göz önünde tutulmalıdır.

Tüp bebek yardımcı üreme yönteminde, beslenme düzeni oldukça önem teşkil eder. Bunun sebebi, tedavinin başarılı olması için, sağlıklı bir bünyeye sahip olmak gerekliliğidir. Var ise sigara alışkanlığını bırakmak birincil önlem olmalıdır.

Yine gebelik öncesi ideal kiloda olmak başarı oranını etkiyen faktörlerden biridir. Düzenli olarak proteinden zengin gıda tüketimine dikkat edilmelidir (haftada 3 kez). Günlük su tüketiminin 2-3 litre civarında olması önerilir. Nohut, fasulye, barbunya gibi kuru baklagillerin tüketim miktarı artırılmalıdır. Çay-kahve tüketimi çok ise kısıtlama getirilebilir (Günde 2-3 fincan).

Asitli içeceklerden uzak durulmalıdır. Folik asit takviyesi ve folik asitten zengin gıdalar tüketilmelidir. Ayrıca yine tüp bebek tedavisi öncesi diğer metabolik problemlerin (tiroid, insülin direnci, diyabet…) önceden halledilerek tedaviye başlanması hem başarı şansını, hem de sağlıklı gebelik şansını olumlu yönde etkileyebilir.

Hayır, normal yolla elde edilen gebelik ile tüp bebek uygulaması sonrası elde edilen gebelik arasında herhangi bir fark yoktur.

Evet, normalde tüp bebek tedavisi sonrası yapılan genetik inceleme ile cinsiyet seçimi yapılabilir. Ancak Türkiye’de yasal olarak cinsiyet seçimi yapmak Tüp Bebek Yönetmeliği’nde belirtildiği üzere yasaktır. Bu nedenle cinsiyet seçimi amacıyla genetik inceleme yapılmamaktadır. Ülkemizde cinsiyet seçimi ancak cinsiyet kromozomu ile taşınan genetik hastalıkların varlığında yapılabilir.

Embriyo transferi sonrası yoğun bir istirahat önerilmez. İstirahat etmenin gebelik oranını artırdığına dair bir kanıt bulunmamaktadır. Embriyo transferi sonrası 20 dakika istirahat edilerek normal günlük işlere dönülebilir. Cinsel ilişki ve yüksek efor gerektiren işlerin yapılmasında kısıtlama getirilmesi uygun olacaktır.

Tüp bebek yöntemi ile gerçekleşen gebelikler artık normal yolla oluşan gebelikler gibi takip edilmektedir. Sadece çoğul gebelik olmuşsa bu durum bir risk olarak düşünülebilir.

Bunun dışında genel bir bilgi olarak infertil çiftlerde, toplumun diğer bireyleri ile karşılaştırıldığında genetik anomali görülme riski daha yüksektir. Bu nedenle bu çiftlerin elde edecekleri gebeliklerde genetik problem ve tabii ki düşük riski hangi yolla elde edilmiş olursa olsun göreceli olarak daha yüksek olacaktır.

Adetin 2.veya 3.günü başlanan tedavi yaklaşık 16 - 17 gün sonra bitmektedir. Embriyo transferi sonrası 10-12 gün beklenerek kanda gebelik testi bakılır.

Açıklanamayan infertilitede çiftlere ait belirgin bir sebep olmamasına rağmen gebelik oluşmamaktadır. Tüp bebek tedavisinde en yüksek oranda gebelik elde edilen hasta grubudur. Bazen sorunun ne olduğu tedavi sırasında ortaya çıkmaktadır. Kalitesiz yumurta, döllenme problemleri ancak yumurtalar toplanıp mikroenjeksiyon işlemi sırasında ve sonrasında ortaya çıkabilmektedir.

Hastalara transfer edilecek embriyo sayıları Sağlık Bakanlığı tarafından çoğul gebelikleri önlemek amaçlı kısıtlanmaktadır. 35 yaş üzeri kadınlarda maksimum 2, 35 yaşın altında 1 transfer yapılması gerekmektedir. 35 yaş altında ilk 2 kez başarısız deneme sonrası da 2 transfere izin verilmektedir.

Hayır, tedaviniz sonrası araç ve uçak yolculuğu yapmanızın bir sakıncası yoktur.

Saç boyaları tehlikeli derecede zehirli değildir, bu nedenle tüp bebek tedavisi sırasında ve hamile iken saçınıza boya uygulanabilir. Boyama işlemi sırasında az miktarda saç boyası cildinize girebilir.

Bu küçük bir miktardır, bu nedenle kimyasalın bebeğinizin gelişmekte olan vücudu üzerinde herhangi bir zararlı etkisi yoktur. Gebelikte sadece organik bazlı, amonyak içermeyen saç boyaları tercih edilmelidir.

Yumurtası olan her kadın tüp bebek tedavisi olabilir. 40 yaşından sonra gebelik, gebeliğin devamı ve eve bebek götürme oranları azalmaktadır. 45 yaşından sonra ise yumurta olsa bile gebelik oranları %1 - %5 civarındadır. Yaş ilerledikçe gebelik şansı azalmaktadır.

Hayır, kadınlar belirli bir yumurta rezervi ile doğar. Tüp bebek tedavisi olan kadınlarda o ay yumurtalıkta bulunan yumurtalar geliştirilerek alınır. Kadın tüp bebek tedavisi olsun veya olmasın genetik olarak belirlenen zamanda menopoza girecektir.

Hayır, bir kız çocuğu anne karnından belirli bir yumurta rezervi ile doğar. Ergenlik dönemine kadar bu rezervin bir bölümü kaybedilir, daha sonra buluğ çağından itibaren her ay yumurtalıklar adet başlamadan önceki hafta içinde bir sonraki dönemde büyüyecek yumurtaları seçer ve yola çıkarır.

Bunlardan sadece 1 veya 2 tanesi gelişip çatlayarak gebelik oluşumu için uygun zemini hazırlar. Gebelik oluşmaz ise bir sonraki dönemde tekrar aynı döngü başlar. Tüp bebek tedavisinde elde edilen yumurtalar o ay için hazırlanan yumurtalardır, bir sonraki ay tekrar yumurta rezervinden yeni yumurtalar gelişecektir.

Genetik, evlenme ve anne olma yaşının büyümesi, adetlerin düzenli olup olmadığı, cinsel yolla bulaşan hastalıklar, aşırı kilo ve insülin direnci varlığı, sigara-alkol-aşırı kafein tüketimi ve stres doğurganlığı etkileyen faktörler olarak sayılabilir.

Laboratuvar ortamında sperm hücresi ile yumurta hücresinin bir araya getirilerek döllenmenin gerçekleşmesi işlemine “tüp bebek yöntemi” adı verilmektedir.

Mikroenjeksiyon tekniği uygulanırken, baba adayından alınan tek bir sperm hücresi, anne adayından elde edilen yumurta hücresi içerisine mikroskop altında ince bir iğneyle yerleştirilir ve böylece döllenme oluşması sağlanır. Bu nedenle özellikle erkek kaynaklı infertilitede mikroenjeksiyon yöntemi ile döllenme ve gebelik elde etme şansı artmaktadır.

Tüp bebek tedavisi için yumurta sayısı kadar yumurta kalitesi de çok önemlidir. Tek bir kaliteli yumurta ile kadınların anne olma şansı vardır.

Yumurta kalitesini etkileyen önemli faktörler:

• Kadın yaşı
• Sigara kullanımı
• FSH düzeyi
• Yumurtalıkların uyarılmasında kullanılan hormonların dozu
• Yumurta toplama işleminin zamanında ve uygun şekilde yapılması
• Genetik bozukluklar

Kaliteli sperm seçimi, sperm seçim teknikleri, yumurtanın spermle döllendiği ICSI işleminin tecrübeli embriyologlar tarafından yapılması, merkezin laboratuvar teknolojisi ve yüksek teknoloji kullanımı tüp bebek tedavilerinde başarıyı artıran diğer önemli faktörlerdir.

Embriyo kalitesi tüp bebek başarı oranını etkileyen önemli kriterlerin başında gelmektedir. Çoğu merkezde embriyolar hücre sayılarına, şekillerine, hücre boyutlarının eşitliğine göre değerlendirilip embriyo kalitesi belirlenmektedir. Tüp bebek tedavilerinde gebelik şansını artırmak için 5.gün embriyosu (blastokist) transferi hedeflenmektedir. Çünkü 5. güne ulaşmış kaliteli bir embriyonun tutunma şansı 3. güne göre daha yüksektir.

Kaliteli embriyoların elde edilmesinde embryoskop adı verilen embriyoların devamlı takip sisteminin kullanımı ve embriyoların genetik analizinde kullanılan NGS yöntemi tüp bebek tedavisinde başarı şansını arttırmada tercih edilen diğer yöntemlerdendir.

İyi kalitede embriyolarda genetik anormallik görülme ihtimali çok düşüktür; ancak bu embriyolarda da genetik anormallik olabileceği akılda tutulmalıdır. Bu nedenledir ki iyi kalitede embriyo transferine rağmen tekrarlayan tüp bebek başarısızlıkları olan çiftlerde embriyonun genetik analizi (NGS) sonrası transferi tüp bebek başarısını artırmak için yapılmalıdır.

Tüpleri tıkalı olan veya tüplerinde sıvı biriken kadınlarda öncelikle bu tüplerin laparoskopik olarak çıkarılması ya da tüple rahim arasındaki ilişkinin kesilmesi gebelik şansını artıracaktır. Rahim filminde saptanan yapışıklık, miyom ve poliplerin embryo transferinden önce histeroskopi (kapalı rahim ameliyatı) ile temizlenmesi tedavi başarısını artıracaktır.

Yine tüp bebek tedavisi sırasında ilaçların etkisiyle rahim içinde belirgin hale gelen poliplerin histeroskopi ile çıkarıldıktan sonra embriyo transferinin gerçekleştirilmesi tüp bebek tedavi başarısını olumlu yönde etkileyecektir.

Tüp bebek tedavisinde, anne adayından alınan verimli yumurtalar ile babadan alınan sperm laboratuvar ortamında döllenir. Döllenmiş yumurtalar yani embriyolar, transfer yöntemiyle anne rahmine yerleştirilir. Gebelik oluşup oluşmadığını anlamak için anne adayında beta HCG hormonu seviyesi kontrol edilir. Bu döngü 2-3 hafta sürer.

Tüp bebek tedavisi sırasında, olgun yumurtalar anne adayının yumurtalıklarından toplanır ve laboratuvarda sperm tarafından döllenir. Daha sonra embriyo adı verilen döllenmiş yumurtalardan bir veya daha fazlasının, bebeklerin geliştiği rahime yerleştirilmesi için bir işlem yapılır. Tüm bu sürece tüp bebek tedavisi adı verilir.

En az 1 yıl herhangi bir korunma yöntemi uygulanmaksızın düzenli cinsel ilişkiye rağmen gebelik elde edilmemesi infertilite yani kısırlık olarak adlandırılmaktadır. Ayrıca yine bu tanım içine bir gebeliğin sonuna kadar gidemediği çiftler de girmektedir.

Tüp bebek fiyatı, tedavi öncesinde yumurta toplama ve embriyo transferi işlemleri yanı sıra tedavi sürecinde yapılan tetkikler, işlemler ve uygulanacak yöntemler nedeniyle değişkenlik gösterecektir.

Dolayısı ile tüp bebek fiyatı öğrenebilmek için tüp bebek merkezi ile görüşmeli, tedavi sürecinde ihtiyaç duyulanların neler olduğunun saptanması sağlanmalıdır.

Tüp bebek tedavisi ile ilgili doğru bilinen yanlışlar şu şekildedir:

1.Tüp bebek sadece kısırlıkta başvurulacak yöntemdir​

Hayır. Bazı ebeveynlerin çocuk sahibi olabilmesi için gerekli olan ilk ve tek tedavi tüp bebek tedavisidir. Bunlar arasında azospermi, akraba evliliği, genetik hastalık yatkınlığı gibi durumlar ile karşı karşıya olan çiftlerin çocuk sahibi olmak için tüp bebek tedavisini tercih etmesi bebek sağlığı için önemlidir.

2.Tüp bebek tedavisine her zaman herkes başvurabilir​

Tüp bebek tedavisi için bazı şartlar bulunmaktadır. Öncelikle çiftlerin evli olması, kadının yumurta sayısının ve erkeğin sperm sayısının olması gerekmektedir. Bu şartları sağlayan çiftlerde tüp bebek tedavisi yapılabilmektedir. İleri yaşlarda yumurta ve sperm sayısındaki değişikliğe bağlı olarak istenilen her yaşta tüp bebek tedavisinin yapılabileceği bilgisi yanlıştır.

3.Tüp bebek tedavisi acılı ve ağrılı bir işlemdir​

Tüp bebek tedavisi ağrılı veya acılı bir işlem değildir. Embriyo transferi sırasında dahi anestezi gerekmemektedir. Tedavi, yaklaşık 15-20 gün süren, hastalar için yasakların bulunmadığı hatta günlük yaşantılarına devam edebildikleri konforlu bir tedavidir.

4.Tüp bebek tedavisinde ilk denemede gebe kalınmaz​

Her tüp bebek denemesinin kendine ait şansı bulunmaktadır. İlk denemede gebe kalınabilir, gebe kalınamayan durumlarda ise gerekli tedbirlerin alınması ile tedavi sürecine devam edilmektedir. İlk denemelere kıyasla ikinci ve üçüncü denemelerin başarı şansı daha yüksektir.

5.Tüp bebek tedavisinde kullanılan ilaçlar kilo yapar​

Tüp bebek tedavisi sırasında kullanılan ilaçlar kilo yapmamaktadır. İlaçların direkt hormon bozukluğu ya da kilo alımına etkisi bulunmamaktadır. Sadece bazı kişilerde iştah artışı ve ödem görülebilmektedir.

6.Tüp bebek tedavisi sadece çocuk sahibi olamayan çiftlere yapılabilir​

Tüp bebek tedavisi genetik hastalık sebebiyle gebeliği sonlandırılan, sağlıklı bebek elde etmek isteyen hastalar içinde tercih edilmesi gereken bir tedavidir. Embriyolar anne adayının rahmine yerleştirilmeden önce genetik tanılı tüp bebek yöntemi ile incelenmektedir. Bu yöntemin amacı genetik hastalık geçişinin önlenmesidir.

7.Tüp bebek tedavisinde 9 ay boyunca yatma zorunluluğu bulunmaktadır​

Tüp bebek tedavisi desteğiyle gebe kalınması ile doğal yolla gebe kalınmasının bir farkı yoktur. Eğer gebelik süreci boyunca bir risk varsa gerekli tedbirler alınabilir. Fakat bu riskler sadece tüp bebek tedavisine bağlı değildir. O nedenle tedavi sonrası bir risk yok ise yatma zorunluluğu da bulunmamaktadır.

8. Tüp bebek tedavisi ile çoğul gebelik olmaktadır​

Geçmiş zamanlarda embriyo transfer sayısının serbest olması ve yumurta dondurma gibi teknolojilerin olmamasından kaynaklı çoklu transferler yapılabiliyordu. Günümüzde ise dondurma yöntemlerinin gelişmesi ve uygulama sıklığının artması, 35 yaşın altında tek embriyo transfer yapılabilmesi gibi sebeplerden kaynaklı çoğunlukla çoğul gebelik elde edilmemektedir. İki embriyo transferi yapıldığında dahi çoğul gebelik elde etme oranı %30 civarındadır. Bu nedenle tüp bebek tedavisi genelde tekil gebelik ile sonuçlanabilmektedir.

9. Tüp bebek tedavisi ilaçları kansere yol açmaktadır​

Tüp bebek tedavisi 1975 yılından beri uygulanmakta ve tedavi sürecinde kullanılan ilaçların hiçbir yan etkisi bulunmamaktadır. Bu durum birçok araştırma ve takipler sonucunda ortaya konmuştur. Tüp bebek tedavisinden bağımsız olarak günümüzde he kadın hem de erkeklerde kanser vakalarının görülme sıklığının arttığı da gözlemlenmektedir.

10. Tüp bebek tedavisi aşırı pahalı bir tedavidir​

Tüp bebek tedavisi günümüzde oldukça kısa süren hasta dostu tedavi yöntemlerinden biridir. İlaç kullanımı oldukça azdır. Diğer alternatif tedavi yöntemlerini deneyimleyip başarısız sonuçlar alarak tüp bebek tedavisini en son aşamada düşünen ebeveynlerin daha çok harcama yapmak zorunda kalmaları muhtemeldir. Çiftlerin durumu tüp bebek tedavisine uygun ise farklı alternatifler ile zaman kaybedilmemelidir.

11. Tüp bebek tedavisi ile gebe kalan kadınlar vajinal doğum yapamazlar​

Tüp bebek tedavisi sadece gebe kalmanızı sağlayan bir yöntemdir. Doğum şeklinizi etkilememektedir. Gebelik boyunca takipleri yapacak hekim ile doğum şekli görüşülerek, anne ve bebek için en sağlıklı doğum şekli hangisi ise birlikte karar verilebilmektedir.