Tıpta invazivlik derecesi, yapılan müdahalenin derinliği, kapsamı ve riski esas alınarak sınıflandırılır.
Genellikle üç ana kategori kullanılır:
Non-invaziv (Girişimsel Olmayan)
Bu işlemler vücuda hiçbir fiziksel müdahale içermez.
Kan alma, kesi veya cihaz yerleştirme yoktur.
Non-invaziv işlemlere örnek olarak;
- Ultrasonografi
- Röntgen ve MR görüntüleme
- Elektrokardiyografi (EKG)
- Solunum fonksiyon testi
Avantajı: Güvenlidir, ağrısızdır ve komplikasyon riski düşüktür.
Amaç, klasik cerrahi kadar geniş bir kesi yapmadan, daha az doku hasarı oluşturarak tedavi veya tanı sağlamaktır. Geleneksel cerrahinin yerini giderek daha fazla minimal invaziv yöntemler almaktadır.
Teknolojinin gelişmesiyle birlikte, laparoskopik ve robotik cerrahi teknikleri birçok alanda standart hale gelmiştir.
Minimal invaziv örnekleri;
- Laparoskopi (karın içinin kamera yardımıyla incelenmesi)
- Biyopsi (örnek doku alınması)
- Anjiyografi (damar içi görüntüleme)
- Endoskopi (mide, bağırsak, bronşların iç yüzeyinin görüntülenmesi
Öne Çıkan Özellikleri:
- Küçük kesilerle çalışılır.
- Kamera sistemleriyle yüksek çözünürlüklü görüntü elde edilir.
- Kan kaybı ve ağrı azalır.
- Hasta hastanede daha kısa süre kalır.
- İyileşme süreci hızlanır.
Avantajı: İyileşme süresi kısadır, ağrı ve enfeksiyon riski azdır.
Vücut boşluklarına veya organlara geniş kesi ya da derin girişim gerektiren işlemlerdir.
Genellikle genel anestezi altında uygulanır ve ameliyathane ortamı gerektirir. Bunlar:
- Açık kalp ameliyatı
- Beyin cerrahisi (kraniotomi)
- Karaciğer nakli
- Açık akciğer cerrahisi
Bu işlemler, yüksek teknik bilgi ve deneyim gerektiren karmaşık girişimlerdir.