Doktor onaylı antibiyotik başta olmak üzere, tuzlu su, rahat nefes almaya yarayan yüksek yastık tercihi, sinüzitin sebep olduğu baş ağrısını hafifletmek için tarçın, burun bölgesinin açılması için sıcak bir banyo veya soğuk kompres sinüzite iyi gelen çözümler arasında yer alır. Sinüzit, sinüslerde tıkanıklığa ve rahatsızlığa neden olduğundan belirtileri hafifletmek ve iyileşmesini hızlandırmak için şu yöntemlerde yararlanılabilir:

• Bol sıvı tüketerek mukusun incelmesine ve dışarı atılmasına yardımcı olun
• Sıcak bir duş almak sinüs tıkanıklığına iyi gelir
• Nemli hava olan bir ortamda yer almak sinüslerin kurumasını önler ve mukusun akışını kolaylaştırır
• Burun yıkama solüsyonları sayesinde sinüslerin temizlenmesi ve iltihabın azalması sağlanabilir
• Acı biber, zencefil ve sarımsak gibi baharatlar mukusun akışını hızlandıran besinler arasında yer alır
• Bir kaşık bal ile karıştırılmış taze zencefil, bağışıklığı güçlendirerek iltihaplanmayı azaltır
• Burun kenarları ve alın bölgesine hafifçe masaj yapmak kan dolaşımını artırır ve sinüslerin rahatlatır.

Sinüziti önlemek için bazı yollar söz konusudur. Bu yollar şu şekilde özetlenebilir:

Üst solunum yolu enfeksiyonlarından kaçının. Soğuk algınlığı olan veya başka enfeksiyonlara yakalanmış kişilerle temastan kaçınarak sinüziti önlemeniz mümkündür. Özellikle yemeklerden önce ellerinizi sık sık sabun ve suyla yıkayın.

Alerjiye neden olan şeylerden uzak durun. Mümkün olduğunca alerjiniz olan şeylere maruz kalmaktan kaçının.

Sigara dumanından ve kirli havadan kaçının. Sigara dumanı ve havayı kirleten maddeler akciğerlerinizi ve burun kanallarınızı tahriş ederek alevlendirebilir ve burum da sinüzite sebebiyet verebilir.

Nemlendirici kullanın. Evdeki hava kuruysa, havaya nem eklemek sinüziti önlemeye yardımcı olabilir.

Sinüzit, antibiyotikler başta olmak üzere daha çok ilaç tedavisi ile iyileştirilir. Ayrıca burun kanallarındaki şişliği azaltmaya, tıkanıklığı ve sinüs basıncını hafifletmeye yardımcı olan dekonjestanlar da sinüzitler için rahatlatıcıdır. Yüz ağrısını hafifletmek içinde de burnun, yanakların ve gözlerin etrafına sıcak, nemli havlu yerleştirmekte sinüzite iyi gelir.

Sinüzite iyi gelen doğal tedavi yöntemleri şunlardır:

• Dinlenmek
• Sarımsak, zencefil, bal gibi doğal antibakteriyeller tüketmek
• Bolca sıvı tüketmek
• Buruna ve yanakara sıcak kompres uygulamak
• Buhar soluyarak sinüzitin nemli kalmasını sağlamak
• Neti kabı gibi sıkma şişeleri ile burnun içini temizlemek

Bol bol dinlenin​

Akut sinüzitler genellikle 14-21 gün içerisinde kendiliğinden geçer. Sinüzite neden olan enfeksiyon ile vücudun savaşabilmesi için dinlenip, vücudu dirençli tutmak önemlidir.

Sarımsak, zencefil, bal gibi doğal antibakteriyeller tüketin​

Sarımsak, zencefil ve bal doğal birer antibakteriyeldir. Bu gıdaları ayrı ayrı tüketebileceğiniz gibi, bal ve zencefili çay olarak karıştırıp içmekte sinüzite iyi gelebilir.

Bol sıvı tüketin​

Bol sıvı tüketimi de vücudun enfeksiyonla savaşmasına yardım edebilir. Vücudun yeterli miktarda suya sahip olması sinüslerde ki cilt ve mukoza zarını da korumaya yardım edecektir. Aynı zamanda mukusun incelmesini de mümkün kılar.

Sıcak kompres uygulayın​

Sıcak kompres sinüzitin yarattığı rahatsızlık ve ağrıyı dindirmeye yardım edebilir. Burun çevresinde sıcak nemli bir bez uygulamak burun salgılarının akmasını kolaylaştıracaktır.

Sıcak bir duş alın ya da buhar soluyun​

Bir kase sıcak suya eğilip, başınızı da havlu ile kapatarak buharı solumanız sinüzit semptomlarını geçirmeye yardımcı olabilir. Ya da sıcak bir duşa girerek, oluşan nemi solumanızda benzer bir etki gösterebilir. Buhar solumanız mukusu atabilmenize de yardımcı olacaktır.

Burnun içini neti potu gibi bir araçla temiz tutun​

Neti potu tarzında bir burundan sıkıp, diğer burundan burun içini akıtarak temizlemeye yardımcı olan yöntemler sinüslerin de temizlenmesine yardımcı olacaktır.

Akut sinüzitlerde tedavi antibiyotik ilaç ile tedavi edilir. İlaç tedavisine ek olarak, sinüsleri rahatlatmak için deniz suyu veya tuzlu su gibi burun spreyleri, dekonjestanlar ve damlalar da sinüzit tedavisinde uygulanmaktadır. İlaca yanıt vermeyen kronik sinüzitlerde ameliyat seçeneği değerlendirilebilir. Kronik sinüzit için “Endoskopik Sinüs Cerrahisi” ya da uygun görülen hastalarda “Balon Sinoplasti Cerrahi” yöntemi uygulanır.

Endoskopik sinüs ameliyatında sinüslerin doğal kanallarını tıkayan polip veya diğer anatomik bozukluklar düzeltilerek sinüslerin kanalları açılmaktadır. Fakat bu yöntem daha uzun iyileşme dönemi gerektirir. Komplikasyon riski açısından dikkatli ve özenli yapılması gereken bir ameliyattır. Balon sinoplasti daha güncel bir yöntemdir sadece yüz, alın ve geniz bölgesindeki sinüslere uygulanmaktadır. Hastanın bu yöntem için uygunluğu doktor tarafından belirlenmelidir. Bu tedavi ile hasta aynı gün taburcu edilmekte, ertesi gün işine dönebilmekte ve hastanın doğal anatomik yapısı bozulmamaktadır.

“Balon Sinüsoplasti” burun içinde hiçbir dokuya zarar vermeden, kanamaya yol açmadan ve tampon gerekmeden hızlı bir şekilde iyileşme sağlamaktadır. Bu yöntem, kalbin tıkanan damarlarının açılmasında kullanılan yönteme benzer bir şekilde sinüs tedavisinde uygulanmaktadır. Yöntemde, sinüslerin kapalı olan deliği bulunduktan sonra sönmüş haldeki balon bu deliğe yerleştirilmekte ve röntgen altında balonun doğru yerde olduğu gözlendikten sonra belli bir basınçla balon şişirilmektedir. Böylelikle açılması ya da genişletilmesi gereken delikte başarı sağlanmaktadır.

Sinüzit doğru tedavi edilmediğinde farenjit, kronik gastrit, reflü, göz çevresi enfeksiyon ve apseleri, menenjit, beyin apsesi gibi çok ciddi hastalıklara neden olabilir. Sinüzit tanısı kulak burun boğaz muayenesi ve endoskopik muayene, direkt grafi ve sinüs tomogrofisi yöntemleri ile konulur.

Sinüzit teşhisi için doktor öncelikle kişide burun akıntısı, şişme veya tıkanma olup olmadığını kontrol eder. Ayrıca burnun içine bakmak için küçük ve ışıklı bir alet olan endoskop kullanabilir.

Genel olarak sinüzit teşhisinde başvurulan yöntemler aşağıdaki gibidir:

• Burun endoskopisi
• Burun sürüntüleri
• Direkt grafi
• BT taraması
• Alerji testi
• Biyopsi

1 haftadan uzun süren baş ağrısı en sık görülen beyinde sinüzit belirtileri semptomudur. Diğer yandan zihinsel durum değişikliği, nöbetler veya fokal bozukluklar gibi nörolojik belirtilerle birlikte kusma ve alında şişlik de yaygın belirtiler arasında gösterilir.

Sinüs iltihaplanması olan akut sinüzit belirtileri daha çok baş ağrısı, özellikle burun kemiklerinin bölgede noktalarda dolgunluk hissi, burundan gelen kıvamlı mukus, burun tıkanıklığı, koku almada azalma ve baş ağrısıdır. Geceleri kötüleşebilen geniz akıntısı öksürüke akut sinüzitte yaşanan belirtilerdir. Genellikle 4 haftadan az sürerler, kronik sinüzitte ise bu belirtiler 12 haftadan uzun sürer ve genelde tekrar ederler.

Genel olarak karşılaşılan sinüzit belirtileri şunlardır:

• Koyu burun akıntısı
• Burun kemiklerinde dolgunluk
• Geceleri artan öksürük
• Koku almada azalma
• Yorgunluk
• Geniz akıntısı
• Ateş
• Baş ağrısı
• Boğaz ağrısı
• Kulak ağrısı
• Ağız kokusu
• Kulakta basınç hissi ve ağrı
• Üst çene ve diş ağrısı
• Burun tıkanıklığı

Sinüzit, sinüs adı verilen yüz kemikleri içerisindeki mukoza zarının iltihaplanması ve şişmesidir.
Soğuk algınlığı, grip, bakteriyel enfeksiyon, virüs, burunda yapısal bozukluklar, diş çürükleri ve alerjenlerle birlikte sigara dumanı gibi çevresel faktörler sinüzite neden olan yaygın faktörlerdir.

Genel olarak daha yaygın görülen kronik sinüzit nedenleri şunları içerir:

• Soğuk algınlığı, grip, virüs ve bakteriler
• Mantar enfeksiyonları
• Toz, küf gibi alerjenler
• Burun polipleri
• Islak saçla kalmak
• Nazal septum deviasyonu
• Kistik fibrozis
• Geniz eti
• Saman nezlesi
• Astım
• Burun eğriliği
• Diş enfeksiyonu
• Sigara tüketimi
• Bağışıklık sistemi düşüklüğü
• Yüzücüler
• Uçakla sık sık seyahat edenler

Soğuk algınlığı, grip, virüs ve bakteriler​

Sinüzit, üst solunum enfeksiyonlarına bağlı olarak sinüslerde yer alan mukozanın şişmesi nedeniyle gelişebilir. Özellikle vücuda alınan grip, virüs ve bakteriler bu duruma zemin hazırlayan etkenler arasında sıralanır.

Mantar enfeksiyonları​

Mantarlar, nemli ortamlarda çoğalabilen ve özellikle bağışıklık sistemi zayıf olan kişileri etkileyebilir. Bazı mantar türleri vücutta yer aldığı durumda kronik sinüzite neden olabilir. Buna yönelik olarak önlem almak önemlidir.

Toz ve küf gibi alerjenler​

Toz ve küfe karşı alerjisi olan kişiler alerjik reaksiyon yaşamaya bağlı olarak sinüslerde iltihap gelişmesine neden olur. Bu da mukusun yoğunlaşmasına sebebiyet vererek sinüziti geliştirir. Bu nedenle toz, polen ve küfe maruz kalmak sinüzti riskini artıran durumlar arasında sıralanır.

Burun polipleri​

Burunda yer alan polipler, sinüs yollarının tıkanmasına neden olarak mukusun düzgün bir şekilde akmasına engel olur. Böylelikle bu durum sinüzit oluşumunun kolaylaşmasına neden olur.

Islak saçla kalmak​

Özellikle soğuk havalarda ıslak saçla dolaşmak, rüzgara maruz kalmak sinüslerin soğuyarak mukus salgısının kalınlaşmasına sebebiyet verir. Bu duruma bağlı olarak enfeksiyon gelişimi tetiklenir ve sinüzit meydana gelebilir.

Nazal septum deviasyonu​

Burun içerisinde septumun eğriliği, sinüs kanallarında daralmaya neden olabilir. Bu da mukus drenajını zorlaştırır. Böylelikle sinüzit riskinin artması ortaya çıkar.

Kistik fibrozis​

Kistik fibrozis, nedeniyle vücutta kalın mukus oluşumu meydana gelebilir. Sinüs içerisinde biriken ve yoğunlaşan mukus enfeksiyon riskinin artmasına neden olarak sinüzite yol açar.

Geniz eti​

Çocuklarda bulunan ve gelişen geniz eti, sinüste yer alan boşlukların tıkanmasına neden olarak mukus birikimine yol açar. Biriken bu mukus nedeniyle kişide sinüzit gerçekleşebilir.

Saman nezlesi​

Saman nezlesine bağlı olarak burun mukozasının sürekli olarak iltihaplanması, sinüzit oluşumuna neden olan durumlar arasında yer alır.

Astım​

Astıma sahip olan bireylerin solunum yollarında hassasiyet geliştiğinden sinüslerde de bu durum etkisini gösterebilir. Özellikle alerjik astımda sinüzit riski daha yüksek olarak bilinir.

Burun eğriliği​

Burnun iç yapısındaki eğriliklere bağlı olarak mukus drenajını zorlaşabilir. Buna bağlı olarak da kişide sinüzit oluşumu gerçekleşebilir.

Diş enfeksiyonu​

Diş enfeksiyonları ve özellikle üst çene dişlerinde oluşan enfeksiyonlar sinüslerin yayılmasına zemin hazırlayan durumlar arasında sıralanır.

Sigara tüketimi​

Sigara dumanı nedeniyle burun mukozasında tahriş oluşarak mukus üretiminde artış görülebilir. Bu durum sinüslerin iltihaplanmasına zemin hazırlayan durumlar arasında sıralanabilir.

Bağışıklık sistemi düşüklüğü​

Bağışıklık sistemi zayıf olan kişiler, ortaya çıkan sinüs enfeksiyonlarına karşı daha savunmasız olarak bilinir. HIV/AIDS gibi hastalıklar bu riski artmasına neden olabilir.

Yüzücüler​

Yüzme esnasında buruna su kaçması nedeniyle sinüslerde iltihap gelişebilir. Özellikle havuzlardaki kimyasallar da mukozanın tahriş olmasına zemin hazırlayarak sinüzit geliştirir.

Uçakla sık sık seyahat edenler​

Hava basıncında oluşan değişiklikler, sinüslerdeki mukozanın etkilenmesine neden olarak iltihaplanmayı tetikler. Buna bağlı olarak kişide sinüzit gelişebilir.

Sinüzit oluşumuna neden olan ve tetikleyen bu durumlarda korunmak için, sağlıklı bir yaşam tarzı benimsenmesinin yanında solunum yolu sağlığına karşı da önlem almak büyük önem taşır.

Akut sinüzit, burun tıkanıklığı, burun akıntısı, yüzde dolgunluk ve koku duyusunda azalma gibi belirtilere neden olan, sinüslerde meydana gelen iltihaplanmadır. Dört haftadan daha kısa sürer ve genellikle soğuk algınlığı gibi virüslerden kaynaklanır. Tekrarlayan akut sinüzit semptomları bir yılda dört veya daha fazla kez tekrarlar ve her seferinde iki haftadan kısa sürer.

Subakut sinüzit belirtileri ise 4 ila 12 hafta sürerken, kronik sinüzit belirtileri en az 12 hafta sürer ve genellikle antibiyotik tedavisiyle semptomlarının iyileştirilmesi amaçlanır. Kronik sinüzitin temel nedeni genellikle bakterilerdir.

Bakteriyel ve viral sinüzit​

Bakteriler sinüzite neden olabilir veya viral bir sinüzit vakasından sonra kişiye bulaşabilir. Genellikle 10 gün sonra geçmeyen burun akıntısı, burun tıkanıklığı ve yüz ağrısı söz konusuysa bakteriyel sinüzitiniz olabilir. Belirtiler iyileşiyor gibi görünebilir ancak daha sonra geri gelebilir ve ilk belirtilerden daha da şiddetli bir hal alabilir. Antibiyotikler ve dekonjestanlar genellikle bakteriyel sinüzit tedavisinde kullanılır.

Mantar sinüziti​

Mantarın neden olduğu sinüs enfeksiyonları genellikle diğer sinüzit türlerinden daha ciddidir. Zayıflamış bir bağışıklık sisteminiz varsa mantar sinüzitine yakalanma riskiniz daha yüksektir.

Sinüzit çeşitleri kendi içinde akut, subakut, kronik ve tekrarlayan sinüzit olarak ayrılır. Bunların dışında bakteriyel viral sinüzitle birlikte mantar sinüziti de sinüzit türleri arasında gösterilir.

Sinüzit, burun çevresinde bulunan kemiklerdeki küçük boşluklar olan sinüsleri kaplayan dokunun iltihaplanmasıdır. Yüzde dolgunluk, burun tıkanıklığı ve akıntısı tipik sinüzit semptomlarıdır. Genellikle soğuk algınlığından kaynaklanır ancak diğer virüsler, bakteriler, mantarlar ve alerjiler de sinüzite neden olan durumlar arasında yayılır.

Özellikle gözlerin üstünde veya altında olmak üzere yüz bölgesinde dolgunluk ve ağrı hissi, burun akıntısı, geniz akıntısı, geceleri daha sıklaşan öksürük, ses kısıklığı, boğaz ağrısı, burun tıkanıklığı, koku almada azalma, hafif ateş ve ağız kokusu sinüzit belirtileridir.

Hem çocukları hem de yetişkinleri etkileyen bir durum olan sinüzit, evde uygulanacak doğal tedavilerle, ağrı kesici ilaçlarla ve tuzlu su ile rahatlatılır. Bu durum akut sinüzit için geçerlidir ancak kişide kronik sinüzit varsa antibiyotik tedavisi gerekebilir.

Silikozis, silika (SiO2) adı verilen tozların uzun süreler solunmasından kaynaklı olarak gelişen bir meslek hastalığıdır.

Özellikle zımpara işleri, seramik, porselen ve kaolin işleri, mermer ve granit işleri, metal döküm işleri, kumaş aşındırma işlerinde çalışanlarda görülür.

Silikozis hastalığı, dünyada ilk kez 2004 yılında Türkiye'de ortaya çıktı.

Silikozis hastalığının yol açtığı riskli mesleklerden kaçınamadığınız durumlarda uygun kişisel koruyucu ekipmanı kullanarak ve işyeri güvenliği politikalarına uyarak riski azaltmak mümkündür.

Silikozis tedavi edilmez fakat yönetilebilir bir hastalık türüdür.

Silikozis hastalığının tedavisi için şu yöntemlerden yararlanabilirsiniz:

• Sigarayı veya tütün ürünlerini kullanmayı bırakın
• Kişisel koruyucu ekipman kullanın veya iş değiştirin
• Hava akışını iyileştirmek için bir astım tedavisinde de kullanılan bronkodilatör kullanın
• Solunum yollarınızı korumaya yardımcı olmak için grip ve zatürre aşıları yaptırın
• Oksijen takviyesi alın

Uzman doktor semptomların olduğu kişinin tıbbi geçmişini göz önünde bulundurarak fizik muayene yapar. Silikozise neden olduğu bilinen bir işte çalışılıyorsa ne kadar süredir çalışıldığı önemli olacaktır.

Daha sonrasında doğru teşhis için uzman doktor sizden şu testleri isteyebilir:

• Bilgisayarlı tomografi (BT) taraması
• Solunum fonksiyon testi
• Bronkoalveolar lavaj (BAL)
• Akciğer biyopsisi

Silikozis hastalığı, çok küçük olarak yer alan kristalli silikon dioksitlerine ya da silika tozlarına maruz kalınmasından dolayı ortaya çıkar. Maruz kalınma süresine göre de değişik formlarda incelenir.

Tozlarla yoğun bir şekilde çalışıldığı ya da bulunulduğu ortamda soluk alıp verme sırasında akciğerlere silika tozları girerek hava yollarında yer bulur. Tozlar, yerleştiği hava yolunda zamanla hasar oluşturarak yaralara neden olur.

Silikozis, çoğunlukla yapılan iş ile ilgili ortaya çıkar. Belli sektörlerde çalışan kişiler bu durumda daha fazla etkilenebilir.

Silikozis hastalığını tetikleyen ve oluşmasına neden olan kişiler şöyle sıralanır:

• Madencilik ve taş ocakçılığında çalışanlarda
• İnşaat, inşaat ve yıkım işlerinde olanlarda
• Taş tezgah imalatı da dahil olmak üzere taş işleriyle ilgilenen kişilerde
• Çömlekçilik, seramik ve cam yapımda çalışanlarda
• Kumlama, dökümhane işi ile ilgilenen kişilerde görülebilir.

Silikozis üç şekilde ortaya çıkarak kişiyi etkileyebilir. Bunlar şu şekilde sıralanır:

Kronik silikozis: Bu türün oluşması için 10 yıldan daha uzun süreler toza maruz kalınması gerekir. Toz içerisinde yer alan silika miktarı da önemli bir faktördür. Kronik silikozisin, basit silikoz ve ilerleyici masif fibroz olmak üzere iki formu bulunur.

Subakut silikozis: Hızlandırılmış silikoz olarak da adlandırılan bu silikozis türü, iki ila beş yıl gibi daha kısa bir sürede ortaya çıkarak kişinin etkilenmesine neden olur.

Akut silikozis: Bu türde ise, birkaç ay gibi kısa bir süre boyunca büyük oranda silikadan oluşan parçacıklara yoğun bir şekilde maruz kalınması durumunda görülür.

Silikoz hastalığının inatçı öksürük, nefes almada zorluk ve nefes darlığı, gibi bronşit benzeri semptomlar görülür.

Silikozis hastalığında ortaya çıkabilen belirtiler genel olarak şunlardır:

• Nefes darlığı
• Halsizlik ve yorgunluk
• Zayıflık
• İstenmeyen kilo kaybı
• Hırıltı
• Göğüste ağrı
• Aniden ortaya çıkan ateş
• Şişmiş bacaklar
• Mavi dudaklar

Silikozis, çok küçük silika (SiO2) parçacıklarının fazla miktarda solunmasından kaynaklı olarak ortaya çıkan özellikle inşaatlarda, seramik yapımında ya da madencilik gibi işlerde çalışan kişileri etkileyen bir akciğer hastalığıdır.

Öksürük, iltihaplanma ve fibrozis semptomlarıyla ortaya çıkarak ilerlediği durumlarda risk oluşturan silikosiz, meslek hastalığı olarak da bilinir.

Bu üç belirtinin görülmesi pnömokonyoz adı verilen bir grup hastalığını tanımlanmaktadır. Bu durum genellikle işle ilgili ortaya çıkarak çok fazla toz solunmasından kaynaklanır.

Özellikle Afrika gibi sıcak bölgelerde sıtma hastalığı daha şiddetli yaşanır ve ciddi sayıda ölüm vakaları kayda geçer.

Sıtma, geçmiş yıllarda ülkemizde görülen bir hastalık olmasına rağmen yapılan çalışmalar sonucu artık görülmemektedir.

Sıtma hastalığının kuluçka süresi 7 gün, belirtilerinin ortaya çıkma süresi de ortalama birkaç haftadır.

Sıtma, plasmodium adı verilen parazitin neden olduğu ateş ve titremenin yaşandığı bulaşıcı bir hastalık olarak bilinir. Sivrisineklerin ısırması sonucu insanlara bulaşma özelliği vardır.